Προετοιμασία για την προσφυγή στο ΣτΕ επιβάλει ο πόλεμος κατά των χρυσοθήρων

Τον κίνδυνο να μπουν οι υπογραφές σε κάποιο υπουργικό γραφείο δίνοντας τον πράσινο φως στους χρυσοθήρες να σκάψουν τη Θράκη και να τη γεμίσουν με κυάνιο ένιωσαν στο πετσί τους οι πολίτες και αντέδρασαν δυναμικά. Δύο συλλαλητήρια σε Αλεξανδρούπολη και Κομοτηνή και άλλες τόσες κινητοποιήσεις στην Χαλκιδική ταρακούνησαν την κυβέρνηση που ενώ υποσχέθηκε στους Καναδούς να αδειοδοτήσει το έργο χρυσού στο Πέραμα, τελικά επαναπροσδιόρισε τη θέση της. Αιτία; Η απόφαση της τοπικής κοινωνίας να αντισταθεί στην πράξη έχοντας στο πλευρό της, ενωμένους τους αυτοδιοικητικούς σε κοινό αγώνα υπεράσπισης των συμφερόντων τους. Ο πόλεμος πλέον κηρύχτηκε και είναι κοινός με εχθρό το κυάνιο και όσους θέλουν να ποτίσουν τη γη μας με αυτό. 

Όμως πέρα από τις διαδηλώσεις που θα κλιμακώνονται, όσο  ο πρωθυπουργός λογαριάζει χωρίς τον ξενοδόχο, υπάρχουν και άλλοι τρόποι να πάρουν το δρόμο της επιστροφής οι χρυσοθήρες. Και δεν τίποτα άλλο παρά οι θεσμοθετημένοι γραπτοί κανόνες δικαίου που στηρίζονται στο Σύνταγμα μιας χώρας και ρυθμίζουν υποχρεωτικά τις σχέσεις μεταξύ των πολιτών, καθώς και των πολιτών με το κράτος, ορίζουν διάφορες ρυθμίσεις για την ομαλή λειτουργία του κράτους και αυτοί είναι οι νόμοι. Αυτούς καλούνται να αξιοποιήσουν φορείς και πολίτες που αισθάνονται ότι αδικούνται ή ότι παραβιάζονται δικαιώματα τους ή ότι θίγονται. Μπορούν πάντα να ζητήσουν την προστασία του νόμου και αυτή θα έρθει.

Οι θεσμοθετημένοι γραπτοί κανόνες δικαίου δίνουν το δικαίωμα σε έναν πολίτη ή φορέα να προσφύγει στη δικαιοσύνη. Ακόμα και στην χειρότερη περίπτωση που  εγκριθεί η περιβαλλοντική μελέτη με υπουργική απόφαση, το θέμα αυτό πρέπει να οδεύσει στα αρμόδια δικαστήρια που είναι το Συμβούλιο της Επικρατείας. Εκεί θα πρέπει να ασκηθεί αίτηση ακύρωσης και να ζητηθεί αναστολή εκτέλεσης της υπουργικής απόφασης που τυχόν θα εκδοθεί μέχρι να κριθεί οριστικά η αίτηση ακύρωσης. 

Η απάντηση είναι απλή: από οποιονδήποτε έχει έννομο συμφέρον, δηλαδή από τους κατοίκους της περιοχής όπου πρόκειται να αναπτυχθούν τα λατομεία, από οικολογικές οργανώσεις, από φορείς της τοπικής αυτοδιοίκησης πρώτου και δεύτερο βαθμού κ.ά. Σε περίπτωση που οι παραπάνω φορείς αποφασίσουν να προχωρήσουν τις νομικές διαδικασίες, στην έσχατη περίπτωση που εγκριθεί το έργο, τότε υποβάλλονται δύο δικόγραφα. Το ένα είναι η αίτηση ακύρωσης της υπουργικής απόφασης με το οποίο ζητείται να ακυρωθεί η πολιτική απόφαση που τυχόν θα εκδοθεί. Η εκδίκαση της αίτησης ακύρωσης καθυστερεί και μάλιστα μπορεί να διαρκέσει ακόμα και χρόνια. Για να μην υπάρχει «νομικό κενό» υπάρχει η αίτηση αναστολής εκτέλεσης της απόφασης που κατατίθεται μαζί με την πρώτη αίτηση πάλι στο Συμβούλιο της Επικρατείας. 

Με την πρώτη ζητείται η ακύρωση και με τη δεύτερη, έως ότου εκδικαστεί η υπόθεση, ζητείται η προσωρινή αναστολή που δεσμεύει νομικά την εταιρία να μην προχωρήσει το έργο, παρά το γεγονός ότι έχει υπουργική απόφαση στα χέρια της.  

Νομικοί που γνωρίζουν καλά το θέμα εκτιμούν ότι εκεί οδεύει η υπόθεση και πως οι πολίτες θα πρέπει  να είναι προετοιμασμένοι. Αυτό που είναι ενδιαφέρον να σημειωθεί είναι ότι οι αιτήσεις ακύρωσης πρέπει να είναι τεκμηριωμένες επιστημονικά ώστε να μην απορριφθούν.

