Το Τμήμα Ιστορίας και Εθνολογίας, στα πλαίσια του εορτασμού των 25 χρόνων λειτουργίας και προσφοράς του (1991-2016) προέβη σε μια αναγόρευση με ιδιαίτερη ακαδημαϊκή και συμβολική σημασία. Απένειμε πανηγυρικά, στις 25 Μαΐου 2016, για πρώτη φορά στην ιστορία του, τον ύψιστο τιμητικό τίτλο του «Επίτιμου Καθηγητή» στον ομότιμο καθηγητή του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης κ. Ιωάννη Χασιώτη. Έχει ακαδημαϊκή λοιπόν σημασία η τελετή αυτή, επειδή κατά κάποιο τρόπο οριοθετεί την επιστημονική ενηλικίωση ενός Τμήματος που από πολλές διακυμάνσεις έχει περάσει, και πολλά επίσης έχει προσφέρει. Και έχει επίσης συμβολική αξία, επειδή προβάλλει ένα πρότυπο μελέτης της ιστορίας, που ως «αίρεσις βίου και έργου» στηρίζει το παρελθόν και εμπνέει το συλλογικό επιστημονικό μέλλον μας.
Ο καθηγητής Ιωάννης Χασιώτης, ο οποίος με τον τιμητικό αυτό τρόπο έγινε μέλος και της δικής μας ακαδημαϊκής οικογένειας, και για τον βίο και το έργο του οποίου αναλυτικά στοιχεία ακούστηκαν στη διάρκεια της αναγόρευσης από τον Καθηγητή Κ. Χ. Χατζόπουλο, Κοσμήτορα της Σχολής Κλασικών και Ανθρωπιστικών Σπουδών του ΔΠΘ, γεννήθηκε στο Bόλο το 1936, αλλά από το 1944 εγκαταστάθηκε μόνιμα στη Θεσσαλονίκη, όπου και ολοκλήρωσε τις εγκύκλιες σπουδές του. Απόφοιτος της Φιλοσοφικής Σχολής του Aριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, όπου σπούδασε από το 1954 ως το 1959, εντάχθηκε στο επιστημονικό της προσωπικό το 1961, αρχικά ως βοηθός, στη συνέχεια ως επιμελητής το 1966, υφηγητής το 1972, επικουρικός καθηγητής το 1973 και, από το 1982, ως καθηγητής της Nεότερης Iστορίας στο Tμήμα Iστορίας και Aρχαιολογίας. Με την αφυπηρέτησή του το 2003 ανακηρύχθηκε ομότιμος καθηγητής.
Από το 1996 ως το 2004 δίδαξε κατά διαστήματα ως επισκέπτης καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Κύπρου, ενώ στο πλαίσιο διαπανεπιστημιακών προγραμμάτων και επιστημονικών ανταλλαγών πήρε μέρος σε εκπαιδευτικά σεμινάρια αρκετών πανεπιστημίων των Βαλκανίων και της Δυτικής Ευρώπης. Ανάλογη ήταν και η συμμετοχή του σε πανεπιστημιακά ιδρύματα της Αυστραλίας και των ΗΠΑ. Πολλοί είναι οι μαθητές του που σήμερα έχουν καταλάβει καθηγητικές θέσεις σε διάφορα πανεπιστήμια, και οι οποίοι, με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, συνεχίζουν το έργο του εμπνευσμένου δασκάλου τους.
Είναι συγγραφέας 17 βιβλίων και 200 περίπου επιστημονικών άρθρων. Eπιμελήθηκε επίσης την έκδοση 10 συλλογικών τόμων. Οι περισσότερες μελέτες του κινούνται γύρω από την μελέτη των επαναστατικών κινημάτων στα Βαλκάνια (16ος-17ος αι.), ή ασχολούνται με τη νεότερη και σύγχρονη ελληνική Διασπορά (15ος-20ός αι.), την ιστορία της πρώιμης περιόδου της ευρωπαϊκής ενότητας, το Ανατολικό Ζήτημα από τις απαρχές ως τις παραμονές του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, αλλά και τις Ελληνο-ισπανικές και Ελληνο-αρμενικές σχέσεις.
Για το πολυποίκιλο αυτό έργο ο καθηγητής Χασιώτης έχει αναγορευθεί επίτιμος διδάκτορας της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου της Κύπρου και αντεπιστέλλον μέλος της Βασιλικής Ακαδημίας της Ιστορίας της Μαδρίτης. Το Πανεπιστήμιο της Γρανάδας του έχει απονείμει το Χρυσό Μετάλλιο Τιμής, η ισπανική κυβέρνηση του απένειμε ανώτατο παράσημο, αλλά και η Αρμενική Δημοκρατία το ανώτατο παράσημο Γραμμάτων και Τεχνών.
