O αγωγός ΤΑΡ διασχίζει 8.400 στρέμματα γης στην Αν. Μακεδονία και Θράκη

Διασχίζει 221 χιλιόμετρα στην Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης και διαπερνά 8.400 στρέμματα γης.  Ο Αδριατικός αγωγός φυσικού αερίου (TAP) που υποστηρίζει τον στρατηγικό στόχο της Ελλάδας για τη διασφάλιση των μελλοντικών αναγκών σε φυσικό αέριο, περνάει από την περιοχή μας, θίγοντας καλλιεργήσιμες εκτάσεις και ιδιοκτησίες, προβλέποντας όμως ταυτόχρονα και αποζημιώσεις. Στην Κομοτηνή συνεχίστηκε τη Δευτέρα 14 Οκτωβρίου η διαβούλευση μεταξύ των στελεχών της εταιρείας, εκπροσώπων της εταιρείας Ασπροφός που εκπόνησε τη Μελέτη Περιβαλλοντικών και Κοινωνικών Επιπτώσεων (ΜΚΠΕ) και εκπροσώπων φορέων της Περιφέρειας. Πρωτοβουλία του περιφερειάρχη Άρη Γιαννακίδη ήταν η χθεσινή συνάντηση στην οποία εκλήθησαν και παρέστησαν βουλευτές, δήμαρχοι μέλη Επιμελητηρίων, εκπρόσωποι κομμάτων, αγροτικών συλλόγων και οικολογικών σωματείων.

Την ενημέρωση εκ μέρους της εταιρείας Ασπροφός ανέλαβε ο Σόλων Φιλόπουλος χημικός μηχανικός. Αρχικά διαβεβαίωσε ότι ο τρόπος υλοποίησης του έργου ξεπερνά την ελληνική νομοθεσία, καθώς διέπεται από περιβαλλοντικούς όρους προσαρμοσμένους στα ευρωπαϊκά δεδομένα. Ήδη, έκανε γνωστό ότι η Μελέτη Περιβαλλοντικών και Κοινωνικών Επιπτώσεων, έλαβε την έγκριση από την Αλβανία, από όπου επίσης διέρχεται ο αγωγός, ενώ αναμένεται η έγκρισή της από Ελλάδα και Ιταλία. Η έγκρισή της στη χώρα αναμένεται στις αρχές του 2014, οπότε θα ολοκληρωθεί και η διαβούλευση που διεξάγεται σε τοπικό, περιφερειακό αλλά και κεντρικό πολιτικό επίπεδο. Βέβαια ο κ. Φιλόπουλος τόνισε ότι η διαβούλευση θα συνεχιστεί και στην φάση της κατασκευής. Ο TAP όπως είναι γνωστό θα μεταφέρει φυσικό αέριο από το τεράστιο κοίτασμα Shah Deniz II στο Αζερμπαϊτζάν, μέσω της Ελλάδας και της Αλβανία και διασχίζοντας την Αδριατική στη νότια Ιταλία και στη Δυτική Ευρώπη. Ο TAP προσφέρει τη συντομότερη διαδρομή από την περιοχή της Κασπίας προς τις πιο ελκυστικές αγορές της Ευρώπης με το πιο ανταγωνιστικό τιμολόγιο. Το έργο έχει σχεδιαστεί ώστε η μεταφορική του ικανότητα να επεκταθεί από 10 στα 20 δισ. κυβικά μέτρα ετησίως, ανάλογα με την παραγωγή και τη ζήτηση. Ο TAP επιτρέπει επίσης την ανάπτυξη φυσικών χώρων αποθήκευσης αερίου στην Αλβανία για να διασφαλίσει περαιτέρω την τροφοδοσία των ευρωπαϊκών αγορών στην περίπτωση διακοπών κατά τη λειτουργία του. 

