Περισσότεροι από ένας στους τέσσερις 16χρονους μαθητές θεωρούν "εύκολη" την πρόσβαση σε ηρεμιστικά /υπνωτικά. Σχεδόν ένας στους τέσσερις θεωρεί το ίδιο για την κάνναβη, ενώ ένας στους επτά θεωρεί "εύκολη" την πρόσβαση σε συνταγογραφούμενα οπιοειδή παυσίπονα ΡΕΠΟΡΤΑΖ Όλγα Τσιούλφα
Περισσότεροι από ένας στους τέσσερις 16χρονους μαθητές (28,6%) θεωρούν "εύκολη" την πρόσβαση σε ηρεμιστικά /υπνωτικά (κυρίως κορίτσια). Σχεδόν ένας στους τέσσερις (22,8%) θεωρεί το ίδιο για την κάνναβη (περισσότερο τα αγόρια), ενώ ένας στους επτά (14,2%) θεωρεί "εύκολη" την πρόσβαση σε συνταγογραφούμενα οπιοειδή παυσίπονα (περισσότερο τα κορίτσια). Σε ποσοστά κάτω του 10% αναφέρουν οι μαθητές εύκολη πρόσβαση σε ουσίες όπως η κοκαΐνη, η ηρωίνη, η έκσταση, οι αμφεταμίνες ή οι μεθαμφεταμίνες.
Αυτό αποκαλύπτουν στοιχεία πανευρωπαϊκής έρευνας που διεξάγεται τα τελευταία 16-17 χρόνια, με τη συμμετοχή της Ροδόπης και του κέντρου πρόληψης Ορφέας. Η έρευνα πραγματοποιείται κάθε πέντε χρόνια, και αυτές τις ημέρες ανακοινώθηκαν τα στοιχεία για το 2015. Πραγματοποιείται σε μαθητές γυμνασίου και λυκείου με ανώνυμα ερωτηματολόγια και ερευνά τα πάντα σχετικά με τη χρήση ουσιών, το διαδίκτυο, τον στοιχηματισμό και οτιδήποτε έχει να κάνει με τις εξαρτήσεις. Τα παραπάνω έκανε γνωστά ο Σπύρος Βόλτσης, ψυχολόγος του Κέντρου Πρόληψης των Εξαρτήσεων και Προαγωγής της Ψυχοκοινωνικής Υγείας της Π.Ε. Ροδόπης Ορφέας.
Με αφορμή την παγκόσμια ημέρα κατά των ναρκωτικών, τα στελέχη του Κέντρου Πρόληψης βρέθηκαν χθες το πρωί στην κεντρική πλατεία Κομοτηνής, προκειμένου να συνομιλήσουν με μικρούς και μεγάλους πολίτες, να απαντήσουν σε ερωτήσεις για το ζήτημα των εξαρτήσεων και να ευαισθητοποιήσουν την κοινή γνώμη.
ΤΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ
Όσον αφορά στα στοιχεία της έρευνας, αυτά αποκαλύπτουν ότι αυξάνεται διαχρονικά το ποσοστό των εφήβων που θεωρούν "ακίνδυνη" τη χρήση κάνναβης. Σχεδόν ένας στους 9 16χρονους μαθητές (10,6%) αναφέρει χρήση κάποιας παράνομης ουσίας έστω και μία φορά σε όλη τη ζωή (κυρίως κάνναβης), τα αγόρια σε υπερδιπλάσιο ποσοστό (14,8%) συγκριτικά με τα κορίτσια (6,5%). Ένας στους 11 μαθητές (9,1%) αναφέρει χρήση κάνναβης έστω και μία φορά σε όλη τη ζωή. Οι μισοί εξ αυτών (4,6%) επανέλαβαν τη χρήση της ουσίας ≥3 φορές, υψηλότερο ποσοστό αγοριών (6,4%) από ότι κοριτσιών (2,8%). Ποσοστό 4,1% αναφέρουν χρήση κάνναβης κατά τις 30 τελευταίες ημέρες πριν από την έρευνα, τα αγόρια σε υψηλότερα ποσοστά από τα κορίτσια. Δεν παρατηρείται σημαντική μεταβολή στο ποσοστό των 16χρονων μαθητών που αναφέρουν χρήση και επανάληψη της χρήσης κάνναβης κατά τη διάρκεια της τελευταίας 8ετίας. Εντούτοις σημαντικά υψηλότερο ποσοστό εφήβων αναφέρουν χρήση κάνναβης το 2015 συγκριτικά με πριν από μία 12ετία, (από 5,7% το 2003 σε 9,1% το 2015 για χρήση έστω και μια φορά σε όλη τη ζωή). Ένας στους 8 μαθητές (12,5%) αναφέρει χρήση εισπνεόμενης ουσίας (κόλλα, βενζίνη, κτλ) έστω και μία φορά σε όλη τη ζωή, ποσοστό 4,2% μη-συνταγογραφημένη χρήση ηρεμιστικών ή υπνωτικών και ποσοστό 2,5% χρήση "νέων" ψυχοδραστικών ουσιών (κυρίως συνθετικών κανναβινοειδών).
