Οι καπνοπαραγωγοί της χώρας παίρνουν την υπόθεση των τιμών στα χέρια τους

Οι προσδοκίες που καλλιεργήθηκαν, αλλά γρήγορα διαψεύστηκαν όσον αφορά τις τιμές της αγοράς καπνού, ήταν η αφορμή της συνάντησης 18 ομάδων παραγωγών καπνού στην Κομοτηνή, όπου έγινε συζήτηση για την περασμένη κακή χρονιά, αλλά και τα μέτρα που πρέπει να ληφθούν ώστε στο μέλλον να αποφευχθούν δυσάρεστες εκπλήξεις. Πρωτοβουλία του Συνεταιρισμού Καπνοπαραγωγών Θράκης ήταν η συνάντηση στη πόλη μας, αφού είναι η πλέον πολυπληθέστερη πανελλαδικά απαριθμώντας περισσότερα από 6.000 μέλη, όταν σε όλη την επικράτεια οι αγρότες που ασχολούνται με τον καπνό αγγίζουν τους 14.000. 

Πρώτο θέμα της τετράωρης συνάντησης, όπου συμμετείχαν εκπρόσωποι καπνοπαραγωγών από Ελασσόνα, Κατερίνη, Κοζάνη, Καρδίτσα, Σέρρες, Δράμα, Καβάλα, Ξάνθη και αλλού, ήταν οι τιμές της περασμένης χρονιάς. Το 2013 σε αντίθεση με τις προσδοκίες που είχαν καλλιεργήσει εξαρχής οι καπνέμποροι πριν τη συγκομιδή του πρώτου χεριού, ο τελικός τιμοκατάλογος που εστάλη στις ομάδες καπνοπαραγωγών εντός του φθινοπώρου, ήταν μειωμένος σε σχέση με το 2012. Η μέση διαφορά σε σχέση με το 2012 έφτανε, ανά περιοχή, μέχρι τα 0,25 ευρώ το κιλό. Μάλιστα ο τιμοκατάλογος που είχε εμφανιστεί είχε προκαλέσει την αντίδραση ομάδων παραγωγών, οι οποίες καλούσαν τα μέλη τους να μην υπογράψουν προσύμφωνα για την επόμενη χρονιά.

Τα τελευταία χρόνια οι καπνοπαραγωγοί είχαν πετύχει μία σταθερότητα στις τιμές και μία ανεπαίσθητη αύξηση. Όμως, όπως ανέφερε ο Πασχάλης Κατσάνος πρόεδρος ομάδας καπνού στην Κατερίνη, «στην έναρξη της περασμένης περιόδου είχαμε πάρα πολλά ενθαρρυντικά σημάδια, αλλά και υποσχέσεις και διαβεβαιώσεις από τους μεταποιητές και την καπνοβιομηχανία ότι η χρονιά θα είναι εξίσου καλή όπως και το 2012. Αιφνιδιαστικά και στην έναρξη των αγορών ξεκίνησαν οι τιμές γύρω στο 20% κάτω. Και αυτό παρά τις συνεχείς αυξήσεις τιμών που έχουμε σε εφόδια. Αιφνιδιαστήκαμε και εμείς γιατί δεν μας έδωσαν απολύτως καμία εξήγηση γιατί συμβαίνει αυτό. Είπαν διάφορα οι μεταποιητές, αλλά τίποτε σοβαρό και πειστικό». Οι έμποροι δεν τήρησαν  τις συμφωνίες που έγιναν για τις τιμές.

Το κόστος παραγωγής αυξήθηκε και είναι πολύ δύσκολο για τους καπνοπαραγωγούς να ανταπεξέλθουν πανελλαδικά», τόνισε ο πρόεδρος της Κοινοπραξίας Καπνοπαραγωγών Θράκης Εσάτ Χουσεΐν. Εκτίμηση των παραγωγών καπνού ήταν ότι δεν υφίσταντο πραγματικός λόγος για να υπάρξει μείωση τιμών. Η παραγωγή ήταν ποιοτικά καλύτερη από τις προηγούμενες χρονιές, αλλά και ο όγκος παραγωγής ικανοποιητικός. Μάλιστα σημειώθηκε μικρή αύξηση της παραγωγής την περασμένη χρονιά. Σύμφωνα με τον κ. Κατσάνο, «Φαίνεται πως αυτό εκμεταλλεύονται και προσπαθούν να περάσουν τέτοια μηνύματα για να αποθαρρύνουν τους παραγωγούς. Ωστόσο άποψή μας είναι πως δεν υπήρχε ζήτημα υπερπροσφοράς. Τα καπνά που παράγουμε στην Ελλάδα σε σχέση με προηγούμενες περιόδους είναι πάρα πολύ λίγα. Αυτό δεν είναι πραγματικό, είναι πρόσχημα για να εκμεταλλευτούν την χρονιά αυτή». 

