Ας βοηθήσουμε τις Παναγίες Ο χώρος, ο χρόνος, η λογική και το συναίσθημα είναι στοιχεία απαραίτητα για την επίτευξη της αρμονίας που πριν από την Αναγέννηση και πριν από το Βυζάντιο οι κλασικοί Έλληνες μάς τα είχαν αφήσει ως παρακαταθήκη. ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΧΡΗΣΤΟΣ Ν. ΘΕΟΦΙΛΗΣ
Τι θα γινόταν αν η βυζαντινή Παναγία, αυτή που βλέπουμε σε όλες της εκκλησίες μας με ευλάβεια, συναντούσε την παναγία του Mantegna;
Θα είχαμε μια αναπάντεχη συνάντηση δύο βασικών συστατικών της ανθρώπινης ύπαρξης. Του χώρου με το χρόνο.
Η ιστορική στιγμή που ζούμε μοιάζει με την παραπάνω συνάντηση.
Ξαφνικά έπεσαν όλες οι μάσκες, όλα τα τεχνικά φίλτρα, που έκρυβαν την ουσία και την πραγματική ικανότητα να αντιληφθούμε τις αντίθετες πορείες, τις οποίες οι Βορειοευρωπαίοι και οι νότιοι λαοί ακολουθούσαν πάνω από έναν αιώνα.
Από τη μια η αναλυτική προσέγγιση του πραγματικού από τους λαούς που πίστευαν στην κωδικοποίηση του φυσικού φαινομένου τούς οδηγούσε στη διόγκωση της έννοιας του χρόνου, φτάνοντας σήμερα στην οριακή κατάσταση της χρονικοποίησης του χώρου και βρίσκεται στην τραγική κατάσταση της συρρίκνωσης.
Και από την άλλη μια αντίθετη πορεία πλήρους αποξένωσης από οποιαδήποτε αναλυτική - εξελικτική πορεία και απομάκρυνση από την αντίληψη του πραγματικού χρόνου, δίνοντας σημασία μόνο στο χώρο και έτσι αναπάντεχα οδηγείται μπορούμε να πούμε, στην άλλη άκρη, στη χωροποίηση του χρόνου και στην έκρηξη.
Αυτή τη στιγμή στην Ευρώπη οι δύο αυτές οριακές πολιτισμικές καταστάσεις ανακαλύπτουν με βίαιο τρόπο η μια την άλλη, κοιτάζονται στα μάτια, έκπληκτες για το πόσο διαφορετικές είναι.
Η Παναγία του Mantegna και η βυζαντινή Παναγία έφτασαν, νομίζω, σε μια ιστορική στιγμή σημαντική.
● Ή η μια θα γυρίσει την πλάτη στην άλλη ακολουθώντας την καταστροφική τους πορεία της συρρίκνωσης και της έκρηξης αντίστοιχα.
● Ή θα καταλάβουν ότι ο χώρος και ο χρόνος και η λογική και το συναίσθημα είναι δύο στοιχεία απαραίτητα για την επίτευξη της αρμονίας που πριν από την αναγέννηση και πριν από το Βυζάντιο οι κλασικοί Έλληνες μάς τα είχαν αφήσει ως παρακαταθήκη.
Ήλθε λοιπόν νομίζω η ώρα να βοηθήσουμε τις δύο Παναγίες να καταλάβουν ό,τι η μια έχει ό,τι λείπει στην άλλη, ελπίζοντας να αποφύγουμε και την έκρηξη και τη συρρίκνωση.

Ποιος είναι
Ο Κώστας Βαρώτσος
γεννήθηκε το 1955 στην Αθήνα
Ζει και εργάζεται στην Ελλάδα
Σπουδές: 1973-76 Ακαδημία Καλών Τεχνών, Ρώμη Πανεπιστήμιο της Πεσκάρα, Αρχιτεκτονική. Fulbright Grant 1990-91, Νέα Υόρκη
Το 1999 εκλέγεται καθηγητής της Αρχιτεκτονικής σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου της Θεσσαλονίκης.
