Έσβησε ο δημιουργός του 5τομου έργου «την γλώσσα μου την έδωσαν ελληνική» Στην μνήμη Χρίστου Τσολάκη Γράφει η Πηνελόπη Καμπάκη Βουγιουκλή αν. καθηγήτρια Γλωσσολογίας στο ΔΠΘ Μιλούν στο «Χ» για την προσωπικότητα και τις παρακαταθήκες του οι Μαρία Δημάση και η Πηνελόπη Καμπάκη - Βουγιουκλή
«Η παιδεία δεν έρχεται μόνο με τα βιβλία αλλά και μέσω του διαλόγου που θα κάνουμε με τη ζωή. Ο άνθρωπος πρέπει να διαλέγεται με τη ζωή, διαρκώς και να εγγράφει στον εγκέφαλό του λόγο. Να στοχάζεται. Στον λόγο είναι η σωτηρία. Να αναλογίζεται, να διαλογίζεται, να συλλογίζεται»
Όταν πριν δύο περίπου χρόνια τα τμήματα Ελληνικής Φιλολογίας, Γλώσσας, Φιλολογίας και Πολιτισμού Παρευξεινίων Χωρών, καθώς και το Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης, αναλαμβάναμε τη διοργάνωση συνεδρίου για να τιμήσουμε τον Ομότιμο Καθηγητή του ΑΠΘ Χρίστο Τσολάκη, δεν μας περνούσε από το μυαλό ότι ουσιαστικά θα ήταν το τελευταίο συνέδριο που έγινε προς τιμήν του ενώ βρισκόταν εν ζωή. Ένας άνθρωπος τόσο ζωντανός, τόσο ονειροπόλος, τόσο δημιουργικός. Ένας άνθρωπος γεννημένος στα 1935 στην Πιερία, με κλασικές σπουδές και διδακτικές περγαμηνές, μέντορας πολλών σύγχρονων Ελλήνων παιδαγωγών, δεν σταμάτησε ποτέ να βρίσκεται σε πλήρη συγχρονισμό με ό,τι νέο και πρωτοποριακό. Για παράδειγμα, προ δεκαετίας, όντας εν ενεργεία καθηγητής, παρέδιδε ωριαία ραδιοφωνικά μαθήματα για τη χρήση της γλώσσας. Χάρη στην πρωτοποριακή κίνηση της τότε διευθύντριας του πολιτιστικού ραδιοφώνου της ΕΤ3, ο ραδιοφωνικός-προφορικός λόγος έγινε γραπτός και οι εκπομπές πέντε τόμοι με γενικό τίτλο «Την γλώσσα μού έδωσαν ελληνική». Δέκα χρόνια μετά και παρ’ ότι ομότιμος πλέον καθηγητής, άρχισε ξανά να παραδίδει μαθήματα από την έδρα μιας αίθουσας στην Ένωση Συντακτών. Και συνέχισε με ασκήσεις που «αποστέλλονταν» ηλεκτρονικά στις ηλεκτρονικές διευθύνσεις των μελών της, οι δε απαντήσεις- λύσεις «περνούσαν» στην ηλεκτρονική σελίδα http://www . esiemth.gr.
Τι κρίμα να χρησιμοποιώ χρόνο παρελθοντικό… τι κρίμα που ο Δάσκαλος έσβησε σήμερα, 30 Ιουλίου του 2012, νικημένος από την επάρατο, αυτός που δεν κάπνισε ποτέ του?