Στις τιμητικές αυτές διακρίσεις έρχεται τώρα να προστεθεί και η αναγόρευσή του ως Επιτίμου Καθηγητού του Τμήματος Ιστορίας και Εθνολογίας της Σχολής Κλασικών και Ανθρωπιστικών Σπουδών του Πανεπιστημίου μας, με πρόταση του Καθηγητού κ. Κων. Χατζόπουλου, Κοσμήτορα της Σχολής, του Επικ. Καθηγητού κ. Βασιλ. Δαλκαβούκη και του ομιλούντος. Και οι μεν δύο πρώτοι εγνώρισαν τον τιμώμενο καθηγητή εν δράσει, και υπήρξαν μαθητές και συνεργάτες του, ο γράφων όμως τον συνάντησε μέσα στα κείμενά του, στα αποτελέσματα των ερευνών, στα δημιουργήματά μας αυτά που θα μείνουν πίσω μας να μαρτυρούν και μετά τον τερματισμό της επί γης παρουσίας μας, και μέσα από τις αναμνήσεις και τις εντυπώσεις όσων τον γνώρισαν δια ζώσης. Γι? αυτό και η πρόταση, όσον με αφορά, στηρίζεται μόνο στην άποψη που έχω σχηματίσει για το έξοχο έργο του τιμώμενου καθηγητή, το οποίο πιστεύω μετά λόγου γνώσεως ότι πρέπει να προβληθεί ως παράδειγμα προς μίμηση τόσο από τους νεότερους συναδέλφους, όσο και από τους φοιτητές μας.
Σπεύδω λοιπόν να πω ότι είμαι ιδιαιτέρως υπερήφανος για την συμμετοχή μου και την υπογραφή μου στην πρόταση αυτή. Και τούτο επειδή ο καθηγητής Ιωάννης Χασιώτης δεν υπήρξε δάσκαλός μου στην περίοδο των προπτυχιακών και μεταπτυχιακών σπουδών μου, υπήρξε δάσκαλός μου μέσα από τα γραπτά του, τις μελέτες και τα βιβλία του. Συνάντησα τον καθηγητή Χασιώτη στα κείμενά του, εκεί όπου η χειμαρρώδης ρητορική απουσιάζοντας δεν μπορεί να καλύψει τις όποιες ατέλειες, και που η επανάληψη της μελέτης δεν αφήνει περιθώρια εντυπωσιοθηρικών παρεμβάσεων. Και μέσα στα κείμενα αυτά ανακάλυψα έναν κρυστάλλινο επιστημονικό λόγο, δομημένο σε μια τέλεια διαλεκτική και τεκμηριωμένο με αρχειακά και βιβλιογραφικά δεδομένα.
Επιπλέον, πρέπει να σημειωθεί ότι η θεματολογία της έρευνάς του σχετίζεται άμεσα με τον τρόπο που έχουν οργανωθεί οι ιστορικές σπουδές στο Τμήμα μας. Υπό μία έννοια, το επιστημονικό και επιστημολογικό του υπόδειγμα είναι πάντοτε παρόν και εμπνέει την διδασκαλία και την έρευνα της ιστορίας στο Τμήμα μας, κι αυτό φαίνεται τόσο μέσα από το πρόγραμμα σπουδών μας, όσο και δια των επιστημονικών ειδικεύσεων και ενδιαφερόντων των συναδέλφων μας. Και μάλιστα, αυτό δεν ισχύει μόνο για την ιστορία, αλλά επεκτείνεται και στην εθνολογία, τη λαογραφία και την ανθρωπολογία, τις οποίες το ένα από τα δυο κομμάτια του Τμήματός μας θεραπεύει, δεδομένου ότι το λαϊκό πολιτισμό εξετάζουμε ως ένα ιστορικά προσδιορισμένο φαινόμενο, εγγεγραμμένο σε τόπο και χρόνο, όχι σε μια αϊστορική προοπτική.
Τιμήσαμε λοιπόν έναν Καθηγητή που αφιέρωσε τη ζωή του στη διδασκαλία και την έρευνα της ιστορίας, που αναλώθηκε στην κατάρτιση νέων επιστημόνων και στην προπαρασκευή στελεχών για τη συνέχιση της ακαδημαϊκής ζωής και έρευνας στον τόπο μας. Τιμήσαμε τον εμβριθή συγγραφέα, τον εμπνευσμένο δάσκαλο και τον αφοσιωμένο ακαδημαϊκό ερευνητή. Τιμήσαμε, υπό μία έννοια, έναν από τους πνευματικούς προπάτορες του επιστημονικού οικοδομήματος του Τμήματός μας.