Στη διαδρομή του από τον ελλαδικό χώρο, ο αγωγός διασταυρώνεται με 14 μεγάλα ποτάμια και 700 μικρότερα. Επίσης η χάραξή του συναντάει 8 μεγάλους οδικούς άξονες, μεταξύ των οποίων και η Εγνατία Οδός, καθώς και 1.600 εθνικούς και επαρχιακούς δρόμους. Στην Ανατολική Μακεδονία και Θράκη η διαδρομή του είναι 221 χλμ. Διασχίζει 8.400 στρέμματα γης, αρκετά από τα οποία βρίσκονται εντός προστατευόμενων περιοχών. Συγκεκριμένα 5 περιοχές Natura (26 χλμ), το Εθνικό Πάρκο Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης (42 χλμ) και δύο καταφύγια άγριας ζωής (12 χλμ). Η κατασκευή του αγωγού περιλαμβάνει και παράπλευρα έργα, δηλαδή 9 σταθμούς βαλβιδοστασίων, ένα σταθμό συμπίεσης, 3 σταθμούς εργοταξίων και 7 σταθμούς αποθήκευσης σωλήνων. Στην περιοχή του Έβρου και συγκεκριμένα στον Πέπλο θα κατασκευαστεί ο μοναδικός σταθμός συμπίεσης, μία μόνιμη κατασκευή που απαιτεί 170 στρέμματα. Στην Αν. Μακεδονία και Θράκη θα αναπτυχθούν τρία εργοτάξια, στο Μεσοχώρι Ν. Ροδόπης, την Αλεξανδρούπολη και την Καβάλα, καθένα από τα οποία έκταση 50 στρεμμάτων. Οι εκτάσεις θα ενοικιαστούν για διάστημα 12 έως 18 μήνες και η επιστροφή τους στους ιδιοκτήτες θα γίνει μετά την αποκατάστασή τους. Παράλληλα θα δημιουργηθεί ένας σταθμός αποθήκευσης σωλήνων στην Κομοτηνή. Για τους 7 σταθμούς αποθήκευσης σωλήνων απαιτούνται συνολικά 250 στρέμματα. 

Απώλεια βοσκοτόπων και καλλιεργήσιμων εκτάσεων με οπωροφόρα δένδρα, αμπέλια και καπνό, απώλεια γης εντός προστατευόμενων περιοχών, απώλεια βιοποριστικού και οικογενειακού εισοδήματος και φυσικά αλλαγή στην αξία της γης, θα σημάνει το πέρασμα του αγωγού από την Αν. Μακεδονία και Θράκη. Γι’ αυτό προβλέπεται και η αποζημίωση των ιδιοκτήτων τόσο κατά τη διάρκεια της απώλειας των καλλιεργειών όσο και λόγω απομείωσης της ιδιοκτησίας. Οι αποζημιώσεις θα δοθούν σε εμπορική αξία και όχι αντικειμενική, διευκρίνισε ο κ. Φιλόπουλος κάνοντας γνωστό επίσης πως «προβλέπονται ήδη από την εταιρεία κάποιος  χρόνος, όπως 1-2 χρόνια αποζημίωσης για την παραγωγή. Φυσικά υπάρχουν και αποζημιώσεις που έχουν να κάνουν περισσότερο με τους ιδιοκτήτες και όχι με τους χρήστες, γιατί η πρώτη αποζημίωση αφορά τους χρήστες της γης. Μιλάμε με αποζημιώσεις που έχουν να κάνουν με την απομείωση ουσιαστικά του χώρου που περνάει ο αγωγός, του αγροκτήματος λόγω της διέλευσης του αγωγού. Για όλα αυτά έχει ξεκινήσει ήδη μία διαδικασία από την  εταιρεία και θα ενταθεί τους επόμενους 1-2 μήνες, κτηματογράφησης όλης της περιοχής έτσι ώστε να βρεθούν οι ιδιοκτήτες. Το έργο δεν είναι δημόσιο, είναι ιδιωτικό. Αυτό σημαίνει ότι υπάρχει μία πολύ μεγαλύτερη ευελιξία στο να βρεθεί ποιος είναι ο πραγματικός ιδιοκτήτης. Δεν χρειάζεται δηλαδή να έχεις χαρτιά στο όνομα σου, μπορείς να το αποδεικνύεις ότι αυτό το αγροτεμάχιο είναι στην κατοχή σου ή είσαι ο καλλιεργητής για να διεκδικήσεις συμφωνία με την εταιρεία. Το σημαντικό στην υπόθεση είναι ότι πριν την κατασκευή του έργου, η εταιρεία θα έχει συμφωνήσει  με όσους είναι θετικοί με τη διέλευση του αγωγού και όλοι αυτοί οι ιδιοκτήτες θα αποζημιωθούν πριν την κατασκευή του έργου, σε εμπορικές αξίες». 

