ΤΗΛΕΘΕΡΜΑΝΣΗ: Επένδυση «μαμούθ» και στρατηγικός στόχος για την Κομοτηνή

Φθηνότερη θέρμανση και υπό προϋποθέσεις ψύξη, δημιουργία δεκάδων ή και εκατοντάδων θέσεων εργασίας, προστασία του περιβάλλοντος λόγω της μείωσης ατμοσφαιρικής ρύπανσης, δημιουργία ακόμα και τεχνητών γεωθερμικών πεδίων. Αυτά είναι ορισμένα από τα οφέλη εγκατάστασης δικτύου τηλεθέρμανσης στην Κομοτηνή, όπως τα περιέγραψε ο δήμαρχος Γιώργος Πετρίδης μετά τη χθεσινή συνάντηση του, με τα στελέχη της Αναπτυξιακής Κοζάνης(ΑΝΚΟ), εταιρία που ανέλαβε να εκπονήσει μελέτη σκοπιμότητας-βιωσιμότητας για το έργο της τηλεθέρμανσης στο Δήμο μας.  Η συνεργασία αυτή είχε γίνει γνωστή από τον ίδιο το δήμαρχο τον περασμένο Ιανουάριο όταν είχε επισκεφτεί και δει από κοντά πως λειτουργεί η τηλεθέρμανση στην Κοζάνη. Ακολούθησαν οι επαφές με τη διοίκηση της ΑΗΣ Κομοτηνής από όπου τα μηνύματα ήταν θετικά και η απόφαση του διοικητικού συμβουλίου της ΔΕΑΥΚ τον Φεβρουάριο που άναψε το πράσινο φως στη συνεργασία με την ΑΝΚΟ.   «Ήταν στα θέματα της ημερήσιας διάταξης της ΔΕΥΑΚ, να γίνει μία προγραμματική σύμβαση μεταξύ της ΔΕΥΑ Κομοτηνής κα της Αναπτυξιακής Κοζάνης, ώστε να τους αναθέσουμε την εργασία της εξεύρεσης τεχνο-οικονομικής λύσης για τη τηλεθέρμανση στην πόλη της Κομοτηνής. Με αυτή την μελέτη που θα μας καταθέσει η Αναπτυξιακή και θα έχει χρονικό όριο τους τέσσερις μήνες, θα ξέρουμε με ποια σενάρια και με ποιον τρόπο θα μπορέσει  η πόλη της Κομοτηνής να αποκτήσει τηλεθέρμανση εάν και εφόσον τα αποτελέσματα της μελέτης είναι θετικά». Αυτό είχε δηλώσει τον περασμένο Φεβρουάριο ο Δημήτρης Καρασταύρου πρόεδρος της ΔΕΥΑΚ. Οι επαφές συνεχίστηκαν και στο πλαίσιο της συνεργασίας, στελέχη της ΑΝΚΟ επισκέφτηκαν χθες την Κομοτηνή για να συναντηθούν με τον Γιώργο Πετρίδη και τον Δημήτρη Καρασταύρου. Εκεί τους εντόπισε ο «Χ», να συζητούν για τις τεχνικές λεπτομέρειες της συνεργασίας τους. 