Διακρίσεις: Μέλος της Ακαδημίας Engelberg της Ελβετίας
Cavaliere dell’ Ordine della Stella della Solidarieta? Italiana (2004)
Βραβεία: Segno d? Oro 2007, Βραβείο Γλυπτικής, ( Ιταλία)
Street Trend award 2004/2005 ( Βραβείο για το έργο Άτιτλο 2001, Ελβετία)
Καλύτερο έργο στο δημόσιο χώρο στις ΗΠΑ για το 2004, The Year in Review 2004, για το γλυπτό Συγκοινωνούντα Δοχεία,στο δημαρχείο του Palm Beach,
Φλόριδα, ΗΠΑ

ΑΤΟΜΙΚΕΣ ΕΚΘΕΣΕΙΣ
■ 2012 L?Approdo, Οτράντο, Πούλια, Ιταλία, έργο στο δημόσιο χώροa
■ 2011 Άτιτλο, Πλατεία Λουτρών, Περιστέρι-Αθήνα, Ελλάδα, έργο στο δημόσιο χώρο
-Tension Energy, Λουκέρνη, Ελβετία, έργο στο δημόσιο χώρο
-Ορίζοντες 2011,Δράμα,Ελλάδα, έργο στο δημόσιο χώρο
■ 2010 ΤοΦεγγάρι της Αλεξάνδρειας, Βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας, Αίγυπτος, έργο στο δημόσιο χώρο
■ 2009 Συγκοινωνούντα Δοχεία, Ωνάσειο Ίδρυμα,Olympic tower,Νέα Υόρκη,ΗΠΑ,έργο στο δημόσιο χώρο
-Ουτοπία, Ευγενίδειο Ίδρυμα, Αθήνα, Ελλάδα, επιμέλεια Χάρις Κανελλοπούλου
-Γένεσις, Ευγενίδειο Ίδρυμα, Αθήνα, Ελλάδα,έργο στο δημόσιο χώρο
-Πόρτα της Αίγινας, Λιμάνι της Αίγινας, Αίγινα, Ελλάδα ,έργο στο δημόσιο χώρο
-Άτιτλο, Κεντρική πλατεία Βέροιας, Βέροια, Ελλάδα, έργο στο δημόσιο χώρο
■ 2008 Oρίζων 2008, Ξενοδοχείο τέχνης Murano, Τακόμα, Σηάτλ, ΗΠΑ
-Γλυπτική και αρχιτεκτονική επέμβαση στην όψη και το lobby κτιρίου.
-Άτιτλο, Κεντρική πλατεία Θέρμης, Θεσσαλονίκη, Ελλάδα,έργο στο δημόσιο χώρο
■ 2007 Μέλλον μέσα από το παρελθόν, Μουσείο Μπενάκη, Αθήνα, επιμέλεια Χάρις Κανελλοπούλου
■ 2006 Ορίζων 4,Certosa di Padula, Σαλέρνο,Ιταλία, έργο στο δημόσιο χώρο
Άτιτλο, Bernstrasse, Στέφισμπεργκ, Ελβετία, έργο στο δημόσιο χώρο
■ 2004 Κέντρο Σύγχρονης Τέχνης Ιλεάνα Τούντα, Αθήνα
-Άτιτλο, Σταθμός του μετρό Δουκίσσης Πλακεντίας, Αθήνα, έργο στο δημόσιο χώρο
-Λαβύρινθος, Arco 2004, Μαδρίτη, Ισπανία
■ 2003 Άτιτλο, Δημαρχείο του Palm Beach Gardens, Φλόριντα, ΗΠΑ, έργο στο δημόσιο χώρο

-Άτιτλο, Κεντρική πλατεία Αγίου Ιωάννη Ρέντη, Αθήνα, έργο στο δημόσιο χώρο
-Άτιτλο, Κρατική Σχολή Ορχηστικής Τέχνης, Αθήνα, έργο στο δημόσιο χώρο