Η εταιρεία θα ανοίξει γραφεία σε μεγάλες πόλεις της Περιφέρειας ΑΜ-Θ ακόμα και σε τοπικές κοινότητες, έτσι ώστε, όπως εξήγησε ο κ. Φιλόπουλος,  «να μπορεί ο κάθε ένας να έρχεται σε επαφή και να ξέρει τον συγκεκριμένο άνθρωπο που εκπροσωπεί την εταιρεία και μπορεί να λύσει το πρόβλημά του. Στις δε μεγάλες πόλεις θα είναι καθημερινά ένα γραφείο ανοιχτό όπως στην Κομοτηνή, στην Ξάνθη, στην Καβάλα θα υπάρχουν γραφεία της εταιρείας όπου ο κάθε ένας θα μπορεί να πάει να συζητήσει για το τι γίνεται με το αγροτεμάχιο του και τι προβλήματα υπάρχουν». 

Ο TAP θα προωθήσει την οικονομική ανάπτυξη και τη δημιουργία θέσεων εργασίας κατά μήκος της διαδρομής του αγωγού και είναι ο μόνος αγωγός του Νοτίου Διαδρόμου που δεν εξαρτάται από δημόσια χρηματοδότηση. Συνολικά έχει υπολογιστεί ότι για την ελληνική οικονομία υπάρχει ένα όφελος στη διάρκεια λειτουργίας  του έργου της τάξης του 1,2 δις ευρώ, ανέφερε ο Σόλων Φιλόπουλος χημικός μηχανικός και πρόσθεσε, «υπάρχουν πολλαπλά οφέλη στη φάση της κατασκευής. Θέσεις εργασίας, υλικά που θα αγοράζονται από την περιοχή, λειτουργία συνολικά της περιοχής ακόμα και σημεία εστίασης και καφενεία. Όλα αυτά θεωρούνται τα οφέλη της ελληνικής κοινωνίας και της τοπικής κοινωνίας και είναι πάρα πολύ μεγάλα». Σύνολο 2.000 ανειδίκευτων εργατών θα απασχοληθούν στο έργο κατά τη διάρκεια της κατασκευής του και πρόθεση της εταιρείας είναι τουλάχιστον το 20% αυτών να είναι ντόπιοι. 

Μη όδευση του αγωγού από τα Τενάγη των Φιλίππων και αξιοποίηση ντόπιου εργατικού δυναμικού στη διάρκεια των εργασιών κατασκευής, έθεσε ως αιτήματα μη διαπραγματεύσιμα ο περιφερειάρχης Άρης Γιαννακίδης. Παράλληλα στους παρευρισκόμενους μοιράστηκε κείμενο διαμαρτυρίας υπογεγραμμένο από φορείς της Καβάλας, προκειμένου ο αγωγός να μη διέλθει τα Τενάγη. 

1. Περιορίζεται (μειώνεται) ακόμα πιο πολύ η καλλιεργήσιμη γη με αποτέλεσμα τον παραπέρα αφανισμό της γεωργίας μας (80% όδευση του αγωγού σε καλλιεργήσιμη γη).

