«Κούρεμα ή χρεοκοπία»: Το κυπριακό δίλημμα απειλεί την Ελλάδα

Με 36 ψήφους κατά έναντι 19 αποχών, η Βουλή των Αντιπροσώπων της Κυπριακής Δημοκρατίας απέρριψε χθες αργά το βράδυ το νομοσχέδιο για το κούρεμα των καταθέσεων. Την ίδια στιγμή η γενική γραμματεία επικοινωνίας και ενημέρωσης ανακοίνωνε πως το προγραμματισμένο ταξίδι του πρωθυπουργού Αντώνη Σαμαρά για τις 22-24 Μαρτίου στη Φινλανδία, αναβάλλεται. Στη Φινλανδία ο πρωθυπουργός θα είχε επίσημη συνάντηση με τη φινλανδική πολιτική ηγεσία και θα συμμετείχε σε διάσκεψη με έξι Ευρωπαίους πρωθυπουργούς. Επίσημη εξήγηση για την αναβολή της επίσκεψης του κ. Σαμαρά στη Φινλανδία δε δόθηκε, εκτιμάται ωστόσο ότι σχετίζεται  με  τις δραματικές εξελίξεις στην Κύπρο και το τραπεζικό της σύστημα, οι οποίες επηρεάζουν εμμέσως και την ελληνική οικονομία. Για ανάγκη αναθεώρησης των αποφάσεων των ευρωπαίων ηγετών αναφορικά με το πρόγραμμα υποστήριξης της Κύπρου μίλησαν οι πολιτικοί αρχηγοί που στηρίζουν την κυβέρνηση μετά τη σύσκεψη στο Μέγαρο Μαξίμου με τον πρωθυπουργό, υπό το φως των ραγδαίων εξελίξεων στην Κύπρο, αλλά και της διαπραγμάτευσης της Αθήνας με την τρόικα για το ελληνικό πρόγραμμα. 

Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ Ευάγγελος Βενιζέλος έκανε μάλιστα λόγο για «ιστορικό σφάλμα του Eurogroup», αναφερόμενος στην απόφαση για το κούρεμα των κυπριακών καταθέσεων, το οποίο την ίδια ώρα καταψηφιζόταν από την κυπριακή Βουλή, και τόνισε ότι «το λάθος αυτό πρέπει να διορθωθεί».

Την αποπομπή του υπουργού Οικονομικών Γιάννη Στουρνάρα, με αφορμή τις εξελίξεις στην Κύπρο και τη χάραξη μιας εθνικής γραμμής έναντι του Μνημονίου, ζήτησε σήμερα, ο πρόεδρος των Ανεξάρτητων Ελλήνων Πάνος Καμμένος, με δήλωσή του.  Ο κ. Καμμένος επιτέθηκε με δριμύτητα στην κυβέρνηση, για την οποία υποστήριξε ότι «μέσω του κ. Στουρνάρα, ψήφισε το σχέδιο της κ. Μέρκελ, που οδηγεί στην καταστροφή την κυπριακή οικονομία αλλά και την εικόνα της Κύπρου στο εξωτερικό» και ότι «διαλύει τις σχέσεις της Κύπρου με τη Ρωσία». Ο πρόεδρος των Ανεξάρτητων Ελλήνων ζήτησε μια «εθνική γραμμή» και είπε ότι «απαιτείται άμεσα, η αποπομπή του υπουργού Οικονομικών, το τέλος της πολιτικής των μνημονίων και η χάραξη ενός εθνικού σχεδίου για την έξοδο της χώρας από τη μέγγενη των δανειστών».

Τα καταστήματα στην Ελλάδα των τραπεζικών ιδρυμάτων Τράπεζα Κύπρου, CPB (Λαϊκή Τράπεζα) και Ελληνική Τράπεζα παραμένουν κλειστά έως και σήμερα 20 Μαρτίου 2013 σύμφωνα με απόφαση των κυπριακών αρχών. Κλειστή παρέμεινε χθες και η Τράπεζα Κύπρου στην Κομοτηνή, όπου πολλοί έσπευσαν, προκειμένου να πραγματοποιήσουν αναλήψεις μόνο από το μηχάνημα αυτόματων αναλήψεων. Σημειώνεται ότι στο Eurogroup της 16ης Μαρτίου 2013 συμφωνήθηκε το πλαίσιο για τη μεταβίβαση των υποκαταστημάτων των κυπριακών τραπεζών στην Ελλάδα σε ελληνικό πιστωτικό ίδρυμα, με τρόπο που διαφυλάσσει στο ακέραιο τους καταθέτες των υποκαταστημάτων αυτών και διασφαλίζει το ελληνικό δημόσιο συμφέρον και τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα. Ελληνικές τράπεζες έχουν εκδηλώσει ενδιαφέρον για την απόκτηση των υποκαταστημάτων. Η Τράπεζα της Ελλάδας, στο πλαίσιο των εποπτικών αρμοδιοτήτων της, θα δώσει την τελική έγκριση για τη συναλλαγή.

Το πρώτο σοκ έχει διαδεχτεί η απογοήτευση έναντι των εταίρων γιατί ούτε αλληλεγγύη είδαμε, ούτε αυτά που λέγονταν πριν το eurogroup πάνω στα οποία κιόλας στηρίχτηκε το προεκλογικό πρόγραμμα του προέδρου, ήταν το σχόλιο από την Κύπρο της δημοσιογράφου Χριστιάνας Τσαγγάρη στον αέρα του ράδιο Χρόνος 87,5. Παράλληλα οι καθηγητές του ΔΠΘ Γιώργος Κατρούγκαλος και Διονύσης Χιόνης ερμηνεύουν στο «Χ» τις εξελίξεις στη μεγαλόνησο.

