Συγκλονιστικές μαρτυρίες εργαζομένων για τη θανατηφόρο φωτιά στη Beta Roto

Τίποτα δεν προμήνυε το κακό που συνέβη στις 22 Ιουλίου του 2011, όταν η φωτιά που ξέσπασε στο εργοστάσιο εύκαμπτων υλικών συσκευασίας Alfa Beta Roto στη βιομηχανική περιοχή Κομοτηνής θα είχε ως αποτέλεσμα το θάνατο του 31χρονου εργαζόμενου Σταμάτη Βουδάκη. Αυτό τουλάχιστον προέκυψε από τις καταθέσεις των βασικών αυτοπτών μαρτύρων της υπόθεσης που βρίσκεται πλέον στις δικαστικές αίθουσες. Την Παρασκευή 28 Ιουνίου 2013, σχεδόν δύο χρόνια μετά την πυρκαγιά και το θάνατο του εργάτη, στο Τριμελές Πλημμελειοδικείο Ροδόπης είχε εισαχθεί προς συζήτηση η δίκη, με τέσσερις κατηγορούμενους, τους Χρήστο Αργυρόπουλο του Ιωάννη, διευθύνοντα σύμβουλο, Παναγιώτη Χατζηδημητράκη, τεχνικό ασφάλειας, Γιώργο Σωτηρόπουλο του Δημητρίου, διευθυντή τεχνικού τμήματος και Amereo Catti του Gordano, διευθυντής παραγωγής. Τότε είχε ζητηθεί η αναβολή και είχε γίνει δεκτή, εξαιτίας κωλύματος δικηγόρου, ο οποίος δε βρίσκεται πλέον στην υπόθεση. Μάλιστα η αναβολή είχε προκαλέσει τις έντονες διαμαρτυρίες των συγγενών του αδικοχαμένου εργάτη, με τη μητέρα του να ξεσπάει σε λυγμούς και να εκστομίζει βαριές εκφράσεις «αυτοί δεν πονάνε»...

Το πλήρωμα του χρόνου έφτασε και χθες Πέμπτη 16 Ιανουαρίου 2014 ξεκίνησε η εκδίκαση της υπόθεσης με κατηγορούμενους τον διευθύνοντα σύμβουλο και τρεις εργαζόμενους της Alfa Beta Roto με καίριες θέσεις. Οι κατηγορίες αφορούν σωματική βλάβη από αμέλεια αποτελούμενη διά παραλείψεως, εμπρησμός από αμέλεια από τον οποίον προέκυψε κίνδυνος για τον άνθρωπο, παραβίαση γενικών υποχρεώσεων εργοδοτών και παραβίαση ειδικών υποχρεώσεων εργοδοτών. Όλοι οι κατηγορούμενοι ήταν παρόντες μαζί τους δικηγόρους τους Σοφία Σαρηπανίδου από την Κομοτηνή και Θανάση Χατζηηλία από την Θεσσαλονίκη. Στην έναρξη της ακροαματικής διαδικασίας οι δικηγόροι υπεράσπισης επικαλούμενοι σχετική νομοθεσία ζήτησαν την απόρριψη του κλητήριου θεσπίσματος, ισχυρισμός που δεν έγινε δεκτός ούτε από τον εισαγγελέα αλλά ούτε και από την έδρα. 