Όσοι ενδιαφέρονται λοιπόν να προσβάλλουν την απόφαση έγκρισης των περιβαλλοντικών όρων  θα πρέπει πρώτα από όλα να έχουν μία σοβαρή γνωμοδότηση, από έναν οργανισμό φερέγγυο. Ιδανική περίπτωση θεωρείται το Επιμελητήριο Περιβάλλοντος και Βιωσιμότητας, το οποίο είναι μη αστική μη κερδοσκοπική εταιρία με έδρα την Αθήνα και στο διοικητικό του συμβούλιο μετέχουν επιστήμονες υψηλού κύρους με πρόεδρο και ιδρυτή του Επιμελητηρίου τον επίτιμο πλέον αντιπρόεδρο του ΣτE Μιχαήλ Δεκλερή. 

Το Επιμελητήριο έχει ως αποστολή την παραγωγή και διάδοση επιστημονικής γνώσης και πολιτικής για το περιβάλλον και την βιωσιμότητα, με σκοπό την πραγμάτωση της βιώσιμης κοινωνίας, σύμφωνα με τις αρχές της Παγκόσμιας Διάσκεψης του Ρίο (1992) και της Agenda '21. Για το σκοπό αυτό, το Επιμελητήριο μελετά τα σύγχρονα προβλήματα βιωσιμότητας με την επιστημονική μεθοδολογία των Συστημάτων Μεγάλης Κλίμακας και παρέχει υπεύθυνη τεχνική βοήθεια και καθοδήγηση για τον σχεδιασμό βιώσιμης δημοσίας πολιτικής σε όλους τους τομείς. Λειτουργεί ως μη κερδοσκοπικός οργανισμός κοινωφελούς χαρακτήρα και παρέχει τις υπηρεσίες του σε δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς, περιβαλλοντικές οργανώσεις και άτομα που πιστεύουν στις αρχές της βιώσιμης ανάπτυξης. Τα περιβαλλοντικά προβλήματα του 21ου αιώνα, όπως αναφέρει στην επίσημη ιστοσελίδα του το Επιμελητήριο είναι δυσκολότερα και πολυπλοκότερα από ποτέ και οι καταστροφές που απειλούνται από αυτά μπορεί να είναι μη αναστρέψιμες. Για τον λόγο αυτό δε μπορούν να αντιμετωπισθούν μεμονωμένα και αποσπασματικά, ούτε αφήνουν περιθώρια για εμπειρικές προσεγγίσεις και πειραματισμούς. Απαιτείται συντονισμένη επιστημονική παρέμβαση σε όλο το σύστημα των δημοσίων πολιτικών, αλλά και των ιδιωτικών δραστηριοτήτων και προς την κατεύθυνση αυτή ερευνά και εργάζεται το Επιμελητήριο με την βοήθεια της κατάλληλης επιστημονικής μεθοδολογίας, που είναι μόνο η συστημική. Ένας από τους κύριους σκοπούς του Επιμελητηρίου είναι η διάπλαση ήθους βιωσιμότητας και η αύξηση της ικανότητας των επιστημόνων να σκέπτονται συστημικά και να συλλαμβάνουν την διάσταση της βιωσιμότητας τόσο στην χάραξη δημοσίας πολιτικής όσο και στην λήψη ιδιωτικών αποφάσεων.  

Από πλευράς αυτής, το Επιμελητήριο λειτουργεί ήδη ως κέντρο επιμόρφωσης νέων επιστημόνων, οι οποίοι συνεργάζονται στη λύση υπαρκτών προβλημάτων περιβάλλοντος και βιωσιμότητας, υπό την επίβλεψη μελών του διοικητικού συμβουλίου, που στην πλειοψηφία τους χρημάτισαν έμπειροι και διακεκριμένοι δικαστές.

Πριν ακόμα λοιπόν μπουν οι υπουργικές υπογραφές η τοπική κοινωνία καλείται να είναι ετοιμοπόλεμη και ανά πάσα στιγμή με επιστημονικό τρόπο να χρησιμοποιήσει τα δικά της όπλα για να εμποδίσει την καταστροφή που έρχεται. Στο «νεκρό» διάστημα που ακολουθεί μέχρι η κυβέρνηση να αποφασίσει αν θα υπογράψει τους περιβαλλοντικούς όρους, θα μπορούσε να σταλεί στο Επιμελητήριο και να ζητηθεί γνωμοδότηση. 

Οι ενδιαφερόμενοι ζητώντας το αντίγραφο της μελέτης περιβαλλοντικών επιπτώσεων του έργου στο Πέραμα  που βρίσκεται στις αρμόδιες υπηρεσίες Περιβάλλοντος της Περιφέρειας ΑΜΘ μπορούν να αποστείλουν το φάκελο στο Επιμελητήριο Περιβάλλοντος και να ζητήσουν γνωμοδότηση ώστε αμέσως μετά να συνταχθεί τεκμηριωμένα η αίτηση ακύρωσης από νομικό εάν παραστεί η ανάγκη. Στην περίπτωση τώρα που εκδοθεί η υπουργική απόφαση, τότε υπάρχει περιθώριο 60 ημερών  για να προσβληθεί στο Συμβούλιο της Επικρατείας η απόφαση και ο χρόνος θα κυλά εις βάρος μας.