-Φεγγάρι, Parco Casilino Labicano, Ρώμη, Ιταλία, επιμέλεια: Roberta Perfetti, έργο στο δημόσιο χώρο
--Άτιτλο, Πάρκο γλυπτικής του Chianti, Pievasciata (Σιένα), Ιταλία
-Γαλαξίας, Συνεδριακό Κέντρο Ουάσινγκτον, ΗΠΑ, έργο στο δημόσιο χώρο
-Άτιτλο, Buccheri, Σικελία, Ιταλία
■ 2001 Κέντρο Σύγχρονης Τέχνης Ιλεάνα Τούντα, Αθήνα
-Ελληνικό Ίδρυμα Πολιτισμού, Νέα Υόρκη, ΗΠΑ
-Άτιτλο, Kreisel Ζurichstrasse, Μπούτσμπεργκ, Βέρνη, Ελβετία, έργο στο δημόσιο χώρο
-Ορίζοντας, Σαν Ντιέγκο, Καλιφόρνια, ΗΠΑ, έργο στο δημόσιο χώρο
■ 2000 C. Grimaldis Gallery, Βαλτιμόρη, ΗΠΑ
■ 1999 Αίθουσα τέχνης Giorgio Persano, Τορίνο, Ιταλία
-Άτιτλο, πλατεία Μπενέφικα, Τορίνο, Ιταλία, έργο στο δημόσιο χώρο
-Αίθουσα τέχνης Tobey Moss, Διεθνής Μπιενάλε, Λος Άντζελες, Καλιφόρνια, ΗΠΑ
-Fiera di Bologna, Μπολόνια, Ιταλία
■ 1998 Αναδρομική Έκθεση, κάστρο της Ροκασκαλένια, Αμπρούτζο, Ιταλία
-Ορίζοντες, Muhka, Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης, Αμβέρσα, Βέλγιο
-Αίθουσα τέχνης Ruben Forni, Βρυξέλλες, Βέλγιο
-Ορίζοντας, Άγιος Κωνσταντίνος, Πύργος Κορινθίας, έργο στο δημόσιο χώρο
■ 1997Αίθουσα τέχνης Arco di Rab, Ρώμη, Ιταλία
-Ποιητής, Καζακαλέντα, Ιταλία, έργο στο δημόσιο χώρο
-Άτιτλο, Κέντρο Mc Cormick, Σικάγο, ΗΠΑ, έργο στο δημόσιο χώρο
■ 1996 Anti-Pop, Κέντρο Σύγχρονης Τέχνης Ιλεάνα Τούντα, Αθήνα
-Ορίζοντας, Σάνη, Χαλκιδική, έργο στο δημόσιο χώρο
■ 1995 Αίθουσα τέχνης Giorgio Persano, Τορίνο, Ιταλία
-Ανέλιξις ΙΙ, Λαϊκή Τράπεζα, Λευκωσία, έργο στο δημόσιο χώρο
-Αίθουσα τέχνης Λόλα Νικολάου, Θεσσαλονίκη
-Υδρόγειος, Αερολιμένας Θεσσαλονίκης
1994 Δρομέας, Πλατεία της Μεγάλης του Γένους Σχολής, Αθήνα, έργο στο δημόσιο χώρο
-Κλεψύδρα, Ευρωπαϊκό Πολιτιστικό Έργο Δελφών, Δελφοί, έργο στο δημόσιο χώρο
1993 Κέντρο Σύγχρονης Τέχνης Ιλεάνα Τούντα, Αθήνα
-Αίθουσα τέχνης Sprovieri, Ρώμη, Ιταλία
-Γκαλερί Μύλος, Θεσσαλονίκη
■ 1992 Paesagio con Rovine, Τζιμπελίνα, Ιταλία, έργο στο δημόσιο χώρο
-Arte Roma, Palazzo di Congressi, Ρώμη, Ιταλία
-Leiman Gallery, Νέα Υόρκη, ΗΠΑ
-Ανέλιξις Ι, πλατεία Ιντεραμέρικαν, Αθήνα, έργο στο δημόσιο χώρο
■ 1991Tokyo art Expo, Τόκιο, Ιαπωνία
-Αίθουσα Τέχνης 3, Αθήνα
-Αίθουσα τέχνης Giorgio Persano, Μιλάνο, Ιταλία
