Ζητείται ελπίς (Τρεις συγγραφείς στέλνουν ευχές )

Αυλές, ράγες, έρημοι δρόμοι, γειτονιές, καφενεία, γραφεία, στρατόπεδα, λεωφορεία σκοτεινά, παλιά τετράδια, περιοδικά, εφημερίδες, λαχεία, σκισμένα χαρτιά, μ’ αυτά και άλλα ταπεινά υλικά δείχνει να συναρμολογεί τις ιστορίες του ο Αντώνης Σαμαράκης σ? αυτό το πιο τρυφερό και ίσως πιο σπαρακτικό απ? όλα τα βιβλία του. Οι ιστορίες στο Ζητείται Ελπίς είναι παραπάνω από συγκινητικές. Έτσι ίσως εξηγείται που απ? το σύνολο του έργου του αυτές εδώ οι ιστορίες έχουν διαβαστεί από όλους όσοι υπήρξαν παιδιά και επιμένουν να διασώζουν μέσα τους την παιδικότητα του φρονήματος, του δέους, και της αγάπης για τον κόσμο και τα πράγματα. Αλλά είναι και απεγνωσμένες αυτές οι ιστορίες με τα χιόνια και τα τρένα και τις ομίχλες, και γι? αυτό έχουν την εντιμότητα, αλλά και το δικαίωμα και τη γενναιότητα να ζητούν ελπίδα αυθεντική και ακέραιη, αυτή που ο άνθρωπος τη ζητά μόνο όταν απελπιστεί, μόνο όταν κοιτάξει κατάματα το ζόφο της απόγνωσης. Στο ομότιτλο διήγημα, ένας τέτοιος άνθρωπος, ένας εκλεκτός της απόγνωσης, μπαίνει στο καφενείο και σ? ένα σκισμένο χαρτί τολμά και γράφει: «Ζητείται ελπίς». Μήπως αυτός ο άνθρωπος δεν είναι ήδη ο Αντώνης Σαμαράκης; Μήπως δε συνοψίζεται όλο το έργο του σε αυτό το βαθιά ανθρώπινο, αποφασιστικό και αδιαπραγμάτευτο αίτημα για ελπίδα και πίστη και αγάπη για τον άνθρωπο όλων των εποχών και όλων των τόπων;

Το διήγημα ανήκει στην ομώνυμη συλλογή διηγημάτων, που εκδόθηκε το 1954 και έκτοτε γνώρισε μεγάλη επιτυχία και αγαπήθηκε από το αναγνωστικό κοινό. Με λιτό ύφος και τη γοργή αφήγηση, το συνδυασμό κοινωνικού προβληματισμού και ψυχολογικής παρατήρησης μέσα σε μια ατμόσφαιρα ιδεολογικής κρίσης και υπαρξιακού άγχους, που χαρακτηρίζει τη μεταπολεμική εποχή έρχεται να δείξει πολλά κοινά. 

Ζητείται ελπίς λοιπόν και τρεις άνθρωποι του πνεύματος τοποθετούνται με τον δικό τους τρόπο στέλνοντας μηνύματα κι ευχές σε μια Ελλάδα που στενάζει, σε μια πατρίδα που ερωτοτροπεί με την αβεβαιότητα, την κρίση, την πνευματική ένδεια, τη οικονομική λιτότητα, την φτώχεια, αλλά προπάντως την αδιαφορία. Μας ενδιαφέρει ο λόγος, η ματιά, η εξωτερίκευση της σκέψης τους. Είναι ο Βασίλης Τζανακάρης από τις Σέρρες, η Άση Κιούρα από την Κομοτηνή, ο  Άγγελος Ζαγοριανός από τη Θάσο. Τους ευχαριστούμε και τους ευχόμαστε αστείρευτες εμπνεύσεις.