Τηλεθέρμανση να σημειωθεί πως είναι η παροχή θέρμανσης με ειδικό δίκτυο μονωμένων αγωγών που μεταφέρουν ζεστό νερό, το οποίο θερμαίνεται σε λέβητες, συνήθως σε θερμοηλεκτρικά εργοστάσια, αρκετά μακριά από το χώρο κατανάλωσης. Είναι δηλαδή η θέρμανση των κτιρίων μιας πόλης ή ενός τμήματος της πόλης από κεντρικό καυστήρα και όχι από ατομικούς. Η θέρμανση του νερού γίνεται με την καύση αερίου, πετρελαίου ή γαιανθράκων (λιγνιτών) σε ένα εργοστάσιο παραγωγής κυρίως ηλεκτρικής ενέργειας και συμπληρωματικά θερμικής ή αντίστροφα. Η θερμότητα, η οποία απαιτείται για τη θέρμανση του νερού της τηλεθέρμανσης, προέρχεται από τον ατμό που χρησιμοποιείται στο εργοστάσιο και ειδικότερα από το τέλος της διαδικασίας. Ο ατμός έχει μια θερμοκρασία 120οC-140οC. Με τον θερμό αυτό ατμό θερμαίνεται το νερό που χρησιμοποιείται στην τηλεθέρμανση, περνώντας οι σωλήνες, με τους οποίους μεταφέρεται, δίπλα από τον ατμό - δηλαδή σε έναν εναλλάκτη θερμότητας. Στην αρχή της παροχής, το νερό έχει θερμοκρασία 100οC και στην επιστροφή 20ο - 40οC. H πρώτη μικρού μεγέθους εγκατάσταση Τ/Θ στην Ελλάδα ξεκίνησε στην Πτολεμαΐδα το 1960, θερμαίνοντας τον οικισμό της ΔΕΗ στο Προάστιο Εορδαίας από τον ΑΗΣ Πτολεμαΐδας. Σήμερα εγκαταστάσεις Τ/Θ διαθέτουν οι πόλεις της Κοζάνης, Πτολεμαΐδας, Αμύνταιου, Φιλώτα και Μεγαλόπολης που αξιοποιούν το θερμικό φορτίο των γειτονικών θερμοηλεκτρικών σταθμών.

Η τηλεθέρμανση Κοζάνης, ένα έργο «πράσινης ανάπτυξης», απέδειξε περίτρανα ότι η τοπική αυτοδιοίκηση και πρέπει και μπορεί να πραγματοποιεί με αποτελεσματικότητα μεγάλης κλίμακας έργα. Αυτό τονίζεται στην επίσημη ιστοσελίδα της Δημοτικής Επιχείρησης Ύδρευσης Αποχέτευσης Κοζάνης και επισημαίνεται πως το έργο συμβάλει αποφασιστικά στη μείωση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης. Δημιούργησε και θα δημιουργεί συνεχώς νέες θέσεις εργασίας. Δίνει τη δυνατότητα στους κατοίκους της πόλης να απολαμβάνουν τη θέρμανση τους, εξοικονομώντας ένα σημαντικό χρηματικό ποσό. Αυτός είναι ο στόχος στην Κομοτηνή, και το πρώτο βήμα γίνεται από την τωρινή δημοτική αρχή Κομοτηνής.

  

Σκοπός της συνάντησης στο γραφείο του δημάρχου Κομοτηνής ήταν να μπουν οι βάσεις για τα επόμενα βήματα που αφορούν στη μελέτη σκοπιμότητας βιωσιμότητας της τηλεθέρμανσης Κομοτηνής, τόνισε ο Γιώργος Αμανατίδης γενικός διευθυντής της Αναπτυξιακής Δυτικής Μακεδονίας ?ΑΝΚΟ. Εξάλλου, όπως είπε, τα μεγάλα αναπτυξιακά έργα όπως η τηλεθέρμανση Κομοτηνής απαιτούν προϋποθέσεις για να υλοποιηθούν. Αυτές, κατά τον κ. Αμανατίδη, είναι η πολιτική βούληση που υπάρχει από πλευράς δημοτικής αρχής και ΔΕΥΑΚ και η δεύτερη προϋπόθεση είναι τα χρηματοδοτικά προγράμματα. «Με ασφάλεια λέμε ότι στο νέο ΕΣΠΑ (2014-2020) τα έργα αντίστοιχης μορφής θα έχουν προτεραιότητα, άρα φαίνεται με ένα βαθμό ασφάλειας θα έλεγα, ότι η τηλεθέρμανση Κομοτηνής στο επόμενο διάστημα θα μπορέσει να συγχρηματοδοτηθεί με υψηλά ποσοστά επιδότησης προκειμένου να υλοποιηθεί. Το άλλο ζήτημα είναι η τεχνική ωριμότητα και αυτό κάνουμε αυτό το διάστημα. Ξεκινούμε μία κοινή προσπάθεια προκειμένου να φτάσουμε σε ένα σημείο, ώστε το διοικητικό συμβούλιο της ΔΕΥΑΚ και ο δήμος στη συνέχεια να πάρουν με ασφάλεια μία απόφαση γνωρίζοντας με ποιες προϋποθέσεις το έργο είναι βιώσιμο και οι πόροι οι οποίοι θα επενδυθούν και είναι πόροι της αυτοδιοίκησης των πολιτών τελικά, αν θα είναι ανταποδοτικοί και χρήσιμοι γι’ αυτούς».   

