ΣΕ ΕΝΕΣΤΩΤΑ ΧΡΟΝΟ 21.12.2013

Ξεκίνησα να ζωγραφίζω, όταν η πραγματικότητα άρχισε να μου φαίνεται «λίγη». Στην αρχή απεικόνιζα το «μη υπάρχον», το «απρόσιτο»,  αυτό που επιθυμούσα, αλλά δεν μπορούσα να αποκτήσω.

Σύντομα δημιούργησα έναν νέο κόσμο, κάτω από τον απόλυτο έλεγχό μου. Το κάθε χαρτί και μια αποστολή, η κάθε γραμμή και ένα πρόσταγμα, και η κάθε μου κίνηση, μια νέα ζωή. Φαίνεται αλλαζονική ίσως αυτή η στάση του Δημιουργού-Θεού, μα τι αξία θα είχε η ζωή του καλλιτέχνη, αν πραγματικά και απόλυτα δεν πίστευε στη ύπαρξη και την αναπνοή του έργου του;

Στο πέρασμα των ετών, οι «κόσμοι» μου έπαιρναν τη μορφή εσωτερικών χώρων και χαμηλοτάβανων δωματίων. Πολλές φορές ο χώρος ορίζεται από δύο εφαπτόμενα επίπεδα, από λίγα κουτιά ή από άναρχα τοποθετημένους τοίχους. Η ανθρώπινη, ενίοτε μυστηριακή, κωμική ή και αυτοσαρκαζόμενη, ύπαρξη, πάντα παρούσα και έντονη, μέσω ομορφιάς ή ασχήμιας, δύναμης ή αδυναμίας. Τα χρώματα, όπου υπάρχουν, είναι συνήθως χαρούμενα και ζωντανά για να ντύσουν καταστάσεις αλλόκοτες και να στολίσουν σώματα αιωρούμενα, κουρασμένα, τεμαχισμένα. Τα σύμβολα ποικίλα, συχνά αναζητούν απόλυτη ερμηνία φύσης και θέσης, ενώ διακοσμούνται με χειροποίητα μοτίβα παιχνιδιάρικης διάθεσης. 

Στην επεξεργασία ενός έργου, επιδίωξή μου είναι η ιεράρχηση των βασικών μου στοιχείων. Θεωρώ σημαντική την καθοδήγηση του βλέματος του θεατή στο κυρίως θέμα της αφήγησης. Τα στοιχεία είναι μετρημένα και έχουν δική τους σημασία και αυτοδυναμία, μα δεν ανταγωνίζονται το ένα το άλλο. Επιθυμώ τα έργα μου να είναι πάνω απ’ όλα καθαρά σε θέμα και νόημα. Μέρη της απεικόνισης είναι δουλεμένα με αρκετή ακρίβεια και λεπτομέρεια, ενώ άλλα αποδίδονται απλοϊκά. Κάποια σημεία ή γεμίσματα δημιουργούνται με διάθεση παραπομπής στην «παιδική ζωγραφική» τη σιγουριά και αυτοπεποίθηση της οποίας βρίσκω άκρως γοητευτική και συχνά με εξυπηρετεί νοηματικά.(270)

Στην μέχρι τώρα εικαστική πορεία μου, δεν με έχει ιντριγκάρει τίποτα περισσότερο από το παιχνίδι των υπαινιγμών και των αντιθέσεων. Ένας αποτρόπαιος φόνος με τη συνοδεία ενός χαριτωμένου μουσικού πρελούδιου. Μία κατάσταση, που μόνο η εικόνα του ανεπαίσθητου μπορεί να εκφράσει. Μία μικρή, σχεδόν ανύπαρκτη λεπτομέρεια, που κάνει την επικάλυψη διάτρητη στο δυνατό φως. Το θέαμα των παρασκηνίων μέσα από την μισόκλειστη κουρτίνα. Η ιστορία μιας ακίνητης κατάρρευσης. Μέσω των παραπάνω, η νοηματική παραμόρφωση κάτω από τη μάσκα του αψεγάδιαστου, και η προσπάθεια δημιουργίας έντασης σε ένα φαινομενικά ήσυχο περιβάλλον, αποκτούν την επιθυμητή αμεσότητα. Ποτέ δεν προσδοκούσα την απόλυτη αποδοχή του έργου μου, αλλά πάντα ήλπιζα να καταφέρει να «στοιχειώσει» τους όποιους αποδέχτες.

Η κατανόηση των αιτίων, των αφορμών και των τρόπων έκφρασης και δημιουργίας μιας νέας πραγματικότητας, όπως ανέφερα στην αρχή του κειμένου, ίσως και ψυχογραφήματος, οδηγεί σε διάφορα συμπεράσματα, μα με έναν μόνο κοινό πυρήνα, την απόδοση αυτού του «κόσμου» μέσα από το προσωπικό βλέμμα, αντίληψη και εμπειρία του συμβατού. Η αποτύπωση του νέου, μέσα από το ήδη βιωμένο, και η αφήγηση της ίδιας της λαχτάρας, για περισσότερη ανάμειξη με τα «εγκόσμια». Δεν είναι λοιπόν και αυτό από μόνο του μία αντίθεση; Η συνεχής προσπάθεια αποτίναξης της πραγματικότητας με μόνη διέξοδο την ύμνησή της; Δεν είναι άραγε, η ίδια η αντικειμενική και υποκειμενική αλήθεια, ανατροφοδότηση της τέχνης;

Καθώς λοιπόν ο καλλιτέχνης παλεύει ανάμεσα στο υπαρκτό και το επιθυμητό, είναι καταδικασμένος να βλέπει γύρω του, να παρατηρεί τη φύση, να «γδύνει» την ανθρωπότητα, και να σαρκάζεται την ανθρωπιά, πάντα επιταγμένος να ξαναλέει τις ιστορίες τους από την αρχή, ξανά και ξανά. Θεωρώ πως πρόκειται για μια υπέροχη καταδίκη.

Λίλα Μπελιβανάκη