Γράφει ο Γεώργιος Ι. Δραγούτσος MD, MSc*
Το καλοκαίρι αποτελεί μια πολύ όμορφη εποχή του έτους. Ωστόσο, οι υψηλές θερμοκρασίες σε συνδυασμό με τις συνθήκες υγρασίας που επικρατούν, μπορεί να έχουν δυσάρεστες συνέπειες για την υγεία των γυναικών. Το κατώτερο γεννητικό σύστημα επηρεάζεται επίσης από τις απότομες μεταβολές που συμβαίνουν εξαιτίας των καλοκαιρινών διακοπών (πολύωρη παραμονή στην παραλία, βρεγμένα μαγιό, υγρές πετσέτες, ξαπλώστρες κτλ.). Όλα τα παραπάνω αποτελούν επιβαρυντικούς παράγοντες και αυξάνουν τον κίνδυνο εμφάνισης συχνών γυναικολογικών προβλημάτων.
Αρχικά, πρέπει να τονίσουμε το γεγονός ότι ο κόλπος της γυναίκας αποικίζεται από τη λεγόμενη «φυσιολογική χλωρίδα», δηλαδή από μικροοργανισμούς οι οποίοι υπάρχουν στον κόλπο και τον προστατεύουν από τους παθογόνους παράγοντες. Οι συνθήκες υγρασίας όπως προαναφέρθηκε, η πλημμελής υγιεινή της περιοχής, η πτώση του ανοσοποιητικού, αλλά και ορισμένες φορές τα στενά εσώρουχα και ενδύματα έχουν ως αποτέλεσμα τη διαταραχή της προστατευτικής χλωρίδας. Ως εκ τούτου, ευνοείται η ανάπτυξη μυκήτων, με χαρακτηριστικότερο εκπρόσωπο την Candida Albicans, η οποία προκαλεί αιδοιοκολπίτιδα (καύσος, ερυθρότητα, κνησμός, δυσφορία, γαλακτόχρωα κολπικά υγρά).
Η θεραπεία στην περίπτωση της μυκητιασικής κολπίτιδας, η οποία πρέπει να τονιστεί ότι είναι ιδιαίτερα συχνή κατά τους θερμούς καλοκαιρινούς μήνες, περιλαμβάνει τα ακόλουθα:
- Λήψη αντιμυκητιασικής αγωγής είτε από το στόμα (κάψουλες), είτε τοπικά υπό τη μορφή κολπικών υπόθετων (ή συνδυασμός και των δυο). Σε περίπτωσης εξωτερικών ερεθισμών συστήνεται η χρήση κρέμας.
- Χρήση κολπικών δισκίων (προβιοτικά) που περιέχουν γαλακτοβάκιλλους (ενίσχυση της φυσιολογικής χλωρίδας), παράλληλα με την φαρμακευτική αγωγή.
- Προσεκτική τήρηση των κανόνων υγιεινής (πλύσιμο της περιοχής με ειδικό γυναικολογικό σαπούνι, αποφυγή στενών ενδυμάτων και εσωρούχων, προσοχή στα βρεγμένα μαγιό και τις πετσέτες θαλάσσης).
Επιπρόσθετα, ένα άλλο σημαντικό πρόβλημα που απασχολεί τις γυναίκες, ιδιαίτερα κατά τους καλοκαιρινούς μήνες, είναι οι λοιμώξεις του ουροποιητικού συστήματος (ουρολοιμώξεις). Αυτό συμβαίνει διότι στους προϋπάρχοντες προδιαθεσικούς παράγοντες (ανατομικοί, όπως μικρότερο μήκος ουρήθρας, στενή σχέση της ουρογεννητικής περιοχής με το έντερο) προστίθενται η έντονη αφυδάτωση λόγω της μειωμένης πρόσληψης υγρών, η κατάχρηση αλκοόλ με ταυτόχρονη αποφυγή της ούρησης, η έκπτωση του ανοσοποιητικού συστήματος λόγω κόπωσης και η σεξουαλική υπερδραστηριότητα. Η τακτική και πλήρης κένωση της ουροδόχου κύστεως ιδιαίτερα μετά τη σεξουαλική πράξη, η επαρκής λήψη υγρών και οι κατάλληλες συνθήκες υγιεινής θα βοηθήσουν στην αποφυγή των ουρολοιμώξεων. Φυσικά, στην περίπτωση που ο θεράπων γυναικολόγος διαγνώσει μια τέτοια κατάσταση, η ασθενής θα πρέπει να ακολουθήσει την κατάλληλη αντιβιοτική αγωγή, σύμφωνα με το αποτέλεσμα της καλλιέργειας ούρων και του αντιβιογράμματος που έχουν δοθεί.