ΤΟ KΑΠΝΙΣΜΑ ΣΤΗ ΖΩΗ ΤΩΝ ΕΦΗΒΩΝ
Δύο στους πέντε 16χρονους (39,2%) έχουν καπνίσει έστω και μία φορά σε όλη τη ζωή. Από αυτούς, ένας στους 3 κάπνισαν το πρώτο τους τσιγάρο στην ηλικία των 13 ετών ή και νωρίτερα. Σχεδόν ένας στους 5 (18,9%) έχει καπνίσει πρόσφατα (μέσα στον τελευταίο μήνα), ενώ ένας στους 9 (11,1%) είναι καθημερινός καπνιστής. Ένας στους πέντε 16χρονους (19,1%) έχει χρησιμοποιήσει ηλεκτρονικό τσιγάρο έστω και μία φορά στη ζωή του. Τα αγόρια σε σημαντικά υψηλότερο ποσοστό από τα κορίτσια έχουν καπνίσει πρόσφατα (20,9% και 16,9%, αντίστοιχα), καπνίζουν καθημερινά (13,7% και 8,6%, αντίστοιχα), είναι "βαρείς" καπνιστές (3,9% και 1,9%, αντίστοιχα), και έχουν πειραματιστεί με το ηλεκτρονικό τσιγάρο (26,3% και 12,0%, αντίστοιχα). Επιπλέον περισσότερα αγόρι από κορίτσια έχουν ξεκινήσει το τσιγάρο σε πολύ μικρή ηλικία. Οι συνήθειες του καπνίσματος δε διαφέρουν σημαντικά μεταξύ των γεωγραφικών στρωμάτων Ν. Αττικής, Ν. Θεσσαλονίκης και λοιπών περιοχών, με εξαίρεση το ηλεκτρονικό τσιγάρο, με το οποίο έχουν πειραματιστεί περισσότεροι έφηβοι στο Ν. Θεσσαλονίκης από ότι στις λοιπές περιοχές. Το ευχάριστο είναι ότι το 2015 φαίνεται να συνεχίζεται η μείωση που παρατηρείται την τελευταία 15ετία στους περισσότερους από τους δείκτες που αφορούν το κάπνισμα στους 16χρονους μαθητές στην Ελλάδα. Χαρακτηριστικά, από το 1999 στο 2015 το ποσοστό καθημερινών καπνιστών υποδιπλασιάζεται από 23,4% σε 11,1%, ενώ για την ίδια χρονική περίοδο μειώνεται το ποσοστό εκείνων που καπνίζουν περισσότερα από 10 τσιγάρα την ημέρα ("βαρείς" καπνιστές) από 10,5% σε 2,9%.