Η τηλεθέρμανση προσφέρει κάτι βασικό και αυτό είναι η μείωση του κόστους ζωής, εξασφαλίζοντας παράλληλα τη θέρμανση στους δύσκολους μήνες του χειμώνα με ένα κόστος χαμηλότερο κατά 30% σε σχέση με το τρέχον. Επιπλέον θα υποκατασταθεί σημαντική ποσότητα καυσίμων που χρησιμοποιείται τώρα για τις ανάγκες των κατοικιών. Αυτό σύμφωνα με τον κ. Αμανατίδη σημαίνει ότι τα χρήματα τα οποία σήμερα φεύγουν για πετρέλαιο ή άλλα καύσιμα θα μείνουν στην τοπική οικονομία και θα «αυγατίζουν» στην τοπική αγορά. Παράλληλα θα δοθεί η δυνατότητα να αναπτυχθεί μία νέα δραστηριότητα όπως για παράδειγμα τα ενεργειακά φυτά. Ωστόσο η τηλεθέρμανση δεν είναι εύκολη υπόθεση, σημείωσε ο κ. Αμανατίδης. Γνωρίζει από πρώτο χέρι τις δυσκολίες και τα χρόνια που πέρασαν ώστε να ολοκληρωθεί το έργο στην Κοζάνη. Είναι ενδεικτικό ότι 110 εκατ. ευρώ, περίπου επενδύθηκαν από το 1992 μέχρι σήμερα στην τηλεθέρμανση Κοζάνης, που λειτουργεί με απόλυτη επιτυχία από το 1993 θερμαίνοντας 25.000, περίπου, διαμερίσματα, σε ένα σύνολο 4.900 κτιρίων. Τα χρήματα αυτά προήλθαν από ευρωπαϊκά προγράμματα, το πρόγραμμα δημοσίων επενδύσεων και ίδιους πόρους της Δημοτικής Επιχείρησης Ύδρευσης Αποχέτευσης Κοζάνης. «Στις πόλεις Κοζάνης, Αμυνταίου, Φλώρινας, Πτολεμαΐδας καθώς και άλλες πλέον τα έργα που κατασκευάζονται αυτή την περίοδο, καλύπτουν το σύνολο των μεγάλων οικισμών και  πιάνουμε και κάποια χωριά που είναι σε κοντινές αποστάσεις», τόνισε.