«Χ»

Άγγελος Ζαγοριανός μουσικοσυνθέτης ποιητής

Ζούμε εδώ και μερικά χρόνια μια περίοδο ισχνών αγελάδων. Βλέπουμε  το χαμόγελο να σβήνει από τα χείλη των συνανθρώπων μας, λες και άνοιξε το κουτί της Πανδώρας,  ξεπετάχτηκαν  όλα τα κακά και μας τύλιξαν.

Δεν είναι μόνον η οικονομική κατάρρευση μεγάλου μέρους της κοινωνίας, δεν είναι το χάσιμο της ανθρώπινης αξιοπρέπειας, δεν είναι η ποινικοποίηση της ύπαρξης κάθε πολίτη, η συνεχής υποβάθμιση της υγείας, ο εξοβελισμός της παιδείας  και όλων εκείνων των χαρακτηριστικών που συνθέτουν μια υγιή κοινωνία. Είναι  η εξαφάνιση της ελπίδας. Αυτή την ελπίδα πρέπει πρωτίστως να ξαναβρούμε, γιατί σίγουρα υπάρχει, αρκεί να έχουμε το νού μας. 

Η ελπίδα είναι το τελευταίο που εξέρχεται από το κουτί της Πανδώρας και μόνο αν την αιχμαλωτίσουμε, θα μπορούμε να βλέπουμε αλλιώς το αύριο. Κι αν βλέπουμε αλλιώς το αύριο, το σήμερα αποκτάει άλλη μορφή, η καθημερινότητα γίνεται πιο ανθρώπινη κι ο άνθρωπος πιο δημιουργικός. 

Η όσμωση κι η επικοινωνία αντικαθιστούν  την μοναξιά, την απομόνωση και τη μισαλλοδοξία. 

Αν λοιπόν μπολιάσουμε με την ελπίδα τη σκέψη και την πράξη μας φωτίζοντας το δρόμο της ψυχής και τα μονοπάτια του μυαλού μας, το αύριο σίγουρα θα μοιάζει πιο πολύ με το όνειρό μας?

ΚΑΛΗ  ΧΡΟΝΙΑ

 Ά. Ζαγοριανός

Bασίλης Τζανακάρης συγγραφέας

Πολλές φορές με σταματάνε στο δρόμο και με ρωτάνε τι θα γίνει ή πού πάμε και πόσο μπορεί να κρατήσει η άσχημη αυτή κατάσταση που λίγο πολύ βιώνουμε όλοι μας. Οι περισσότεροι είναι μεγάλοι στην ηλικία, γνωστοί ή φίλοι. Προχθές ένας νεαρός μου είπε ότι πρέπει να βγαίνω πιο συχνά στην τηλεόραση και πως θα ήθελε, και όχι μόνο εκείνος αλλά και άλλοι, πιθανώς συνομήλικοί του, να βγω και να μιλήσω για τη Δημοκρατία και για το αν υπάρχει ελπίδα. Τι επιτέλους είναι η Δημοκρατία και αν σήμερα έχουμε κάτι τέτοιο μιας και ψηφίζουμε! Και τελείωσε λέγοντας: - Βγες και μίλησέ μας, δώσε μας μια ελπίδα γι΄ αυτήν (τη Δημοκρατία) γιατί την χρειαζόμαστε και την έχουμε ανάγκη (την ελπίδα). Βέβαια ο νεαρός συνομιλητής μου αγνοούσε ένα απλό πράγμα: ότι όταν ένα κράτος ή ένας λαός ή μια χώρα κηδεμονεύεται, η έννοια της Δημοκρατίας αλλά και η ουσία της αυτοαναιρούνται. Όσο για το αν υπάρχει ή όχι ελπίδα είναι κάτι που κι εμένα μ΄ έχει απασχολήσει όχι λίγες φορές. Ελπίδα γιατί πράγμα; Για το αν κάποτε θα θα επιστρέψουμε στα χρόνια της δεκαετίας του ΄80 και του ΄90 ή ακόμη και στα πρώτα της δεκαετίας του ΄10; Δηλαδή στα χρόνια που η Ελλάδα και ο λαός της συγκέντρωναν όλα εκείνα τα αρνητικά ρεκόρ που μας έφεραν εδώ που μας έφεραν; Δηλαδή αν ξαναγυρίζαμε στα χρόνια που οι Έλληνες ήταν πρώτοι στο πιοτό, στο κάπνισμα, στα θανατηφόρα τροχαία, στα παχουλά παιδιά, στην αγορά χρυσαφικών, ωρολογίων Ρόλεξ και κινητών τηλεφώνων; Στα χρόνια που καταναλώναμε ασύστολα τεράστιες ποσότητες φαγητών (αφήνοντας γεμάτα τα τραπέζια όταν σηκωνόμασταν από αυτά) και από την άλλη δανειζόμασταν έναν πακτωλό χρημάτων, πραγματοποιώντας τα λεγόμενα "διακοποδάνεια" ή παίρνοντας δύο και τρία αυτοκίνητα με λίζινγκ ώστε να κάνουμε το κομμάτι μας στον γείτονα; Ελπίδα για να γυρίσουμε σ΄ εκείνα τα χρόνια που το ασύστολο φαγοπότι έδινε και έπαιρνε την ίδια στιγμή που είμαστε τελευταίοι στα γράμματα και στο διάβασμα;