ΟΙΝΟΠΝΕΥΜΑΤΩΔΗ ΠΟΤΑ
Όσον αφορά το αλκοόλ πρόσφατη κατανάλωση αλκοόλ (τον τελευταίο μήνα) αναφέρεται από δύο στους τρεις 16χρονούς μαθητές (66,2%), ενώ συχνή κατανάλωση (τουλάχιστον 10 φορές τον τελευταίο μήνα) αναφέρει ένας στους 13 (7,6%). Τα φύλα δεν διαφέρουν στην πρόσφατη κατανάλωση αλκοόλ, αλλά τα αγόρια αναφέρουν συχνή κατανάλωση σε υψηλότερο ποσοστό από τα κορίτσια (9,6% και 5,6%, αντίστοιχα). Τα αγόρια καταναλώνουν συχνότερα μπύρα, τα κορίτσια κρασί. Ένας στους 10 μαθητές (9,9%) αναφέρει υπερβολική κατανάλωση (5 ή περισσότερων ποτών στη σειρά τουλάχιστον 3 φορές τον τελευταίο μήνα), τα αγόρια σε υψηλότερο ποσοστό συγκριτικά με τα κορίτσια (12,2% και 7,7%, αντίστοιχα). Μειώνεται από το 2011 στο 2015 το ποσοστό των εφήβων που αναφέρουν υπερβολική κατανάλωση τουλάχιστον 3 φορές τον τελευταίο μήνα, από 13,3% σε 9,9%. Ποσοστό 6,2% των μαθητών αναφέρουν ότι μέθυσαν τουλάχιστον 3 φορές τον τελευταίο χρόνο, αγόρια και κορίτσια σε παρόμοια ποσοστά. Μειώνεται σημαντικά από το 2003 στο 2015 το ποσοστό των 16χρονων που αναφέρουν ότι μέθυσαν τουλάχιστον 3 φορές τον τελευταίο χρόνο, από 10,9% σε 6,2%. Ποσοστό 9,7% των εφήβων αναφέρουν ότι κατά τη διάρκεια του τελευταίου χρόνου οδήγησαν (σκούτερ, μηχανή, αυτοκίνητο ή άλλο μηχανοκίνητο όχημα) οι ίδιοι μετά από κατανάλωση αλκοόλ, σε ποσοστό 0,9% ενεπλάκησαν σε τροχαίο, ενώ, οδηγούσαν οι ίδιοι μετά από κατανάλωση αλκοόλ. Ποσοστό 7,3% των εφήβων απαντούν για τον τελευταίο χρόνο ότι, εξαιτίας της κατανάλωσης οινοπνευματωδών ποτών, είχαν σεξουαλική επαφή χωρίς προφυλακτικό. Τα αγόρια και οι έφηβοι στις λοιπές περιοχές υιοθετούν σε σημαντικά υψηλότερα ποσοστά επικίνδυνες συμπεριφορές εξαιτίας της κατανάλωσης αλκοόλ, συγκριτικά με τα κορίτσια και τους εφήβους στο Ν. Αττικής, αντίστοιχα. Τρεις στους 5 εφήβους (60,9%) αναφέρουν ότι ήπιαν κάποιο οινοπνευματώδες ποτό σε μπαρ, κλαμπ, καφετέρια ή εστιατόριο τουλάχιστον μία φορά κατά τη διάρκεια του τελευταίου μήνα, ενώ ποσοστό 3,5% αναφέρει κατανάλωση τουλάχιστον 10 φορές κατά το ίδιο χρονικό διάστημα.
Αναφερόμενη στις δράσεις που αναπτύσσει το κέντρο πρόληψης κατά των εξαρτήσεων, η Σερικέ Σερήφ, ψυχολόγος, και αναπληρώτρια επιστημονική υπεύθυνη του κέντρου πρόληψης, τόνισε "δρούμε εκεί που το φαινόμενο της χρήσης δεν έχει ξεκινήσει. Δεν είμαστε θεραπευτικό πρόγραμμα, είμαστε κέντρο πρόληψης και προσπαθούμε να προλάβουμε τη χρήση και το φαινόμενο της χρήσης των ουσιών. Ξεκινάμε τα προγράμματα από πολύ μικρές ηλικίες, ακόμα και γονείς παιδιών που είναι στους παιδικούς σταθμούς", ανέφερε. Οι δράσεις του κέντρου πρόληψης είναι επικεντρωμένες, καθολικές και ενδεδειγμένες. Οι καθολικές απευθύνονται σε όλη την τοπική κοινωνία, σε όλα τα σχολεία, σε όλους τους γονείς. Οι επικεντρωμένες αφορούν υπο-ομάδα νέων στην οποία υπάρχουν παράγοντες κινδύνου που μπορούν να οδηγήσουν στη χρήση. Οι ενδεδειγμένες αφορούν το συμβουλευτικό κομμάτι και τα αιτήματα βοήθειας. Εξάλλου φέτος στο κέντρο πρόληψης υπήρξαν πολλά αιτήματα για παρεμβάσεις σε σχολεία και των δύο βαθμίδων. Έγιναν παρεμβάσεις μέσα στις τάξεις σχολείων, αλλά και παιδικών σταθμών.