Ένας άλλος σημαντικός κίνδυνος που σχετίζεται με την χαλαρή καλοκαιρινή διάθεση είναι τα λεγόμενα «σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα». Η συχνή εναλλαγή ερωτικών συντρόφων κατά τους καλοκαιρινούς μήνες έχει ως αποτέλεσμα την αύξηση των περιστατικών ερπητικών λοιμώξεων (HSV), σύφιλης, γονόρροιας, χλαμυδιακών λοιμώξεων, HPV λοιμώξεων, ηπατίτιδας B και C και HIV λοίμωξης. Σε αυτές τις περιπτώσεις πρέπει να τονίσουμε ότι η πρόληψη είναι σημαντικότερη της θεραπείας. Στα πλαίσια αυτά, επιβάλλεται η χρήση προφυλακτικού (δεν προστατεύει 100%), η αποφυγή κατάχρησης αλκοόλ ή εθιστικών ουσιών που καταστέλλουν το ανοσοποιητικό σύστημα και η προσοχή στην εναλλαγή ερωτικών συντρόφων.
Τέλος, θα αναφερθούμε και στις παθολογικές καταστάσεις που προκύπτουν από την κακή χρήση του ταμπόν, το οποίο χρησιμοποιειται κατά τη διάρκεια της περιόδου. Θα πρέπει να χρησιμοποιείται σε εξαιρετικά σπάνιες περιπτώσεις και φυσικά για χρονικό διάστημα μικρότερο των 6 ωρών. Δεν θα πρέπει να εφαρμόζεται ως «μέθοδος ρουτίνας» από τις γυναίκες προκειμένου να μην στερηθούν το μπάνιο τους στη θάλασσα ή οποιαδήποτε άλλη κοινωνική δραστηριότητα κατά τους καλοκαιρινούς μήνες. Οι συνθήκες που δημιουργούνται στον κόλπο κατά τη διάρκεια της εμμήνου ρύσεως είναι ιδανικές για την ανάπτυξη των σταφυλόκοκκων και την παραγωγή τοξίνης. Αυτό σημαίνει ότι η χρήση του ταμπόν είναι άκρως επικίνδυνη για την υγεία της γυναίκας και μπορεί να οδηγήσει σε μια σπάνια αλλά δυνητικά θανατηφόρα κατάσταση που ονομάζεται «σύνδρομο του τοξικού σοκ» (TSS).
Κάθε γυναίκα δεν θα πρέπει να διστάζει να επικοινωνήσει με το γυναικολόγο της όταν αντιμετωπίζει κάποιο από τα προβλήματα που προαναφέρθηκαν. Είναι σημαντικό να γίνει έστω και τηλεφωνικά, η πρώτη προσέγγιση του προβλήματος και στη συνέχεια ο γιατρός να προβεί σε έγκαιρη διάγνωση με την εξέταση της ασθενούς. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα την αποφυγή καταστάσεων που μπορεί να έχουν σοβαρότερες συνέπειες στην υγεία της γυναίκας.
*Γεώργιος Ι. Δραγούτσος MD, MSc
Μαιευτήρας-Χειρουργός Γυναικολόγος
Πανεπιστημιακός Υπότροφος Δ.Π.Θ.
Απ.Σούζου 14, Κομοτηνή
Τ.Κ. 69133
Τηλ. 2531-0-23599
Ακολουθήστε το xronos.gr στο Google News