■ 1990 Αίθουσα τέχνης Ruben Forni, Βρυξέλλες, Βέλγιο
-Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης, Θεσσαλονίκη
-Κέντρο Σύγχρονης Τέχνης Iλεάνα Τούντα, Αθήνα
-Ορίζοντας, Πλατεία Αριστοτέλους, Θεσσαλονίκη, έργο στο δημόσιο χώρο
■ 1989 Αίθουσα τέχνης Arco di Rab, Ρώμη, Ιταλία
■ 1988 Δρομέας, Πλατεία Ομονοίας, Αθήνα, έργο στο δημόσιο χώρο
■ 1986 Dracos Art Center, Αθήνα
■ 1983 Ίδρυμα ΔΕΣΤΕ, Ποιητής, Λευκωσία, έργο στο δημόσιο χώρο
Αίθουσα τέχνης Centrosei, Μπάρι, Ιταλία
■ 1982 Αίθουσα Τέχνης Δεσμός, Αθήνα
■ 1981 Galleria 2000, Μπολόνια, Ιταλία
1980 Centro Culturale Covergence, Πεσκάρα, Ιταλία
■ 1979 Spazo-Tempo, ISIA, Ρώμη, Ιταλία
Αίθουσα τέχνης Mauric Renaissance, Πεσκάρα, Ιταλία
■ 1978 Γη-Θάλασσα, δράση στο χώρο, Πεσκάρα, Ιταλία
-Αίθουσα τέχνης Mauric Renaissanse, Πεσκάρα, Ιταλία
-Centro Culturale Covergence, Πεσκάρα, Ιταλία
■ 1977 Εργασία με τον Andrea Pazienza, μουσική-ζωγραφική
■ 1976 Centro Culturale Covergence, Fotofonie, Πεσκάρα, Ιταλία
Performance, Πεσκάρα, Ιταλία

ΟΜΑΔΙΚΕΣ ΕΚΘΕΣΕΙΣ
■ 2010 Πνοές Τέχνης, άλσος Νέας Σμύρνης, Αθήνα, Ελλάδα, επιμέλεια Χάρις Κανελλοπούλου
-Ανοικτοί τόποι, Πόλη της Αίγινας, Ελλάδα, επιμέλεια Χάρις Κανελλοπούλου
Αίγυπτος
-5ο Διεθνές Συμπόσιο για τη γλυπτική με φυσικά υλικά, Βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας,
-Αλεξάνδρεια, Αίγυπτος
■ 2004 Διαπολιτισμοί, Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης, Αθήνα, επιμέλεια: Άννα Καφέτση
-Cosmopolis 1: Microcosmos x Macrocosmos, Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης, Θεσσαλονίκη, επιμέλεια: Μιλτιάδης Παπανικολάου
■ 2003 Μπιενάλε του Πεκίνο, Κίνα
-Οι πρωτοπόροι, Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης, επιμέλεια: Ντένης Ζαχαρόπουλος
-Τόπος και μορφή, Μουσείο της Πόλεως των Αθηνών, επιμέλεια: Ντένης Ζαχαρόπουλος
■ 2001 Labirinto Transparente, Aqua Potabile, κοινότητα της Lamezia, Τέρμε, Ιταλία, επιμέλεια: Centro Angelo Savelli, έργο στο δημόσιο χώρο
-Άτιτλο, In Naturalmente, Ίδρυμα Villa Benzi Zecchini, Caerano di San Marco (TV), Ιταλία, έργο στο δημόσιο χώρο
-Fragile Beauty, OPEN, Λίντο, Βενετία, Ιταλία.