Αυτό αποκαλύπτουν στοιχεία πανευρωπαϊκής έρευνας που διεξάγεται τα τελευταία 16-17 χρόνια, με τη συμμετοχή της Ροδόπης και του κέντρου πρόληψης Ορφέας. Η έρευνα πραγματοποιείται κάθε πέντε χρόνια, και αυτές τις ημέρες ανακοινώθηκαν τα στοιχεία για το 2015. Πραγματοποιείται σε μαθητές γυμνασίου και λυκείου με ανώνυμα ερωτηματολόγια και ερευνά τα πάντα σχετικά με τη χρήση ουσιών, το διαδίκτυο, τον στοιχηματισμό και οτιδήποτε έχει να κάνει με τις εξαρτήσεις. Τα παραπάνω έκανε γνωστά ο Σπύρος Βόλτσης, ψυχολόγος του Κέντρου Πρόληψης των Εξαρτήσεων και Προαγωγής της Ψυχοκοινωνικής Υγείας της Π.Ε. Ροδόπης Ορφέας.
Με αφορμή την παγκόσμια ημέρα κατά των ναρκωτικών, τα στελέχη του Κέντρου Πρόληψης βρέθηκαν χθες το πρωί στην κεντρική πλατεία Κομοτηνής, προκειμένου να συνομιλήσουν με μικρούς και μεγάλους πολίτες, να απαντήσουν σε ερωτήσεις για το ζήτημα των εξαρτήσεων και να ευαισθητοποιήσουν την κοινή γνώμη.
ΤΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ
Όσον αφορά στα στοιχεία της έρευνας, αυτά αποκαλύπτουν ότι αυξάνεται διαχρονικά το ποσοστό των εφήβων που θεωρούν "ακίνδυνη" τη χρήση κάνναβης. Σχεδόν ένας στους 9 16χρονους μαθητές (10,6%) αναφέρει χρήση κάποιας παράνομης ουσίας έστω και μία φορά σε όλη τη ζωή (κυρίως κάνναβης), τα αγόρια σε υπερδιπλάσιο ποσοστό (14,8%) συγκριτικά με τα κορίτσια (6,5%). Ένας στους 11 μαθητές (9,1%) αναφέρει χρήση κάνναβης έστω και μία φορά σε όλη τη ζωή. Οι μισοί εξ αυτών (4,6%) επανέλαβαν τη χρήση της ουσίας ≥3 φορές, υψηλότερο ποσοστό αγοριών (6,4%) από ότι κοριτσιών (2,8%). Ποσοστό 4,1% αναφέρουν χρήση κάνναβης κατά τις 30 τελευταίες ημέρες πριν από την έρευνα, τα αγόρια σε υψηλότερα ποσοστά από τα κορίτσια. Δεν παρατηρείται σημαντική μεταβολή στο ποσοστό των 16χρονων μαθητών που αναφέρουν χρήση και επανάληψη της χρήσης κάνναβης κατά τη διάρκεια της τελευταίας 8ετίας. Εντούτοις σημαντικά υψηλότερο ποσοστό εφήβων αναφέρουν χρήση κάνναβης το 2015 συγκριτικά με πριν από μία 12ετία, (από 5,7% το 2003 σε 9,1% το 2015 για χρήση έστω και μια φορά σε όλη τη ζωή). Ένας στους 8 μαθητές (12,5%) αναφέρει χρήση εισπνεόμενης ουσίας (κόλλα, βενζίνη, κτλ) έστω και μία φορά σε όλη τη ζωή, ποσοστό 4,2% μη-συνταγογραφημένη χρήση ηρεμιστικών ή υπνωτικών και ποσοστό 2,5% χρήση "νέων" ψυχοδραστικών ουσιών (κυρίως συνθετικών κανναβινοειδών).