Αναλογιζόμενος όλα αυτά αλλά και άλλα ων ουκ έστιν αριθμός κάθισα και ξαναδιάβασα εκείνο το μαγευτικό παραμύθι "Το κοριτσάκι με τα σπίρτα" -μέρες που είναι. Και βρήκα πως μόνο εκείνο κρατάει στα παγωμένα χεράκια του τη μία και μοναδική μας ελπίδα, τα σπίρτα! 

Γιατί μόνο μ΄ αυτά μπορούμε να βάλουμε φωτιά και να κάψουμε όλα όσα μας έφεραν έως εδώ. Γιατί μόνο μ΄ αυτά μπορούμε να κάψουμε και να εξολοθρεύσουμε την λαιμαργία, την ωχαδερφισμό, τη διαπλοκή, την εσωστρέφεια, την έλλειψη της αγάπης προς την πατρίδα, την "ατσιδοσύνη", την αυθαιρεσία, την παρανομία και τις αρπαχτές απ΄ όπου μπορούσαμε. 

Να κάψουμε μέσα μας και να εξολοθρεύσουμε κάθε μικρό ή μεγάλο φασισμό που είναι η μεταξύ μας  έχθρητα, ο φθόνος, η κακία, οι μεγάλες φανταχτερές ιδέες, όπως έλεγε και ο Νίκος Καζαντζάκης. Με άλλα λόγια να αλλάξουμε και να  ξαναπροσδιοριστούμε ως Έλληνες. Γιατί μόνο αυτό δεν είμαστε! 

Μόνη μας ελπίδα λοιπόν για να το καταφέρουμε  είναι το κοριτσάκι του παραμυθιού. Αυτό και τα σπίρτα του. Ιδίως τα σπίρτα. Γιατί αν δεν γκρεμίσουμε κι αν δεν κάψουμε ότι σάπιο υπάρχει σε τούτο εδώ το ταλαίπωρο βασίλειο της Δανιμαρκίας, ξεκινώντας από τον παλιό κακό μας εαυτό, δεν έχουμε καμιά μα καμιά ελπίδα ότι μπορεί να δούμε κάποτε μια άσπρη μέρα. 

Άση Κιούρα συγγραφέας

Είναι δύσκολο να γράψεις, για κάτι όμορφο, αισιόδοξο και ελπιδοφόρο, όταν όλα γύρω σου, και μέσα σου είναι γκρίζα. Είμαι όμως άνθρωπος! Και ως οντότητα ο Θεός στον οποίο πιστεύω με έχει προικίσει με πολλές αρετές.