Η εκδίκαση της υπόθεσης ξεκίνησε κανονικά με πρώτη να καταθέτει η σύζυγος του αδικοχαμένου εργάτη, Κερασία Χειράκη. Η ίδια περιέγραψε τη στιγμή που συνάδελφος του άντρα της, την ειδοποίησε τηλεφωνικά για τη φωτιά και τον τραυματισμό του 31χρονου, τη μεταφορά του από το Σισμανόγλειο στο Θριάσιο Νοσοκομείο. Παράλληλα ανέσυρε στο μυαλό της συζητήσεις που είχε με τον σύζυγό της μόλις πέντε μέρες πριν τη φωτιά όπου εκείνος σε τραπέζι με φίλους είχε πει «γλιτώσαμε μια φωτιά σήμερα στο εργοστάσιο!»...προμηνύοντας το συμβάν. Περίπου 2,5 χρόνια εργαζόταν ο Σταμάτης Βουδάκης στο εργοστάσιο και ήταν βοηθός χειριστή μηχανήματος αλλά ετοιμαζόταν να αναβαθμιστεί. Η νεαρή γυναίκα έδωσε πληροφορίες σχετικά και με την φόρμα εργασίας του άνδρας της. Αξίζει να σημειωθεί ότι οι φόρμες εργασίας όπως και τα παπούτσια όλων των εργαζομένων στην Alfa Beta Roto προμηθεύονται σε αυτούς από την ίδια την εταιρεία, τα ρούχα είναι 100% βαμβακερά, τα παπούτσια ειδικά, και πλένονται σε χώρο με τον οποίον έχει σύμβαση η εταιρεία και όχι στα σπίτια των εργαζομένων. Αυτό απαγορεύεται ρητά, προκειμένου να αποφευχθεί η παρουσία στα ρούχα τυχόν εύφλεκτων υλικών. Η σύζυγος όμως υποστήριξε ότι δύο εβδομάδες πριν το ατύχημα, ο άνδρας της έφερνε στο σπίτι τα ρούχα εργασίας και τα έπλενε αυτή. Περαιτέρω μίλησε και για το χρηματικό ποσό που προσφέρθηκε στην οικογένεια του θανόντος, ύψους 150.000 ευρώ, λέγοντας χαρακτηριστικά «μας έταξαν 150.000 ευρώ», προκαλώντας την έντονη αντίδραση της υπεράσπισης. Η δικηγόρος υπεράσπισης αποδέχτηκε ότι το ποσό προσφέρθηκε για να καλυφθούν έξοδα της οικογένειας μετά το θάνατο, αλλά χωρίς αυτό να έχει καμία σχέση με το ποινικό μέρος της υπόθεσης.  «Αν δε γινόταν αυτή η πρόταση, η οικογένεια δε θα πήγαινε ποτέ σε δικηγόρο», αντέτεινε ο Ανδρέας Μπότσαρης συνήγορος πολιτικής αγωγής.  