■ 2000 Ορίζοντας, εγκατάσταση, ΝΕΤ ART ■ 2000, Chateau Prangins, Ελβετία, επιμέλεια: Friederike Schmid
■ 1999 Griechenland, Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, Φρανκφούρτη, επιμέλεια: Άννα Καφέτση, Brigitte Lamberz
-48η Μπιενάλε Βενετίας, ελληνικό περίπτερο, επιμέλεια: Άννα Καφέτση
-Journeys, Art Gallery, Williams Center for the Arts, Lafayette College, Ίστον, Πενσιλβάνια, επιμέλεια: Michico Okaya
-Spazi in luce, Da Caravagio a oltre Fontana, Castello Carlo Quinto, Λέτσε, Ιταλία, επιμέλεια: Achille Bonito Oliva
-History Center of Thessaloniki, Θεσσαλονίκη, επιμέλεια: Χάρης Σαββόπουλος
-BIG, TORINO 2000, Τορίνο, Ιταλία
-Γκαλερί Λόλα Νικολάου, Θεσσαλονίκη
-Cuma 4000, Αρχαιολογικό Πάρκο, Κούμα, Νάπολη, έργο στο δημόσιο χώρο, επιμέλεια: Elizabeth Glückstein
■ 1998 OPEN, Λίντο, Βενετία, επιμέλεια: Έφη Στρούζα
-Biennale dei Parchi Natura e Ambiente, Palazzo delle Esposizioni, Ρώμη, Ιταλία, έργο στο δημόσιο χώρο
-Matiere en emoi, Gildo Pastor Center, Μονακό
■ 1997 Riciclart, Ρώμη, Ιταλία, επιμέλεια: Juliana Stella
-La Morgia, Arte natura, κοινότητα της Τζεσοπαλένα, Ιταλία, έργο στο δημόσιο χώρο
-Μontrouge-Athenes, Salon De Montrouge, Γαλλία
-Citta Aperta, Sant? Angelo, Ιταλία, επιμέλεια: Renato Bianchini
-New Sculpture, Αίθουσα τέχνης C. Grimaldis, Βαλτιμόρη, ΗΠΑ
-Biennale de Cetinie, Montenegro
■ 1996 Inedito Open ?96, Premio Boccioni, Latina, Ιταλία, επιμέλεια: Achille Bonito Oliva
-Adicere Animos, Cesena, Ιταλία, επιμέλεια: Alice Rubini
-Tempi Ultimi,13th Biennale di Citta di Penne 1996-97, επιμέλεια: Lucia Spadano, Paolo Balmas
-Contemporaneamente, Κέντρο Σύγχρονης Τέχνης Ιλεάνα Τούντα, Αθήνα, επιμέλεια: Cecilia Casorati
-Fuori Uso, Πεσκάρα, Ιταλία.
-Premio Grinzane, Cavour, Giardini Botanici, Hanboury, La Mortola, Ιταλία
■ 1995 Μειλίγματα, γκαλερί Νέες Μορφές, Αθήνα
-Configura 2, Έρφουρτ, Γερμανία, επιμέλεια: Κατερίνα Κοσκινά
-XLVI Μπιενάλε της Βενετίας, Artelaguna, Βενετία, Ιταλία, επιμέλεια: Simonetta Gorreri
-Contemporaneamente, Νάπολη, Ιταλία, επιμέλεια: Cecilia Casorati
■ 1994 Sculptures de verre, Μουσείο Μοντέρνας και Σύγχρονης Τέχνης Νίκαιας, Νίκαια, Γαλλία
-Διεθνής Συνάντηση Γλυπτικής, Γκούμπιο, Ιταλία, επιμέλεια: M. Vescovo
-Ευρωπαϊκό Πολιτιστικό Κέντρο Δελφών, επιμέλεια: Σάνια Παπά, έργο στο δημόσιο χώρο
■ 1993 Thalatta-Thalatta, XXXVIII Διεθνής Έκθεση Σύγχρονης Τέχνης, Τέρμολι, Ιταλία. επιμέλεια: Achille Bonito Oliva
