Η κρίση έφερε την «αντιδραστική» κατάθλιψη στην Ελλάδα

Καταθλιπτικό συναίσθημα, ενοχή, αναστάτωση, μούδιασμα ή απελπισία. Απώλεια ενδιαφέροντος ή ευχαρίστησης από τις δραστηριότητες. Έντονο κλάμα ή ανικανότητα για κλάμα, όποτε συμβαίνει ένα δυσάρεστο γεγονός. Μοναξιά ακόμα και όταν το άτομο βρίσκεται με παρέα. Θυμός και ευερεθιστικότητα για ασήμαντα πράγματα. Αυτά είναι μερικά από τα συμπτώματα της κατάθλιψης. Είναι όμως κοινά για όλες τις ηλικίες; 

Η κατάθλιψη δεν έχει ηλικία και εκδηλώνεται με τον ίδιο τρόπο σε ένα νέο ή ηλικιωμένο άνθρωπο, ήταν η απάντηση του ψυχίατρου, ψυχοθεραπευτή Μαρίνου Δεληγιάννη στη διάρκεια εκδήλωσης για την κατάθλιψη στην τρίτη ηλικία, που διοργανώθηκε στο 1ο ΚΑΠΗ της Κομοτηνής. Το κλιμάκιο Κομοτηνής της Κινητής Μονάδας Ψυχικής Υγείας της Εταιρίας Κοινωνικής Ψυχιατρικής και Ψυχικής Υγείας στο πλαίσιο της παγκόσμιας ημέρας ψυχικής υγείας που τιμάται κάθε χρόνο στις 10 Οκτωβρίου,  διοργάνωσε την ομιλία. 

Οι μελέτες, σύμφωνα με τον κ. Δεληγιάννη δε δείχνουν κάτι διαφορετικό σε σχέση με την κατάθλιψη που παρουσιάζεται στους εφήβους ή στους ενήλικες. Απλώς οι πιο ηλικιωμένοι άνθρωποι δεν εκδηλώνουν έντονο άγχος ή έντονα καταθλιπτικό συναίσθημα. Ο ψυχικός τους πόνος γίνεται σωματικός και κάπως έτσι εξηγείται οι πόνοι σε ηλικιωμένους χωρίς προβλήματα υγείας. 

Η κατάθλιψη σύμφωνα με συνεχείς μελέτες που βλέπουν το φως της δημοσιότητας, αποκτά έδαφος στην ελληνική κοινωνία. Τα προβλήματα που ταλανίζουν τη χώρα τα τελευταία χρόνια εκτιμάται πως είναι η αιτία που η κατάθλιψη έχει αυξητικές τάσεις. «Μιλάμε για αντιδραστική κατάθλιψη. Δηλαδή υπάρχουν αίτια και από την στιγμή που υπάρχουν αίτια λογικό είναι η κατάθλιψη σα νόσος να αυξηθεί», εξήγησε ο κ. Δεληγιάννης. Ο ίδιος πρόσθεσε πως τα διεθνή δεδομένα δείχνουν ότι ένας στους τέσσερεις, μία στιγμή στη ζωή του, θα περάσει ένα καταθλιπτικό επεισόδιο. 

Όσον αφορά στα αίτια, δε διαφέρουν σε τίποτα από οποιοδήποτε άλλο παράγοντα,  δηλαδή «δεν έχει να κάνει με την τρίτη ηλικία μόνο. Η κατάθλιψη είναι  μία νόσος η οποία και αυτή μπορεί να έχει ένα γονιδιακό υπόβαθρο δηλαδή κληρονομούμε κάποια γονίδια από τους γονείς μας αλλά αυτό από μόνο του δεν είναι αρκετό. Θα χρειαστεί να συντρέξουν και άλλοι παράγοντες οι οποίοι σε συνδυασμό με το γονιδιακό υπόβαθρο να εκδηλώσουν την νόσο, όπως και πολλά άλλα νοσήματα». 