Όσον αφορά στην περίπτωση της Κομοτηνής, η μελέτη σκοπιμότητας-βιωσιμότητας ερευνά την εγκατάσταση τηλεθέρμανσης στο σύνολο της πόλης, μαζί με το πανεπιστήμιο, το νοσοκομείο, τη σχολή αστυφυλάκων, με δυνατότητα στο μέλλον, όταν καλυφθεί η πόλη της Κομοτηνής, το δίκτυο να επεκταθεί στους κοντινότερους οικισμούς όπως ο Ροδίτης και το Κόσμιο. Εκτιμάται από τον κ. Αμανατίδη ότι μελετητικά το έργο  θα απαιτήσει, ένα διάστημα ανάλογα με τη δυσκολία ή την ευκολία χρηματοδότησης των μελετών, περίπου 2-2.5 έτη και από εκεί και μετά θα ξεκινήσει η κατασκευή του, που υπό φυσιολογικές συνθήκες θα μπορούσε να διαρκέσει περίπου τρία χρόνια. «Είναι τεράστια έργα που θέλουν πολιτική βούληση, τεχνική επάρκεια και οικονομικούς πόρους», είπε γενικός διευθυντής της ΑΝΚΟ και πρόσθεσε πως είναι ένα έργο της τάξεως των 110-140 εκατομμυρίων ευρώ. Όσον αφορά στην κάλυψη του έργου, στην πλήρη ανάπτυξη θα έχει δυνατότητα να καλύπτει περίπου 65.000 κατοικίες.

Η τηλεθέρμανση είναι «μία στρατηγική απόφαση που έχουμε πάρει ως διοίκηση και είναι το μεγαλύτερο έργο το οποίο θα έχει γίνει ποτέ στην ΑΜΘ, όταν ολοκληρωθεί. Θα είναι ένα έργο με πολλαπλά οφέλη. Βέβαια έχει χαθεί πολύτιμος χρόνος γιατί δεν είναι ένα έργο το οποίο αρχίζει και ξεκινά μέσα σε δύο-τρία χρόνια», δήλωσε από πλευράς του ο δήμαρχος Γιώργος Πετρίδης. Ο ίδιος πρόσθεσε πως «εμείς οφείλουμε να το ξεκινήσουμε  και μάλιστα με σταθερά και γρήγορα βήματα. Με αυτό το σκεπτικό η δημοτική αρχή και η ΑΝΚΟ κάνουν μία σοβαρή προσπάθεια  με τη συνεργασία που ξεκίνησαν. Μία σημαντική εξέλιξη που αφορά στο έργο είναι ότι το εργοστάσιο της ΑΗΣ Κομοτηνής είναι μία από τις επιλογές και όχι μονόδρομος για την κατασκευή του δικτύου τηλεθέρμανσης. «Η ΔΕΗ είναι η πρώτη μας επιλογή και αρχίσαμε να τη διερευνούμε αλλά δεν θα είναι και η μοναδική». Όσον αφορά στη χρηματοδότηση και αυτό θα αποτελέσει αντικείμενο της μελέτης, ωστόσο εξαρχής ο δήμος γνωρίζει ότι τα τεράστια ποσά που χρειάζεται να επενδυθούν δεν είναι δυνατόν να καλυφθούν από τους πόρους του δήμου. Έτσι θα αναζητηθούν χρηματοδοτικά εργαλεία και από το νέο κοινοτικό πλαίσιο στήριξης 2014-2020, πόροι από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, το Πράσινο Ταμείο, ειδικά προγράμματα, καθώς και άλλα χρηματοδοτικά εργαλεία.

Η μελέτη σκοπιμότητας-βιωσιμότητας θα είναι έτοιμη σε περίπου τέσσερις μήνες, θα ακολουθήσει δημόσιος διάλογος και οι αποφάσεις για το μέλλον του έργου. Να σημειωθεί πως στην Κομοτηνή τον γενικό διευθυντή της ΑΝΚΟ συνόδευαν ο Γιάννης Γκίνης διευθυντής Υποδομών της ΑΝΚΟ, ο Δημήτρης Πεκόπουλος προϊστάμενος στο τμήμα Υδραυλικών και Τηλεθερμάνσεων της ΑΝΚΟ και ο Αντώνης Δημητρίου μηχανολόγος-μηχανικός και μελετητής της ΑΝΚΟ. Στη συνάντηση μετείχε επίσης ο πρόεδρος της ΔΕΥΑ Κομοτηνής Δημήτρης Καρασταύρου. 

Όλγα Τσιούλφα