Χάρης Κακαρούχας: Η διαδικασία της φωτογράφησης είναι μια μορφή διαλογισμού

«…Το ζήτημα δεν είναι να βρω τι θα φωτογραφίσω, αλλά να ανοίξω τα μάτια μου, να βρω το βλέμμα μου δηλαδή. Γιατί, για μένα, φωτογραφίζω σημαίνει αναγνωρίζω στην έξωθεν πραγματικότητα το εντός μου και δεν εννοώ το εγώ μου, αλλά το κέντρο μου, τον εαυτό μου. Αν μπορέσεις να βάλεις σε τάξη το μέσα σου, τότε μπορείς απλά να αφεθείς στο βλέμμα σου κι εκείνο σε οδηγεί. Εκεί που θα σταματήσει, πατάς το κουμπί της μηχανής. Τα πράγματα έρχονται να σε συναντήσουν, δεν τα κυνηγάς εσύ. Αντιθέτως, αν αφεθείς στο εγώ, τότε θα προκύψουν είτε σχόλια, είτε νοητικές κατασκευές, που συνήθως στερούνται ουσιαστικού ενδιαφέροντος. Θα μπορούσα, λοιπόν, να περιγράψω τη διαδικασία φωτογράφησης σαν ένα είδος διαλογισμού ή προσευχής, αν θέλετε, με την ευχαριστιακή της έννοια φυσικά. Το βλέμμα ακουμπά εκστατικά σ' ένα αντικείμενο, το οποίο ξαφνικά γίνεται το κέντρο του κόσμου. 

Το ίδιο συμβαίνει και με τα πρόσωπα, που μπορεί να είναι είτε κάποιος που μοιράζεσαι τη ζωή σου μαζί του, είτε κάποιος άγνωστος?». Μιλά με ρέοντα λόγο, με συναίσθηση του πως βιώνει την φωτογραφική τέχνη ένας άνθρωπος που έχει μια ιδιαίτερα αναγνωρισμένη διαδρομή και τίμησε με την παρουσία του το φωτογραφικό τμήμα της Κοινότητας Νέων Κομοτηνής που ρουφούσε όλη αυτή την εξομολογητική εμπειρία του φωτογράφου Χάρη Κακαρούχα.  «Αυτό που έχει σημασία είναι η επαφή, η οποία με μερικούς γίνεται αμέσως, με κάποιους χρειάζεται χρόνο και με κάποιους άλλους δεν συμβαίνει ποτέ. Αυτή η επαφή-επικοινωνία μερικές φορές μπορεί να μην είναι καθόλου λεκτική˙ υπήρξαν φορές που μια προσωπογραφία έγινε χωρίς ούτε μια λέξη. Η φωτογράφηση γίνεται μια τελετή, μια χορογραφία άγραφη και αυτό που επικρατεί είναι ο ρυθμός.

Όπως λέει και ο Στέλιος Ράμφος, η λέξη ρυθμός δε σημαίνει τον τύπο της εκφράσεως, αλλά ένα χώρο απορροφημένο εντελώς από τον χρόνο. Έτσι, λοιπόν και τη στιγμή του κλικ, αυτό που αφήνει το ίχνος του στο αρνητικό είναι κυρίως ο χρόνος. Κι αυτός βέβαια δεν είναι ο ιστορικός χρόνος της φωτογραφικής έκθεσης, που μετριέται σε κλάσματα του δευτερόλεπτου, αλλά ένας άλλος χρόνος, κάθετος θα έλεγα, που με τη βοήθεια του κάδρου συνοδεύει το πρόσωπο στο άπειρο και συνεπώς στα μάτια του θεατή. Δεν είχα, λοιπόν, παρά να περιφέρομαι στα σπίτια γνωστών και φίλων ή να κάνω βόλτα στους δρόμους των προαστίων, όπου τα πάντα μπορούσαν να συμβούν ανά πάσα στιγμή εννοώ να επιδιώξεις τη γνωριμία κάποιου αγνώστου και την είσοδο στο σπίτι του ή να σε προσκαλέσει τελικά εκείνος για μια επίσκεψη, η οποία μπορούσε να διαρκέσει από μερικά λεπτά ως το επόμενο πρωί». 

Χάρης Κακαρούχας, παρότι έχει σπουδάσει μηχανικός, ολοκληρώνοντας το πολυτεχνείο, τα τελευταία 10 και πλέον χρόνια ασχολείται με την φωτογραφία. Στο ενεργητικό του έχει ένα διδακτορικό στην Αγγλία, διδάσκει φωτογραφία, εργάζεται ως φωτογράφος κατ’ ουσία στο υπουργείο Περιβάλλοντος, ταξίδεψε στην Κούβα όπου η δουλειά του αναγνωρίστηκε και βραβεύτηκε με το European Publisher Award. 

Προσκεκλημένος στην Κομοτηνή από τα μέλη της Κοινότητας Νέων, μίλησε μαζί τους στο αμφιθέατρο της παλιάς Νομικής για την φωτογραφία στην τέχνη ενθουσιάζοντας το κοινό του από την αναλυτική προσέγγιση και τα αποκαλυπτικά στοιχεία της δικής του οπτικής. Μάλιστα ο κ. Κακαρούχας δεν δίστασε να παρουσιάσει άγνωστες πτυχές του εαυτού του, να μας πει τα «μυστικά» του και για  τον τρόπο που αυτός αντιλαμβάνεται την φωτογραφία, την «επικοινωνία» και τον «συντονισμό» που νιώθει με τον φωτογραφιζόμενο και την ψυχική κατάσταση στην οποία βρίσκεται στην διαδικασία της φωτογράφησης.

Πλούσιος στο λόγο και την περιγραφική διαδικασία απέδειξε όλο το μπακράουντ των σπουδών του, έχει ήδη ασχοληθεί με τον κινηματογράφο και την ζωγραφική, σπούδασε χαρτογραφία στο πολυτεχνείο της Θεσσαλονίκης, θεωρία χρώματος και οπτική αντίληψη στο Πανεπιστήμιο της Γλασκόβης, έχει διδακτορικό δίπλωμα στη φωτογραφία από το Πανεπιστήμιο του Derby, ενώ έργα του υπάρχουν σε ιδιωτικές συλλογές και μουσεία του κόσμου.

Ποιο είναι το μήνυμα που στέλνει; «Στην εποχή μας οφείλουμε να βρούμε τρόπο να συγκεράσουμε το μύθο με την επιστήμη, τον αναλυτικό νου με τη διαίσθηση και τη λογική με το άλογο. Νομίζω ότι, κρατώντας τα διδάγματα που μας έδωσαν ο σκεπτικισμός και η ειρωνεία του μεταμοντέρνου, οφείλουμε να προχωρήσουμε σε μία επαναπροσέγγιση του μύθου, ώστε να συνθέσουμε κάτι καινούργιο και διαφορετικό. 

Παραμερίζοντας, με άλλα λόγια, την ιδεολογία και την πίστη ή την απόρριψη τους – δυο όψεις του ίδιου νομίσματος έτσι κι αλλιώς ?, να αφεθούμε με εμπιστοσύνη και εγρήγορση στο μυστήριο της ζωής. Και αυτό δεν είναι υπόθεση μόνο των αυτοαποκαλούμενων καλλιτεχνών, αλλά όλων μας»...

Μ.Μ.