Η απάντηση σε αυτό το πρόβλημα είναι η επίσκεψη σε έναν ειδικό. Υπηρεσίες παρέχει στην περιοχή μας η Κινητή Μονάδα Ψυχικής Υγείας της Εταιρίας Κοινωνικής Ψυχιατρικής και Ψυχικής Υγείας. Στην Κομοτηνή το παράρτημα λειτουργεί στην περιοχή του σταθμού και συγκεκριμένα στην οδό Π. Τσαλδάρη 70. Οι ενδιαφερόμενοι μπορούν στο τηλέφωνο 25310-30468, Δευτέρα- Πέμπτη- Παρασκευή από τις 8:00 το πρωί έως τις 15:00. «Μπορεί ο κάθε ένας να απευθυνθεί, οι υπηρεσίες που παρέχουμε είναι δωρεάν και απευθυνόμαστε σε όλους, από απλές αγχώδεις καταστάσεις, καταθλίψεις και κυρίως σε ανθρώπους που πάσχουν από πιο βαριά ψυχικά νοσήματα και χρειάζονται περισσότερη βοήθεια και υποστήριξη. Και όχι μόνο οι ασθενείς αλλά και οι φροντιστές αυτών. Όταν υπάρχει ένα άτομο που νοσεί ψυχικά η οικογένεια του αντιμετωπίζει προβλήματα που χρήζουν βοήθειας. Εμείς παρέχουμε υποστηρικτική βοήθεια και σε αυτούς», τόνισε ο κ. Δεληγιάννης.  

Η Εταιρία Κοινωνικής Ψυχιατρικής Και Ψυχικής Υγείας είναι επιστημονικό σωματείο, μη κερδοσκοπικό, μη κυβερνητικό. Ιδρύθηκε το 1981 και από τότε έχει αναπτύξει ένα ευρύ δίκτυο δραστηριοτήτων σε όλους τους τομείς που σχετίζονται με την ψυχική υγεία και παράλληλα έχει συμβάλλει ιδιαίτερα στην ψυχιατρική μεταρρύθμιση στην Ελλάδα. Μια ομάδα συνεργατών με τον Π. Σακελλαρόπουλο από το 1964 άρχισε να εργάζεται για την ψυχιατρική μεταρρύθμιση στη χώρα μας, εμπνευσμένη από το πνεύμα της κοινωνικής – κοινοτικής ψυχιατρικής. Άρχισαν να δουλεύουν το μοντέλο της ψυχιατρικής περίθαλψης στο σπίτι του αρρώστου (Ψ.Π.Σ.Α.). Έκτοτε, επεκτείνει τις δραστηριότητες διαρκώς σε διάφορες υποβαθμισμένες περιοχές της επικράτειας. 

Οι παρεχόμενες από την Εταιρία υπηρεσίες καλύπτουν ένα μεγάλο τμήμα των ψυχιατρικών και παιδοψυχιατρικών αναγκών των κατοίκων των περιοχών όπου λειτουργούν δομές της και συγκεκριμένα, του Νομού Φωκίδας και όμορων νομών, του Νομού Φθιώτιδας, των νομών Έβρου-Ροδόπης και ευρύτερα της Θράκης, και του Νομού Αττικής. Η Εταιρία επιδιώκει πρωτίστως την πρόληψη των ψυχικών διαταραχών, την έγκαιρη αντιμετώπισή τους και την κοινωνική και επαγγελματική αποκατάσταση των ψυχικά ασθενών. Βασικό χαρακτηριστικό των προληπτικών και θεραπευτικών παρεμβάσεων είναι ότι αυτές παρέχονται στην κοινότητα και διαπνέονται από το πνεύμα και την ιδεολογία της κοινωνικής ψυχιατρικής. 

Παράλληλα με την παροχή υπηρεσιών ψυχικής υγείας η Εταιρία υλοποιεί εκπαιδευτικά προγράμματα που έχουν ως στόχο τη δημιουργία στελεχών υψηλής εξειδίκευσης, τα οποία θα συμβάλλουν στην ανάπτυξη ενός νέου μοντέλου παροχής υπηρεσιών ψυχικής υγείας και θα συνδράμουν στην ολοκλήρωση της ψυχιατρικής μεταρρύθμισης, αναπτύσσοντας και αναβαθμίζοντας τις εξωνοσοκομειακές δομές και υπηρεσίες ψυχικής υγείας της χώρας.  Οι πόροι της Εταιρίας προέρχονται αποκλειστικά από επιδοτήσεις, μέσω του κρατικού προϋπολογισμού του υπουργείου Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης, προγράμματα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, χορηγίες και δωρεές.

Όλγα Τσιούλφα