Δεύτερη φτωχότερη η Περιφέρεια Αν. Μακεδονίας και Θράκης

Ανεργία στο 27,5% και όχι στο 20,2% που δείχνουν τα επίσημα στοιχεία, αύξηση του ποσοστού φτώχειας στις κοινωνικές ομάδες που βρίσκονται επαγγελματικά στο περιθώριο και  φτώχειας για μεγάλο τμήμα του εργαζόμενου πληθυσμού διαπιστώνει η ετήσια έκθεση του ΙΝΕ της ΓΣΕΕ. Σύμφωνα με τα στοιχεία της έκθεσης, το ποσοστό των ανέργων είναι υψηλότερο, από τα επίσημα στοιχεία κατά 7 ποσοστιαίες μονάδες με βάση τους εναλλακτικούς δείκτες που λαμβάνουν υπόψη τους την ύπαρξη της υποαπασχόλησης, των αποθαρρημένων ανέργων και του εν δυνάμει πρόσθετου εργατικού δυναμικού. Το ποσοστό ανεργίας είναι σημαντικά υψηλότερο στις γυναίκες και στους νέους- ακόμη και σε αυτούς με υψηλή εξειδίκευση- καθώς και στις περιφέρειες της Βόρειας και Δυτικής Ελλάδας, ενώ οι μακροχρόνια άνεργοι ξεπερνούν το 70% του συνόλου.

Η εξέλιξη των μισθών: Σταθεροποίηση στα χαμηλά επίπεδα
Η εξέλιξη των μισθών κατά το 2017 εμφανίζει σταθεροποίηση στα χαμηλά επίπεδα τα οποία έχουν διαμορφωθεί. Στον ιδιωτικό τομέα έχει αυξηθεί σημαντικά το ποσοστό των χαμηλόμισθων εργαζομένων με καθαρές μηνιαίες αποδοχές κάτω των 700 ευρώ, το οποίο ανέρχεται σε 37,4% το 2017 (από 13,1% το 2009), ενώ μειώνεται κατά 4 περίπου ποσοστιαίες μονάδες το ποσοστό για αποδοχές μεταξύ 700-899 ευρώ (23,5% το 2017 από 27,3% το 2009).

Παράλληλα, έχει μειωθεί δραστικά, κατά το ήμισυ περίπου, το ποσοστό των εργαζομένων με καθαρές μηνιαίες αποδοχές μεταξύ 900-1.300 ευρώ, το οποίο ανέρχεται σε 16,8% το 2017 (από 35,7% το 2009). Στον ευρύτερο δημόσιο τομέα έχει αυξηθεί σημαντικά το ποσοστό των εργαζομένων με καθαρές μηνιαίες αποδοχές κάτω των 1.000 ευρώ, το οποίο ανέρχεται σε 29,8% το 2017 (από 18,9% το 2009), και έχει αυξηθεί λίγο το ποσοστό για αποδοχές 1.000-1.100 ευρώ (16,2% το 2017 από 13% το 2009). Αντίθετα, έχει μειωθεί σημαντικά το ποσοστό των εργαζομένων που δηλώνει καθαρές μηνιαίες αποδοχές 1.100-1.599 ευρώ, το οποίο ανέρχεται σε 34,3% το 2107 (από 46,5% το 2009), όπως και το ποσοστό των εργαζομένων με αποδοχές άνω των 1.600 ευρώ (4,7% το 2017 από 10,9% το 2009).
 

Η φτώχια
Η περίοδος 2009-2016 συνοδεύτηκε από ιδιαίτερα αρνητικές κοινωνικές επιπτώσεις, όπως εκφράζονται από τους σχετικούς δείκτες φτώχειας και ανισότητας. Η εξέλιξη των εν λόγω δεικτών εμφανίζεται να ακολουθεί την υφεσιακή δυναμική που προέκυψε στην ελληνική οικονομία κατά την περίοδο εφαρμογής των πολιτικών λιτότητας, καθώς οι αρνητικές τους επιδόσεις προσεγγίζουν το μέγιστο επίπεδο κατά την περίοδο 2013-2014, για να σταθεροποιηθούν τα επόμενα χρόνια.