Υπό το πρίσμα λοιπόν αυτό, ευνόητο είναι, νομίζω, το ότι το Τμήμα Ιστορίας και Εθνολογίας αποφάσισε ως πρώτο Επίτιμο Καθηγητή του, στα 25 χρόνια της λειτουργίας του, να αναγορεύσει τον Καθηγητή Ιωάννη Χασιώτη.
Ο καθηγητής Ιωάννης Χασιώτης, ο οποίος με τον τιμητικό αυτό τρόπο έγινε μέλος και της δικής μας ακαδημαϊκής οικογένειας, και για τον βίο και το έργο του οποίου αναλυτικά στοιχεία ακούστηκαν στη διάρκεια της αναγόρευσης από τον Καθηγητή Κ. Χ. Χατζόπουλο, Κοσμήτορα της Σχολής Κλασικών και Ανθρωπιστικών Σπουδών του ΔΠΘ, γεννήθηκε στο Bόλο το 1936, αλλά από το 1944 εγκαταστάθηκε μόνιμα στη Θεσσαλονίκη, όπου και ολοκλήρωσε τις εγκύκλιες σπουδές του. Απόφοιτος της Φιλοσοφικής Σχολής του Aριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, όπου σπούδασε από το 1954 ως το 1959, εντάχθηκε στο επιστημονικό της προσωπικό το 1961, αρχικά ως βοηθός, στη συνέχεια ως επιμελητής το 1966, υφηγητής το 1972, επικουρικός καθηγητής το 1973 και, από το 1982, ως καθηγητής της Nεότερης Iστορίας στο Tμήμα Iστορίας και Aρχαιολογίας. Με την αφυπηρέτησή του το 2003 ανακηρύχθηκε ομότιμος καθηγητής.
Από το 1996 ως το 2004 δίδαξε κατά διαστήματα ως επισκέπτης καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Κύπρου, ενώ στο πλαίσιο διαπανεπιστημιακών προγραμμάτων και επιστημονικών ανταλλαγών πήρε μέρος σε εκπαιδευτικά σεμινάρια αρκετών πανεπιστημίων των Βαλκανίων και της Δυτικής Ευρώπης. Ανάλογη ήταν και η συμμετοχή του σε πανεπιστημιακά ιδρύματα της Αυστραλίας και των ΗΠΑ. Πολλοί είναι οι μαθητές του που σήμερα έχουν καταλάβει καθηγητικές θέσεις σε διάφορα πανεπιστήμια, και οι οποίοι, με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, συνεχίζουν το έργο του εμπνευσμένου δασκάλου τους.
Είναι συγγραφέας 17 βιβλίων και 200 περίπου επιστημονικών άρθρων. Eπιμελήθηκε επίσης την έκδοση 10 συλλογικών τόμων. Οι περισσότερες μελέτες του κινούνται γύρω από την μελέτη των επαναστατικών κινημάτων στα Βαλκάνια (16ος-17ος αι.), ή ασχολούνται με τη νεότερη και σύγχρονη ελληνική Διασπορά (15ος-20ός αι.), την ιστορία της πρώιμης περιόδου της ευρωπαϊκής ενότητας, το Ανατολικό Ζήτημα από τις απαρχές ως τις παραμονές του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, αλλά και τις Ελληνο-ισπανικές και Ελληνο-αρμενικές σχέσεις.
Για το πολυποίκιλο αυτό έργο ο καθηγητής Χασιώτης έχει αναγορευθεί επίτιμος διδάκτορας της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου της Κύπρου και αντεπιστέλλον μέλος της Βασιλικής Ακαδημίας της Ιστορίας της Μαδρίτης. Το Πανεπιστήμιο της Γρανάδας του έχει απονείμει το Χρυσό Μετάλλιο Τιμής, η ισπανική κυβέρνηση του απένειμε ανώτατο παράσημο, αλλά και η Αρμενική Δημοκρατία το ανώτατο παράσημο Γραμμάτων και Τεχνών.
