Πρόκληση τοκετού - Όσα πρέπει να γνωρίζετε

Με τον όρο πρόκληση τοκετού εννοούμε τη χρήση φαρμακευτικής αγωγής ή άλλων μεθόδων με απώτερο στόχο την έναρξη ή την ενίσχυση του τοκετού.  Συγκεκριμένα, σύμφωνα με τους Lawani και συν (2014), ορίζεται ως η τεχνητή έναρξη του τοκετού σε έγκυο γυναίκα, σε ηλικία κύησης κατά την οποία το έμβρυο θεωρείται βιώσιμο και χωρίς να υπάρχει αντικειμενικό εύρημα σχετικό με ενεργό φάση τοκετού, ενώ οι εμβρυϊκοί υμένες παραμένουν άρρηκτοι.

Η πρόκληση πραγματοποιείται προκειμένου να επιτευχθούν ικανές συσπάσεις της μήτρας, σε μια προσπάθεια περάτωσης του τοκετού κολπικά. Σύμφωνα με το Αμερικάνικο Κολλέγιο Μαιευτήρων και Γυναικολόγων (ACOG), θα πρέπει να γίνεται όταν υφίσταται κίνδυνος για τη μητέρα και/ή το έμβρυο. Σε ορισμένες περιπτώσεις, θα πρέπει να προσφέρεται πρόκληση τοκετού για μη ιατρικούς λόγους, όπως η μεγάλη απόσταση του τόπου κατοικίας της εγκύου από το μαιευτήριο.  Πρόκειται για την εκλεκτική πρόκληση τοκετού (elective induction), η οποία δεν πρέπει να λαμβάνει χώρα πριν την 39η  εβδομάδα της κύησης.

Απόφαση για πρόκληση τοκετού λαμβάνεται κατά κύριο λόγο στις περιπτώσεις εκείνες όπου θεωρείται πως η τελική έκβαση και το περιγεννητικό αποτέλεσμα θα είναι καλύτερο εάν η κύηση περατωθεί και όχι εάν αφεθεί να ακολουθήσει τη φυσική της πορεία. Πρόκειται για μια ιατρική παρέμβαση που καταγράφεται στην εμπειρία του τοκετού που βιώνει κάθε επίτοκος. Μπορεί να αποβεί λιγότερο αποτελεσματική και γενικότερα περισσότερο επώδυνη απ’ ότι η διαδικασία του αυτόματου φυσιολογικού τοκετού.

Θεωρείται πως συνδέεται σε μεγαλύτερο ποσοστό με εφαρμογή επισκληριδίου αναλγησίας και μεθόδων υποβοηθούμενου κολπικού τοκετού. Είναι χαρακτηριστικό ότι κατά τη χρονική διάρκεια των ετών 2004 και 2005 το 19.8% επί του συνόλου των τοκετών στο Ηνωμένο Βασίλειο προέκυψε μετά από πρόκληση.  Αυτό αφορούσε όλες τις περιπτώσεις πρόκλησης τοκετού για ιατρικούς λόγους.

Επιπρόσθετα, όταν πραγματοποιήθηκε πρόκληση με τη χρήση φαρμακευτικών μεθόδων (είτε έγινε παράλληλα προσπάθεια πρόκλησης με χειρουργική μέθοδο, είτε όχι), λιγότερο από τα δυο τρίτα των περιπτώσεων όπου αποφασίσθηκε, επετεύχθη φυσιολογικός κολπικός τοκετός. Στο 15% των περιπτώσεων απαιτήθηκε υποβοηθούµενος κολπικός τοκετός, ενώ στο 22% επείγουσα καισαρική τοµή.

Τέλος, η πρόκληση τοκετού έχει μεγάλη επίπτωση στην υγεία της μητέρας και του εμβρύου, και για το λόγο αυτό πρέπει να πραγματοποιείται εφόσον υπάρχουν συγκεκριμένες ενδείξεις. 

*Γεώργιος Ι. Δραγούτσος MD, MSc
Μαιευτήρας - Χειρουργός 
Γυναικολόγος 
Πανεπιστημιακός Υπότροφος Δ.Π.Θ.