ΤΟ KΑΠΝΙΣΜΑ ΣΤΗ ΖΩΗ ΤΩΝ ΕΦΗΒΩΝ
Δύο στους πέντε 16χρονους (39,2%) έχουν καπνίσει έστω και μία φορά σε όλη τη ζωή. Από αυτούς, ένας στους 3 κάπνισαν το πρώτο τους τσιγάρο στην ηλικία των 13 ετών ή και νωρίτερα. Σχεδόν ένας στους 5 (18,9%) έχει καπνίσει πρόσφατα (μέσα στον τελευταίο μήνα), ενώ ένας στους 9 (11,1%) είναι καθημερινός καπνιστής. Ένας στους πέντε 16χρονους (19,1%) έχει χρησιμοποιήσει ηλεκτρονικό τσιγάρο έστω και μία φορά στη ζωή του. Τα αγόρια σε σημαντικά υψηλότερο ποσοστό από τα κορίτσια έχουν καπνίσει πρόσφατα (20,9% και 16,9%, αντίστοιχα), καπνίζουν καθημερινά (13,7% και 8,6%, αντίστοιχα), είναι "βαρείς" καπνιστές (3,9% και 1,9%, αντίστοιχα), και έχουν πειραματιστεί με το ηλεκτρονικό τσιγάρο (26,3% και 12,0%, αντίστοιχα). Επιπλέον περισσότερα αγόρι από κορίτσια έχουν ξεκινήσει το τσιγάρο σε πολύ μικρή ηλικία. Οι συνήθειες του καπνίσματος δε διαφέρουν σημαντικά μεταξύ των γεωγραφικών στρωμάτων Ν. Αττικής, Ν. Θεσσαλονίκης και λοιπών περιοχών, με εξαίρεση το ηλεκτρονικό τσιγάρο, με το οποίο έχουν πειραματιστεί περισσότεροι έφηβοι στο Ν. Θεσσαλονίκης από ότι στις λοιπές περιοχές. Το ευχάριστο είναι ότι το 2015 φαίνεται να συνεχίζεται η μείωση που παρατηρείται την τελευταία 15ετία στους περισσότερους από τους δείκτες που αφορούν το κάπνισμα στους 16χρονους μαθητές στην Ελλάδα. Χαρακτηριστικά, από το 1999 στο 2015 το ποσοστό καθημερινών καπνιστών υποδιπλασιάζεται από 23,4% σε 11,1%, ενώ για την ίδια χρονική περίοδο μειώνεται το ποσοστό εκείνων που καπνίζουν περισσότερα από 10 τσιγάρα την ημέρα ("βαρείς" καπνιστές) από 10,5% σε 2,9%.