Στις τιμητικές αυτές διακρίσεις έρχεται τώρα να προστεθεί και η αναγόρευσή του ως Επιτίμου Καθηγητού του Τμήματος Ιστορίας και Εθνολογίας της Σχολής Κλασικών και Ανθρωπιστικών Σπουδών του Πανεπιστημίου μας, με πρόταση του Καθηγητού κ. Κων. Χατζόπουλου, Κοσμήτορα της Σχολής, του Επικ. Καθηγητού κ. Βασιλ. Δαλκαβούκη και του ομιλούντος. Και οι μεν δύο πρώτοι εγνώρισαν τον τιμώμενο καθηγητή εν δράσει, και υπήρξαν μαθητές και συνεργάτες του, ο γράφων όμως τον συνάντησε μέσα στα κείμενά του, στα αποτελέσματα των ερευνών, στα δημιουργήματά μας αυτά που θα μείνουν πίσω μας να μαρτυρούν και μετά τον τερματισμό της επί γης παρουσίας μας, και μέσα από τις αναμνήσεις και τις εντυπώσεις όσων τον γνώρισαν δια ζώσης. Γι? αυτό και η πρόταση, όσον με αφορά, στηρίζεται μόνο στην άποψη που έχω σχηματίσει για το έξοχο έργο του τιμώμενου καθηγητή, το οποίο πιστεύω μετά λόγου γνώσεως ότι πρέπει να προβληθεί ως παράδειγμα προς μίμηση τόσο από τους νεότερους συναδέλφους, όσο και από τους φοιτητές μας.
Σπεύδω λοιπόν να πω ότι είμαι ιδιαιτέρως υπερήφανος για την συμμετοχή μου και την υπογραφή μου στην πρόταση αυτή. Και τούτο επειδή ο καθηγητής Ιωάννης Χασιώτης δεν υπήρξε δάσκαλός μου στην περίοδο των προπτυχιακών και μεταπτυχιακών σπουδών μου, υπήρξε δάσκαλός μου μέσα από τα γραπτά του, τις μελέτες και τα βιβλία του. Συνάντησα τον καθηγητή Χασιώτη στα κείμενά του, εκεί όπου η χειμαρρώδης ρητορική απουσιάζοντας δεν μπορεί να καλύψει τις όποιες ατέλειες, και που η επανάληψη της μελέτης δεν αφήνει περιθώρια εντυπωσιοθηρικών παρεμβάσεων. Και μέσα στα κείμενα αυτά ανακάλυψα έναν κρυστάλλινο επιστημονικό λόγο, δομημένο σε μια τέλεια διαλεκτική και τεκμηριωμένο με αρχειακά και βιβλιογραφικά δεδομένα.
Επιπλέον, πρέπει να σημειωθεί ότι η θεματολογία της έρευνάς του σχετίζεται άμεσα με τον τρόπο που έχουν οργανωθεί οι ιστορικές σπουδές στο Τμήμα μας. Υπό μία έννοια, το επιστημονικό και επιστημολογικό του υπόδειγμα είναι πάντοτε παρόν και εμπνέει την διδασκαλία και την έρευνα της ιστορίας στο Τμήμα μας, κι αυτό φαίνεται τόσο μέσα από το πρόγραμμα σπουδών μας, όσο και δια των επιστημονικών ειδικεύσεων και ενδιαφερόντων των συναδέλφων μας. Και μάλιστα, αυτό δεν ισχύει μόνο για την ιστορία, αλλά επεκτείνεται και στην εθνολογία, τη λαογραφία και την ανθρωπολογία, τις οποίες το ένα από τα δυο κομμάτια του Τμήματός μας θεραπεύει, δεδομένου ότι το λαϊκό πολιτισμό εξετάζουμε ως ένα ιστορικά προσδιορισμένο φαινόμενο, εγγεγραμμένο σε τόπο και χρόνο, όχι σε μια αϊστορική προοπτική.
Τιμήσαμε λοιπόν έναν Καθηγητή που αφιέρωσε τη ζωή του στη διδασκαλία και την έρευνα της ιστορίας, που αναλώθηκε στην κατάρτιση νέων επιστημόνων και στην προπαρασκευή στελεχών για τη συνέχιση της ακαδημαϊκής ζωής και έρευνας στον τόπο μας. Τιμήσαμε τον εμβριθή συγγραφέα, τον εμπνευσμένο δάσκαλο και τον αφοσιωμένο ακαδημαϊκό ερευνητή. Τιμήσαμε, υπό μία έννοια, έναν από τους πνευματικούς προπάτορες του επιστημονικού οικοδομήματος του Τμήματός μας.
Υπό το πρίσμα λοιπόν αυτό, ευνόητο είναι, νομίζω, το ότι το Τμήμα Ιστορίας και Εθνολογίας αποφάσισε ως πρώτο Επίτιμο Καθηγητή του, στα 25 χρόνια της λειτουργίας του, να αναγορεύσει τον Καθηγητή Ιωάννη Χασιώτη.
Ακολουθήστε το xronos.gr στο Google News