-Avistamenti, Αίθουσα τέχνης Sprovieri, Ρώμη, Ιταλία, επιμέλεια: Achille Bonito Oliva
-Avistamenti, XLV Μπιενάλε της Βενετίας, ιταλικό περίπτερο-Τζιμπελίνα, Βενετία, Ιταλία
-Centro de Belles Artes, Μαδρίτη, Ισπανία, επιμέλεια: Σάνια Παπά
-Αίθουσα τέχνης Arco di Rab, Ρώμη, Ιταλία
■ 1992 -Paesagio con Rovine, Μουσείο της Τζιμπελίνα, επιμέλεια: Achille Bonito Oliva, έργο στο δημόσιο χώρο
-Μουσείο του Κάλιαρι, Σαρδηνία, Ιταλία
-Αίθουσα τέχνης C. Grimaldis, Βαλτιμόρη, ΗΠΑ
-Αίθουσα τέχνης Arco di Rab, Ρώμη, Ιταλία
-Εθνική Πινακοθήκη, Αθήνα
-De Europa, Ρώμη, Ιταλία, επιμέλεια: Achille Bonito Oliva
■ 1991 Arte Domani, Punto di vista, Spoletto Festival, Ρώμη, Ιταλία, επιμέλεια: Incontri Internazionali d? arte
-De Europa, Erice, Ιταλία, επιμέλεια: Achille Bonito Oliva
-De Europa, Αθήνα, επιμέλεια: Achille Bonito Oliva
■ 1990 Κέντρο Τέχνης Επίκεντρο, Πάτρα
-Realismi, Αίθουσα τέχνης Giorgio Persano, Τορίνο, Ιταλία, επιμέλεια: Cecilia Casorati
-Minos Beach, Κρήτη, επιμέλεια: Δημήτρης Κορομηλάς
-Arte Lago, Βαρέζε, Ιταλία, έργο στο δημόσιο χώρο
-Realismi, Κέντρο Σύγχρονης Τέχνης Ιλεάνα Τούντα, Αθήνα, επιμέλεια: Cecilia Casorati
■ 1989 Ίδρυμα ΔΕΣΤΕ, Αθήνα, επιμέλεια: Χάρης Σαββόπουλος
■ 1988 Υπερπροϊόν, Club 22, Αθήνα, επιμέλεια: Χάρης Καμπουρίδης
-Αίθουσα τέχνης Arco di Rab, Ρώμη, Ιταλία
-Διεθνές Συμπόσιο στην Κρήτη, Minos Beach
-Borderline, Monteccicardo
-Δημοτική Πινακοθήκη, Αθήνα.
-Σκηνογραφία, Κινηματοθέατρο Παλλάς, Αθήνα
-4Κριτικές Θεωρήσεις, Κέντρο Σύγχρονης Τέχνης Ιλεάνα Τούντα, Αθήνα, επιμέλεια: Αλέξανδρος Ξύδης
■ 1987 Μουσείο Πιερίδη, Αθήνα
-Φεστιβάλ Πάτρας
-Διεθνής Μπιενάλε του Σάο Πάολο, Βραζιλία
■ 1986 Έκθεση στη Στοκχόλμη, Σουηδία, επιμέλεια: Βεατρίκη Σπηλιάδη
-Γκαλερί 3, Αθήνα, επιμέλεια: Βεατρίκη Σπηλιάδη
-Μπιενάλε της Θεσσαλονίκης
■ 1985 Σημεία αλλαγής 80 – Νέοι Διάλογοι, Dracos Art Center, Αθήνα
Εθνική Πινακοθήκη, Αθήνα
-Δημοτική Πινακοθήκη Αθηνών, Αθήνα
■ 1984 Έκθεση ΣΥΣΤ, Πινακοθήκη Ρόδου
■ 1983 Εικόνες που αναδύονται, Ίδρυμα ΔΕΣΤΕ, Athenaum Intercontinental, Αθήνα, επιμέλεια: ΄Εφη Στρούζα
-7 Έλληνες καλλιτέχνες ? Ένα νέο ταξίδι, Ίδρυμα ΔΕΣΤΕ, Λευκωσία (Ποιητής, έργο στο δημόσιο χώρο)
■ 1982 Εικόνες που αναδύονται, Ευρωπάλια 82, ΙCC-Αμβέρσα, επιμέλεια: Έφη Στρούζα
■ 1979 Centro Culturale Covergence, Πεσκάρα, Ιταλία (performance Fotofonie)
■ 1978 Premio Pescara Futura, Πεσκάρα, Ιταλία
■ 1977 Arte Sacra, Πεσκάρα, Ιταλία
Ακολουθήστε το xronos.gr στο Google News