Ενδεικτικά αναφέρουμε ότι ο δείκτης φτώχειας και κοινωνικού αποκλεισμού αυξάνεται από 27,6% το 2009 σε 36% το 2014 για να μειωθεί ελαφρώς στο 35,6% το 2016 (διαθέσιμο εισόδημα 2015).

Καθοριστικός παράγοντας για τη συγκράτηση του ποσοστού φτώχειας στην Ελλάδα συνιστούν οι μεταβιβαστικές πληρωμές, και ειδικά εκείνη των συντάξεων, καθώς κατά την κρίση διευρύνεται σταθερά η σημασία που έχουν για την αντιμετώπιση της φτώχειας. 

Το ποσοστό φτώχειας παρόλο που εμφανίζει τάσεις σταθεροποίησης στην ανοδική πορεία των προηγούμενων χρόνων, η οικονομική στενότητα των νοικοκυριών συνεχίζει να αυξάνεται το 2016 για όλες σχεδόν τις κατηγορίες καταναλωτικών αναγκών, ενώ η απόκλιση ως προς το επίπεδο διαβίωσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) φτάνει στο υψηλότερο επίπεδο της περιόδου 2009-2016. Από τις εκτιμήσεις της φτώχειας σε περιφερειακό επίπεδο για το 2016, τα υψηλότερα ποσοστά εντοπίζονται στις Περιφέρειες της Δυτικής Ελλάδας, της Ανατολικής Μακεδονίας-Θράκης και της Θεσσαλίας. Αντιθέτως, τις καλύτερες επιδόσεις εμφανίζουν οι νησιωτικές Περιφέρειες του Βορείου Αιγαίου, του Νοτίου Αιγαίου και των Ιονίων Νήσων.

Τέλος, κατά τη διάρκεια της κρίσης προκύπτει όξυνση της οικονομικής ανισότητας με τάσεις αποκλιμάκωσης τα τελευταία χρόνια. Όσον αφορά τις περιφερειακές ανισότητες, οι υψηλότερες εντοπίζονται στη Θεσσαλία, στην Αττική και στη Δυτική Ελλάδα, ενώ οι χαμηλότερες εντοπίζονται στη Δυτική Μακεδονία, στα Ιόνια Νησιά και στο Νότιο Αιγαίο. Αναλυτικότερα το υψηλότερο ποσοστό φτώχειας εντοπίζεται στην Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας (25%) και ακολουθεί η Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας-Θράκης (21,3%) και Θεσσαλίας (20,6%). 

Αντιθέτως, τα μικρότερα ποσοστά φτώχειας εντοπίζονται στις νησιωτικές Περιφέρειες της χώρας και πιο συγκεκριμένα στις Περιφέρειες Βορείου Αιγαίου και Νοτίου Αιγαίου (αμφότερες με ποσοστό 8,4%) και ακολουθούν τα Ιόνια Νησιά (11,1%). Τα χαμηλά ποσοστά φτώχειας των παραπάνω Περιφερειών σε έναν βαθμό μπορούν να αποδοθούν στην τουριστική κίνηση που χαρακτηρίζει τις συγκεκριμένες Περιφέρειες με αποτέλεσμα να εμφανίζουν μεγαλύτερη ανθεκτικότητα απέναντι στην κρίση σε σχέση με άλλες Περιφέρειες της χώρας. 

Μια ένδειξη της μεγαλύτερης ανθεκτικότητας είναι το ότι οι παραπάνω Περιφέρειες εμφανίζουν το 2016 τα χαμηλότερα ποσοστά ανεργίας, και αυτό φαίνεται πως συνέβαλε στον περιορισμό της σχετικής φτώχειας του πληθυσμού τους.