ΟΙΝΟΠΝΕΥΜΑΤΩΔΗ ΠΟΤΑ
Όσον αφορά το αλκοόλ πρόσφατη κατανάλωση αλκοόλ (τον τελευταίο μήνα) αναφέρεται από δύο στους τρεις 16χρονούς μαθητές (66,2%), ενώ συχνή κατανάλωση (τουλάχιστον 10 φορές τον τελευταίο μήνα) αναφέρει ένας στους 13 (7,6%). Τα φύλα δεν διαφέρουν στην πρόσφατη κατανάλωση αλκοόλ, αλλά τα αγόρια αναφέρουν συχνή κατανάλωση σε υψηλότερο ποσοστό από τα κορίτσια (9,6% και 5,6%, αντίστοιχα). Τα αγόρια καταναλώνουν συχνότερα μπύρα, τα κορίτσια κρασί. Ένας στους 10 μαθητές (9,9%) αναφέρει υπερβολική κατανάλωση (5 ή περισσότερων ποτών στη σειρά τουλάχιστον 3 φορές τον τελευταίο μήνα), τα αγόρια σε υψηλότερο ποσοστό συγκριτικά με τα κορίτσια (12,2% και 7,7%, αντίστοιχα). Μειώνεται από το 2011 στο 2015 το ποσοστό των εφήβων που αναφέρουν υπερβολική κατανάλωση τουλάχιστον 3 φορές τον τελευταίο μήνα, από 13,3% σε 9,9%. Ποσοστό 6,2% των μαθητών αναφέρουν ότι μέθυσαν τουλάχιστον 3 φορές τον τελευταίο χρόνο, αγόρια και κορίτσια σε παρόμοια ποσοστά. Μειώνεται σημαντικά από το 2003 στο 2015 το ποσοστό των 16χρονων που αναφέρουν ότι μέθυσαν τουλάχιστον 3 φορές τον τελευταίο χρόνο, από 10,9% σε 6,2%. Ποσοστό 9,7% των εφήβων αναφέρουν ότι κατά τη διάρκεια του τελευταίου χρόνου οδήγησαν (σκούτερ, μηχανή, αυτοκίνητο ή άλλο μηχανοκίνητο όχημα) οι ίδιοι μετά από κατανάλωση αλκοόλ, σε ποσοστό 0,9% ενεπλάκησαν σε τροχαίο, ενώ, οδηγούσαν οι ίδιοι μετά από κατανάλωση αλκοόλ. Ποσοστό 7,3% των εφήβων απαντούν για τον τελευταίο χρόνο ότι, εξαιτίας της κατανάλωσης οινοπνευματωδών ποτών, είχαν σεξουαλική επαφή χωρίς προφυλακτικό. Τα αγόρια και οι έφηβοι στις λοιπές περιοχές υιοθετούν σε σημαντικά υψηλότερα ποσοστά επικίνδυνες συμπεριφορές εξαιτίας της κατανάλωσης αλκοόλ, συγκριτικά με τα κορίτσια και τους εφήβους στο Ν. Αττικής, αντίστοιχα. Τρεις στους 5 εφήβους (60,9%) αναφέρουν ότι ήπιαν κάποιο οινοπνευματώδες ποτό σε μπαρ, κλαμπ, καφετέρια ή εστιατόριο τουλάχιστον μία φορά κατά τη διάρκεια του τελευταίου μήνα, ενώ ποσοστό 3,5% αναφέρει κατανάλωση τουλάχιστον 10 φορές κατά το ίδιο χρονικό διάστημα.
Αναφερόμενη στις δράσεις που αναπτύσσει το κέντρο πρόληψης κατά των εξαρτήσεων, η Σερικέ Σερήφ, ψυχολόγος, και αναπληρώτρια επιστημονική υπεύθυνη του κέντρου πρόληψης, τόνισε "δρούμε εκεί που το φαινόμενο της χρήσης δεν έχει ξεκινήσει. Δεν είμαστε θεραπευτικό πρόγραμμα, είμαστε κέντρο πρόληψης και προσπαθούμε να προλάβουμε τη χρήση και το φαινόμενο της χρήσης των ουσιών. Ξεκινάμε τα προγράμματα από πολύ μικρές ηλικίες, ακόμα και γονείς παιδιών που είναι στους παιδικούς σταθμούς", ανέφερε. Οι δράσεις του κέντρου πρόληψης είναι επικεντρωμένες, καθολικές και ενδεδειγμένες. Οι καθολικές απευθύνονται σε όλη την τοπική κοινωνία, σε όλα τα σχολεία, σε όλους τους γονείς. Οι επικεντρωμένες αφορούν υπο-ομάδα νέων στην οποία υπάρχουν παράγοντες κινδύνου που μπορούν να οδηγήσουν στη χρήση. Οι ενδεδειγμένες αφορούν το συμβουλευτικό κομμάτι και τα αιτήματα βοήθειας. Εξάλλου φέτος στο κέντρο πρόληψης υπήρξαν πολλά αιτήματα για παρεμβάσεις σε σχολεία και των δύο βαθμίδων. Έγιναν παρεμβάσεις μέσα στις τάξεις σχολείων, αλλά και παιδικών σταθμών.
Ακολουθήστε το xronos.gr στο Google News