«Η συνταγή όσο και αν φαίνεται διαφορετική από χώρα σε χώρα είναι η ίδια, να σωθούν πάση θυσία οι τράπεζες και ας πληρώσει οποιοσδήποτε άλλος. Αλλού φαίνεται πως η τροφοδοσία των τραπεζών γίνεται μέσω του δημόσιου ταμείου, όπως είναι η δική μας περίπτωση. Στην περίπτωση της Κύπρου οι τράπεζες θα σωθούν με τη φορολόγηση, τη δήμευση στην πράξη των καταθέσεων. Η Κύπρος έχει μπει στο μάτι αρκετών ήδη από την απόρριψη του σχεδίου Ανάν και τελευταία επειδή έχει προσπαθήσει να κάνει μία σχετικά αυτόνομη πολιτική στον τομέα των υδρογονανθράκων. Υπάρχει η γενικότερη τάση που υπάρχει σε όλα τα Eurogroup να ενισχυθούν οι πολιτικές λιτότητας, να μην υπάρξει κανένα παράθυρο για την κοινωνική Ευρώπη, μία πολιτική που κερδίζουν λίγοι και χάνουμε όλοι οι υπόλοιποι. Όμως η συγκεκριμένη εφαρμογή στην πράξη γίνεται με τέτοιο ερασιτεχνισμό που πραγματικά είναι να απορεί κανείς και ήδη έχει αποβεί σε βάρος όλων αυτών που παίρνουν αυτές τις αποφάσεις», ανέφερε ο Γιώργος Κατρούγκαλος καθηγητής στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης,  δικηγόρος στον Άρειο Πάγο και το Συμβούλιο της Επικρατείας με ειδίκευση στο δημόσιο δίκαιο και τα θεμελιώδη δικαιώματα. Όσον αφορά στη στάση του Έλληνα υπουργού Οικονομικών ο κ. Κατρούγκαλος, σημείωσε τα εξής, «ο υπουργός Οικονομικών της Ελλάδας ήταν παρών στη συνεδρίαση και συμφώνησε, αφού η απόφαση ελήφθη ομόφωνα. Άρα γιατί εφόσον συμφώνησε με τη συγκεκριμένη απόφαση σε μία αδελφή χώρα, δε θα συμφωνήσει αργότερα αν του υπαγορευτεί όπως του υπαγορεύτηκε; Δεν έχουμε να ελπίζουμε σε τίποτα από το Ευρωπαϊκό κατεστημένο και τους εκπροσώπους τους στις επιμέρους χώρες». Βέβαια πρόσθεσε πως «αν το όχι αρθρωθεί από περισσότερες χώρες τότε θα σταματήσει η Ευρώπη της λιτότητας. Η Κύπρος είναι το μικρότερο κράτος της Ευρώπης και παρόλα αυτά το όχι του θα έχει συστημικές συνέπειες όπως θα έχει και το κούρεμα του. Ποιος θα έχει πλέον εμπιστοσύνη στις καταθέσεις του; Σε αυτό το κλίμα του πανικού που έχει δημιουργηθεί θα πάει ο καθένας να σηκώσει τις καταθέσεις του. Ψυχολογία είναι εν πολλοίς ο τρόπος με τον οποίον αντιδρούν οι καταθέτες έναντι των τραπεζών και κατάφεραν αυτοί οι επαΐοντες της ευρωπαϊκής ένωσης να καταστρέψουν αυτό το υπόστρωμα εμπιστοσύνης που πρέπει να έχει κανείς στο τραπεζικό σύστημα. Στην ουσία δοκιμάζουν τα όρια αντοχής των πολιτικών συστημάτων επί των οποίων εφαρμόζουν τις πολιτικές τους».

«Η ζημιά έχει γίνει γιατί σπείραμε το φόβο στο τραπεζικό ζήτημα και ιδιαίτερα στο ελληνικό τραπεζικό σύστημα», ήταν το σχόλιο του προέδρου του τμήματος Διοίκησης Επιχειρήσεων Διονύση Χιόνη, λέγοντας πως «αυτό που έγινε στην Κύπρο είναι πρωτοφανές στα παγκόσμια χρονικά. Το κόστος διάσωσης των τραπεζών διαχέεται στους καταθέτες. Στην ουσία αναιρείται απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής από το 2008 για τη στήριξη των καταθέσεων μέχρι 100.000 ευρώ. 

Βέβαια να σημειώσουμε ότι η Κύπρος είναι μία χώρα, όπου το ΑΕΠ είναι 15 εκ. ευρώ, ενώ το σύνολο των καταθέσεων ανέρχεται σε 70 εκ. ευρώ. Είναι πολύ μεγάλη η διαφορά και υπάρχει η λογική που λέει ότι ο τραπεζικός τομέας θα έπρεπε να συμμαζευτεί και να συμμαζευτεί, έναντι αυτών που έλεγε από έξω ότι ίσως αυτά τα χρήματα δεν προέρχονται από τόσο νόμιμες δραστηριότητες». 

Στο μεταξύ, νέα σύσκεψη των πολιτικών αρχηγών συγκάλεσε για σήμερα Τετάρτη, στις 09:00 το πρωί ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Νίκος Αναστασιάδης. Ο ίδιος, με προσωπική του ανάρτηση στο Facebook τονίζει ότι επέλεξα την πλέον οδυνηρή λύση, από πλευράς πολιτικού κόστους για τον ίδιο, προσπαθώντας να περιορίσει τις συνέπειες για τους πολίτες.