Να αναδειχθεί το «υγρό χρυσάφι» της Ελλάδας

Με ποιο τρόπο κλαδεύουμε, ποια είναι η καλύτερη εποχή κλαδέματος, ποια είναι τα κατάλληλα εργαλεία, και τι προσφέρει στο φυτό αυτή η διαδικασία; Στα παραπάνω ερωτήματα πήραν απαντήσεις, οι συμμετέχοντες του ειδικού σεμιναρίου που πραγματοποιήθηκε στο χώρο του Κέντρου «Δήμητρα» Κομοτηνής το πρωί της Τετάρτης, από τον ίδιο τον υπεύθυνο,  γεωπόνο Κώστα Μπούντα. Το κλάδεμα είναι ίσως η σπουδαιότερη σε σχέση με όλες τις άλλες ελαιοκαλλιεργητικές εργασίες, καθώς από αυτό εξαρτάται σε πολύ μεγάλο βαθμό η καρποφορία και η μακροζωία των ελαιοδέντρων.

Παρέχοντας  χρήσιμες πρακτικές για το κλάδεμα της ελιάς, ο κ. Μπούντας απάντησε σε μία σειρά ερωτημάτων που του έθεσαν οι συμμετέχοντες, ώστε να μάθουν όσα περισσότερα γίνεται για τη σημαντική αυτή διαδικασία. Βασικός σκοπός του κλαδέματος, είναι να εξασφαλίσει και να διατηρήσει το ισοζύγισμα ανάμεσα στο ριζικό σύστημα και στην κόμη (εννοώντας σαν κόμη το σύνολο των μπράτσων, των κλάδων, μικρών και μεγάλων, και του φυλλώματος).Το κόστος του κλαδέματος, αν υπολογιστεί και η λειψή παραγωγή που προκύπτει από τα λαθεμένα κλαδέματα, μπορεί να φράσει το κόστος της συλλογής. Το κλάδεμα αποσκοπεί να:

1.-Να φέρει την ισορροπία ανάμεσα στην βλάστηση και στην καρποφορία-

2.-Να ελαχιστοποιήσει την μη παραγωγική περίοδο.

3.-Να παρατείνει την περίοδο της σταθερής απόδοσης καρπού-

4.- Να αποφύγει την πρόωρη παρακμή του δέντρου.

5.-Να αυξήσει τα οικονομικά οφέλη.

6.-Να αποφύγει την σπατάλη υγρασίας στα ξερικά χωράφια.

Το κλάδεμα μπορεί να γίνει κατά την συγκομιδή ή να αρχίσει μετά την συγκομιδή ή και σε όλη την περίοδο του φθινοπώρου μέχρι τους πρώτους ανοιξιάτικους μήνες. Πρέπει να αποφεύγεται την εποχή που έχουν αρχίσει να κινούνται οι χυμοί, γιατί οι πληγές επουλώνονται δύσκολα, ενώ πρέπει να αποφεύγεται πριν τους χειμωνιάτικους μήνες στις περιοχές που πέφτουν εύκολα πάγοι. 

Σε εξαιρετικές περιπτώσεις μπορεί να γίνει και χλωρό κλάδεμα σε περίπτωση υπερφόρτωσης με σκοπό την μείωση της παρενιαυτοφορίας και την αύξηση του μεγέθους του καρπού κατά τους μήνες Ιούνιο και Ιούλιο. Καθώς και όταν το δέντρο έχει βαριά προσβληθεί από το βακτηρίδιο Pseudomonas savastanoi που προξενεί τα γνωστά καρκινώματα των βλαστών. Κι αυτό γιατί κατά τους ξηρούς μήνες περιορίζεται η μόλυνση των πληγών.

Στην περιοχή μας η καταλληλότερη εποχή για το κλάδεμα της ελιάς, τοποθετείται στην αρχή της άνοιξης. Στη Ροδόπη θεωρείται η καταλληλότερη εποχή λόγω των ιδιαίτερων κλιματολογικών συνθηκών της, ενώ σε άλλες περιοχές της χώρας, συνηθίζεται το κλάδεμα να συνδυάζεται με τη συγκομιδή, ανέφερε ο κ. Μπούντας διευκρινίζοντας ωστόσο ότι δεν πρόκειται για κλάδεμα, αλλά ουσιαστικά για μία διαδικασία υποβοήθησης της συγκομιδής. «Ο λόγος για τον οποίο κάνουμε αυτό το σεμινάριο είναι να βοηθήσουμε όλους τους παραγωγούς οι οποίοι είναι πολλοί τα τελευταία χρόνια, να καταλάβουν ότι άλλο σημαίνει «κλαδεύω» και άλλο σημαίνει «κόβω». Όχι ότι το δέντρο της ελιάς έχει ιδιαίτερα μεγάλες δυσκολίες, απλώς πρέπει να ξέρουν τη μορφολογία του δένδρου, την κατάλληλη εποχή και άλλα στοιχεία». 

Ο κ. Μπούντας παρατηρεί το τελευταίο διάστημα την στροφή πολιτών προς την καλλιέργεια της ελιάς, και αυτό γιατί όπως είπε η ελιά δημιουργεί του «υγρό χρυσάφι» της Ελλάδας. «Θα πρέπει να καταλάβουμε τι σημαίνει να το αξιοποιήσουμε και να το αναδείξουμε» είπε και πρόσθεσε ότι, πρέπει να δοθεί στο ελαιόλαδο η θέση που δικαιούται.  «Δεν μπορεί να είμαστε πρώτη παγκόσμια δύναμη στο έξτρα παρθένο ελαιόλαδο και να μη μπορούμε να το πουλήσουμε ούτε με δύο ευρώ, όσο δηλαδή κάνει ένα μεγάλο μπουκάλι αναψυκτικό  ή ένας καφές εσπρέσο που είναι πιο ακριβό». Για τους λόγους αυτούς πέρα από τις χρήσιμες συμβουλές στο κλάδεμα ο κ. Μπούντας  αναφέρθηκε και στους τρόπους με τους οποίους πρέπει να αναδειχθεί το «υγρό χρυσάφι» της Ελλάδας. 

Όσον αφορά στην παραγωγή ελαιολάδου της Ροδόπης χαρακτηρίζεται από την άριστη ποιότητα της, σημείωσε ο  κ. Μπούντα και εξήγησε: «Επειδή είμαστε πολύ οριακή περιοχή οι περισσότερες ελιές που πηγαίνουν για ελαιοποίηση είναι πράσινες, άρα βγάζουμε περισσότερο αγουρέλαιο παρά έξτρα παρθένο. Πιστεύω ότι έχουμε καλύτερη ποιότητα». Το αγουρέλαιο είναι διατροφικά και βιολογικά ανώτερο από οποιοδήποτε άλλο ελαιόλαδο. Χάρη στη φρεσκάδα του, περιέχει πολύ περισσότερα αντιοξειδωτικά στοιχεία, αλλά και μοναδική γεύση. Το αγουρέλαιο συλλέγεται στα μέσα Οκτώβρη από τις πιο φρέσκες και γερές ελιές, άγουρες και πράσινες, που δεν έχουν χτυπηθεί για να πέσουν από το δέντρο. Γι’ αυτό και ο χυμός τους θεωρείται ανώτερος ποιοτικά και είναι πλουσιότερος σε γεύση και άρωμα.

Όλγα Τσιούλφα