-Μπορώ να βλέπω?

-Μπορώ να αισθάνομαι?

-Μπορώ να αγωνίζομαι?

-Μπορώ να σκέφτομαι?

Μπορώ να αλλάξω τον κόσμο, και να φτάσω τους στόχους, τους οποίους έχω θέσει! Αρκεί να το πιστέψω.

Οπότε το τοπίο της ζωής μου, το οποίο είναι αποτυπωμένο πάνω σε έναν καμβά, μπορεί να πάρει την μορφή, και τα χρώματα τα οποία εγώ επιθυμώ.

Τα πάντα είναι στα χέρια μου, η γνώση και η επιμονή μου, θα με βοηθήσουν να αποβάλλω το γκρίζο, το οποίο τόσο ύπουλα έχει τρυπώσει στην καθημερινότητά μου, και σιγά – σιγά τείνει να γίνει μαύρο.

Είμαι αισιόδοξη, και έτοιμη!

Η παλέτα με τα χρώματα μπροστά μου. Με την πρώτη ματιά, έχω πάρει ήδη και μια σημαντική απόφαση, αποκλείω όλα τα σκούρα χρώματα.

Μεταμορφώνομαι σε δικτάτορα χρωμάτων!

Εγώ διατάζω? εγώ είμαι ο κυβερνήτης του δικού μου ταξιδιού.

Κρατώ σταθερά το πινέλο στο χέρι μου, και με λύσα βουτάω στο πρώτο χρώμα το οποίο έχω επιλέξει.

Είναι το λευκό? Το λατρεύω το λευκό, συμβολίζει την αθωότητα και την αγνότητα.

Σειρά έχει το κόκκινο, το οποίο απλώνοντάς το, πάνω στον καμβά, ενεργοποιεί αυτομάτως όλες μου τις αισθήσεις. Μου προκαλεί μια αίσθηση ζεστασιάς και ενεργητικότητας 

Το ρόζ, μου θεραπεύει σε χρόνο ανύποπτο όλη την λύπη που είχα μέσα μου κρυμμένη και με βοηθάει να συνειδητοποιήσω το μπερδεμένο ψυχικό μου κόσμο.

Σειρά έχει το μπλέ, το χέρι μου πάει από μόνο του, η επιθετικότητα και τα συναισθήματα οργής, που ένιωσα δια μαγείας κάνανε φτερά, και μια ευχάριστη γαλήνη κυριεύει το κουρασμένο μου σώμα.

Το πορτοκαλί με περιμένει σαν στρατιωτάκι υπακούω και συνεσταλμένα, να μου διεγείρει με την σειρά του, την δημιουργική σκέψη και τον ενθουσιασμό.

Για τελευταίο επιλέγω το πράσινο. Όλη μου η χαμένη ελπίδα επιστρέφει, και εγκαθίσταται μέσα στο μυαλό και στην καρδιά μου.

Είμαι βυθισμένη επί ώρες πάνω στο «έργο τέχνης».

Όταν σηκώνω το κεφάλι μου, βλέπω ένα σύμπλεγμα χρωμάτων να έχει δημιουργήσει ένα αρμονικό ουράνιο τόξο.

Το λευκό, το κόκκινο, το ροζ, το μπλε, το πορτοκαλί και το πράσινο. Κάνανε θαυμάσια δουλειά.

Νιώθω ανανεωμένη και ξαναγεννημένη.

Τώρα είμαι σίγουρη για πολλά? και ακόμα περισσότερα!

Εύχομαι καλή χρονιά, με αγάπη, ευτυχία, υγεία, χαμόγελα αληθινά και αληθινές ανθρώπινες σχέσεις!

Η ευχή μου?

Να θρονιάσουνε αυτά τα 6 χρώματα στην ζωή και στην καρδιά μας?

Με εκτίμηση

Άση Κιούρα