Βασικοί μάρτυρες που κλήθηκαν να ρίξουν φως στα αίτια εκδήλωσης της φωτιάς, ήταν οι συνάδελφοι του Σταμάτη Βουδάκη. Εργαζόμενοι που τη στιγμή του δυστυχήματος βρίσκονταν στην ίδια αίθουσα του εργοστασίου σε απόσταση μερικών μέτρων από αυτόν. Ένας από αυτούς ήταν ο Γιώργος Καραμπάσης, με 28 χρόνια εργασίας στη Beta Roto. Μερικά μέτρα μακριά ήταν όταν είδε «μία τεράστια ανάφλεξη, η φωτιά ήταν σαν μία φλεγόμενη κουρτίνα ανάμεσα σε δύο μηχανές και στον αεραγωγό». Οι ερωτήσεις προς τον μάρτυρα επιτακτικές και από όλες τις πλευρές σχετικά με τα αίτια της φωτιάς, την οποία χαρακτήρισε «κακιά στιγμή, 2,5 χρόνια σκέφτομαι και δε μπορώ να δώσω μία λογική εξήγηση». Ο κ. Καραμπάσης, όπως και όλοι οι εργαζόμενοι που ήταν αυτόπτες μάρτυρες της πυρκαγιάς, έκαναν γνωστό ότι αυτή εκδηλώθηκε πρώτα πάνω στον εργάτη και στη συνέχεια επεκτάθηκε στα μηχανήματα και στην οροφή. Κοινό στοιχείο των βασικών αυτοπτών μαρτύρων ήταν ότι η ανάφλεξη έγινε πάνω στα ρούχα του άτυχου εργαζόμενοι. «Ο Σταμάτης είχε πάνω του φωτιά», είπε ο Νίκος Καραμπάσης, ο άνθρωπος που με αυτοθυσία έσπευσε να βοηθήσει το συνάδελφό του και μάλιστα είχε τραυματιστεί και ο ίδιος από τη φωτιά και είχε νοσηλευτεί στο νοσοκομείο. Ο ίδιος εργαζόταν τότε ως χειριστής μηχανών αλλά πλέον ζει και εργάζεται στην Αθήνα. Ο νεαρός περιέγραψε ως τυπικό εργαζόμενο τον θανόντα, που τηρούσε πάντα τους κανόνες ασφαλείας. «Ήταν φλεγόμενος και μετακινούνταν και έβαλε φωτιά και στη δική μου μηχανή», κατέθεσε ο Χαράλαμπος Καμπουρίδης εργαζόμενος 13 χρόνια που βρισκόταν σε διπλανό μηχάνημα από αυτό που πήγε να επιδιορθώσει κρατώντας διαλύτη στα χέρια του ο 31χρονος. «Ένιωσαν στην πλάτη μου ζέστη και είδαν έναν άνθρωπο να φλέγεται», είπε στο δικαστήριο ο ηλεκτρονικός κ. Κιτσαντάς. Για αυστηρά μέτρα ασφαλείας, μίλησε ο Σταύρος Βουτσάς εργαζόμενος 13 χρόνια στο εργοστάσιο, όταν ρωτήθηκε σχετικά. 

Περισσότερες από πέντε ώρες χρειάστηκαν για την εξέταση των 14 μαρτύρων κατηγορίας. Μέσω αυτής ήρθαν στο φως λεπτομέρειες για τον τρόπο εργασίας στη Beta Roto. Πως οι εργαζόμενοι χειρίζονταν τους εύφλεκτους διαλύτες για τον καθαρισμό των μηχανών, πως γινόταν ο καθαρισμός του δαπέδου του εργοστασίου όταν σε αυτό χύνονταν χρώματα. Οι ερωτήσεις ήταν καταιγιστικές προς όλους τους μάρτυρες και φυσικά δεν έλειψαν οι στιγμές έντασης, αφού το ζητούμενο είναι να βρεθεί το γιατί εκδηλώθηκε η φωτιά προκαλώντας ένα θάνατο, ώστε να αποφευχθεί κάτι ανάλογο στο μέλλον.

Φωτιές είχαν προκληθεί και στο παρελθόν στη Beta Roto, όπως έγινε γνωστό από την εξέταση των μαρτύρων, αλλά πάντα κατασβήνονταν άμεσα, αφού το εργοστάσιο διαθέτει σύγχρονο αυτόματο σύστημα πυρόσβεσης. Σε κάθε περίπτωση οι εργαζόμενοι είχαν ευθύνη να τηρούν τα αυστηρά μέτρα ασφαλείας, που έλεγαν ότι στους χώρους εργασίας απαγορεύεται το κάπνισμα, τα κινητά τηλέφωνα και η είσοδος σε αυτούς, ακόμα και για τους επισκέπτες, γίνονταν με ειδικά ρούχα και παπούτσια. 

Εξετάστηκαν μάρτυρες κατηγορίας και οι τρεις πραγματόγνωμες που όρισε η πυροσβεστική υπηρεσία, την πρώτη μέρα της εκδίκασης, διαδικασία που διήρκεσε περίπου πέντε ώρες.

Στις 6.30 το απόγευμα της Πέμπτης ολοκληρώθηκε η πρώτη μέρα της δίκης που διεκόπη και συνεχίζεται με αμείωτο ενδιαφέρον, με την περαιτέρω εξέταση μαρτύρων κυρίως υπεράσπισης και φυσικά τις απολογίες των τεσσάρων κατηγορουμένων.