Η αιφνιδιαστική και χωρίς δικαιολογία μείωση τιμών είχε προκαλέσει αντιδράσεις και ήδη από το 2013 είχαν ακουστεί φωνές καπνοπαραγωγών που δήλωναν αποφασισμένοι να λάβουν μέτρα για την επόμενη χρονιά, να κλείνουν κανονικά συμβόλαια την περίοδο της σποράς αλλά και να μην υπογράφουν προσύμφωνο με καπνεμπορικές εταιρείες για την περίοδο 2013/14. Αυτές ήταν μερικές από τις προτάσεις που ακούστηκαν κατά τη διάρκεια της τετράωρης συγκέντρωσης παραγωγών καπνού στην Κομοτηνή.  Πραγματική και ειλικρινής συζήτηση με τους εμπόρους και μεταποιητές, ζήτησαν εκπρόσωποι ομάδων. Ζητάμε πρώτα να μας δώσουν μία πειστική εξήγηση γιατί έγινε αυτό και να διαβεβαιώσουν τους παραγωγούς πως θα εξελιχθεί η επόμενη χρονιά. Θα επιδιώξουμε να έρθουμε σε επαφή με τις πολυεθνικές καπνοβιομηχανίες οι οποίες είναι ουσιαστικά αυτές που καθορίζουν το παιχνίδι. Αν και πιστεύουμε ότι την περασμένη χρονιά το πρόβλημα δεν ξεκίνησε  από την πλευρά της καπνοβιομηχανίας, αλλά από τους καπνέμπορους. Ήταν δική τους πρωτοβουλία, οπότε θα πρέπει να δούμε σε τι ενέργειες θα προβούμε, αφού κάνουμε όλο αυτόν τον κύκλο επαφών. Εκείνο που τους ενδιαφέρει άμεσα είναι η παραγωγή, γιατί και αυτοί συντηρούνται από τους παραγωγούς και τον καπνό και μας είχαν δώσει την εντύπωση ότι το είχαν καταλάβει, αλλά ξαφνικά έκαναν στροφή», ανέφερε ο Πασχάλης Κατσάνος πρόεδρος ομάδας καπνού στην Κατερίνη.

Τοπικά ο Συνεταιρισμός Καπνοπαραγωγών Θράκης έχει θέσει το δικό του στόχο και θέλει να βγάλει εκτός του «παιχνιδιού» τους εμπόρους για μπορεί να πωλήσει απευθείας στις καπνοβιομηχανίες και να διαπραγματευτεί τις τιμές. Δύο μεγάλες αποθήκες στο νομό Ροδόπης, σκοπεύει να δημιουργήσει ο Συνεταιρισμός, μία στο δήμο Ιάσμου και μία στο Δήμο Αρριανών. «Θα αγωνιστούμε πολύ, γιατί οι εταιρείες κάθε χρόνο μας λένε τα ίδια μη φοβάστε θα αυξηθούν οι τιμές και στο τέλος κάνουν ό,τι θέλουν», είπε με έμφαση ο Εσάτ Χουσεΐν. Εφτά εταιρείες δραστηριοποιούνται στη Ροδόπη στην αγορά καπνού.  

Πάντως κοινή διαπίστωση όλων είναι ότι ο καπνός μπορεί να σταθεί στην αγορά και να έχει μέλλον με την προϋπόθεση ότι θα διαμορφωθούν τιμές τέτοιες που θα καταστήσουν την εκμετάλλευση του βιώσιμη. Στη διάρκεια της συνάντησης στην Κομοτηνή συμφωνήθηκε να επιδιωχθούν επαφές με μεταποιητικές εταιρείες για το θέμα των τιμών. Παράλληλα επισημάνθηκε η ανάγκη μέσω της Διεπαγγελματικής Ένωσης Καπνού να γίνει συζήτηση στο υπουργείο Ανάπτυξης σχετική με το βιβλίο εσόδων – εξόδων, που υποχρεούνται να τηρούν οι αγρότες και αγγίζει περίπου 1.200 καλλιεργητές καπνού στη Θράκη, σύμφωνα με στοιχεία του Συνεταιρισμού.