2. Θα δημιουργηθεί σοβαρό οικονομικό πρόβλημα ακόμα και αφανισμού των αγροτών που κατέχουν καλλιεργήσιμη γη στα τενάγη και όχι μόνο, διότι τα ψίχουλα της απαλλοτρίωσης που σκοπεύει να δώσει η εταιρεία, δεν αποκαθιστούν τη ζημία που θα προκληθεί.

3. Μια τέτοια περιοχή μοναδική στην Ευρώπη για την υψηλή παραγωγικότητα εξ αιτίας της τύρφης, θα καταστραφεί ολοσχερώς αφού 4 και 4 μέτρα εκατέρωθεν ίσως «περιφραχτεί» για την συντήρηση και επίβλεψη του αγωγού. Μ? αυτόν τον τρόπο θα τεμαχιστούν παραπέρα τα αγροτεμάχια και η πρόσβαση από το ένα στο άλλο θα είναι αδύνατη.

4. Ο κίνδυνος μια πυρκαγιάς λόγω της τύρφης μπορεί να οδηγήσει σε τραγικά αποτελέσματα που δεν θέλουμε να τα σκεφτούμε, κυρίως την εποχή της συγκομιδής και βέβαια σε πολλά σημεία περνάει κοντά από οικισμούς. Τι θα γίνει σε κάποιο ατύχημα; Όταν ο αγωγός έχει 95 ατμόσφαιρες πίεση.

5. Κάθε χρόνο λόγω των καιρικών συνθηκών έχουμε καθίζηση του εδάφους πράγμα που σημαίνει ότι ο αγωγός αργά ή γρήγορα θα «αναδυθεί» στην επιφάνεια πράγμα που θα δυσκολέψει την διέλευση από το ένα αγροτεμάχιο στο άλλο.

6. Δεν θα υπάρξει κανένα οικονομικό όφελος για τους αγρότες, τους εργαζόμενους και τους μικροεπαγγελματίες της ευρύτερης περιοχής.

7. Η περιοχή μας είναι προικισμένη όχι μόνο με φυσική ομορφιά αλλά και με επιτεύγματα – αξιοθέατα πολιτισμού, τόσο της ανθρώπινης δημιουργίας (αρχαιολογικός χώρος Φιλίππων, βαπτιστήριο Αγίας Λυδίας, βραχογραφίες, κάμπος τεναγών κλπ) όσο και της ίδιας της φύσης (πλούσια δάση, ιαματική πηγή λασπόλουτρων, σύσταση του εδάφους των τεναγών κλπ).

8. Τα τενάγη Φιλίππων είναι ένα φυσικό μνημείο και θα μπορούσε να μπει στα προστατευόμενα μνημεία της UNESCO, αφού υπάρχουν και φυσικά μνημεία που προστατεύονται από αυτήν.

Δεν είμαστε αντίθετοι στην διέλευση του αγωγού είμαστε όμως κάθετα αντίθετοι με την διέλευσή του από γη υψηλής παραγωγικότητας. Ας βρει η κατασκευάστρια εταιρεία άλλο δρόμο όδευσης του αγωγού που σύμφωνα με τα παραπάνω τίποτα δεν έχει να δώσει στην περιοχή μας παρά μια οικολογική καταστροφή και μηδενικά αντισταθμιστικά οφέλη. Τα χωράφια είναι για να παράγουν τροφή… Όχι να φιλοξενούν αγωγούς, καταλήγει το κείμενο το οποίο υπογράφουν: 1) Φυσιολατρικός Πολιτιστικός Σύλλογος Ζυγού, 2) Ποντιακός Σύλλογος Ζυγού «Υψηλάντης», 3) Σύλλογος Γονέων και Κηδεμόνων Ζυγού, 4) Πολιτιστικός Σύλλογος Φιλίππων, 5) Πολιτιστικός Σύλλογος Πολύστυλου, 6) Αθλητικός Σύλλογος Πολύστυλου, 7) Πολιτιστική Στέγη Κρηνίδων, 7) Πολιτιστικός Σύλλογος Αμυγδαλεώνα, 9) Αγροτικός Σύλλογος Δήμου Καβάλας.