Ο Τσολάκης πίστευε ότι ο κόσμος, οι δυναμικές που μεταβάλλουν τη ζωή μεταβάλλουν και τη γλώσσα γι? αυτό και ήξερε ότι είναι λάθος να τις αγνοήσεις. Αντίθετα θα πρέπει να τις χρησιμοποιήσεις, αφού η ευρεία μάζα τις χρησιμοποιεί. Τα ίδια μέσα μπορούμε να τα χρησιμοποιούμε επ΄ αγαθώ, έλεγε. Με άλλα λόγια να δώσουμε την είδηση της γλώσσας, το γλωσσικό φαινόμενο, να το αναλύσουμε, να το παρουσιάσουμε, να το μεταδώσουμε σε περισσότερο κόσμο που ενδιαφέρεται και κυρίως στους δημοσιογράφους. Ο Καθηγητής είχε μια πολύ καλή σχέση με τους δημοσιογράφους. Τους θεωρούσε ως τους κύριους πολλαπλασιαστές της γλώσσας. Έτσι, πίστευε ότι πρέπει να αρθρώνουν σωστό, δηλαδή έντιμο λόγο, όχι τον λόγο της συναλλαγής. «Δεν είναι η γραμματική για τη γραμματική, η σύνταξη γα τη σύνταξη. Είναι για τη δημοσιογραφία. Για τον λόγο».
Καημός του μεγάλος το γεγονός ότι περιφρονήσαμε το δάσκαλο και χρησιμοποιούμε τη γλώσσα και την Παιδεία γενικότερα όχι με τους νόμους του ανθρώπου αλλά με τους νόμους του εμπορίου. Γιατί, γι? αυτόν τον μεγάλο δάσκαλο προϋπόθεση όλων είναι η παιδεία, αυτή που ξεκινά από το σχολείο. Σε συνέντευξή του στη Βίκη Χαρισοπούλου υποστηρίζει τα παρακάτω, αιρετικά πλέον για τις επικρατούσες απόψεις: «Η σημερινή πολιτική ηγεσία αντιλαμβάνεται το σχολείο σαν το μέσο που θα προετοιμάζει ανθρώπους για την αγορά εργασίας. Ο στόχος όμως θα έπρεπε να είναι να αποπροσανατολίσουμε το σχολείο από την αγορά εργασίας και να το προσανατολίσουμε στον άνθρωπο και την παιδεία. Ο άνθρωπος θα στήσει αγορές εργασίας για όλους. Ακούγεται ρομαντικό, όμως ο μεγαλύτερος ρεαλισμός σήμερα είναι αυτός ο ρομαντισμός».
«Νοιώθω ότι ορφανεύουμε»
λέει στο «Χ» η καθηγήτρια Mαρία Δημάση
Ήταν δάσκαλος με την αυθεντική έννοια του όρου, λέει για τον Χρ. Τσολάκη
«Περπατούσε χιλιόμετρα κάθε μέρα, δεν είχε καπνίσει ποτέ του, δεν έπινε. Μελετούσε, επικοινωνούσε με τους νέους, δίδασκε, ήταν πρότυπο ασυμβίβαστου δασκάλου με όλη την σημασία της λέξης. Στις 18 Μαΐου έκανε μάθημα στην Κατερίνη κι επειδή πονούσε η πλάτη του ασχολήθηκε να βρει την αιτία. Εκεί διαπιστώθηκε ο καρκίνος», θα πει η Μαρία Δημάση καθηγήτρια στο τμήμα παρευξείνιων γλωσσών φιλολογίας και πολιτισμού βαλκανικών χωρών που είναι ιδιαίτερα συγκλονισμένη. Πεποίθησή της ήταν ότι μπορούσε να δώσει πολλά ακόμη. «Με την απώλεια του Χ. Τσολάκη νοιώθω ότι ορφανεύουμε σαν άνθρωποι αλλά ορφανεύει και η Παιδεία. Είχε όραμα ενδιαφερόταν για τα πάντα από το πιο μικρό μέχρι το πιο μεγάλο. Είχε μια μνήμη απίστευτη. Απήγγειλε από στήθους αρχαίους ποιητές σ΄ ένα μεταπτυχιακό φοιτητή του που πήγε να τον δει πολύ πρόσφατα? Ήταν ένας από τους λίγους τελευταίους εγγράμματους ανθρώπους. Τα πρακτικά του συνεδρίου μας τα κάνει τιμής Ένεκεν για τον Τσολάκη, ο εκδοτικός οίκος Κυριακίδης θα πει η κ. Δημάση προσθέτοντας: «Η ιδιότητα που ποτέ δεν μπορεί να αμφισβητήσει κανείς είναι το «ΔΑΣΚΑΛΟΣ» και δεν έχω δει άλλο άνθρωπο να του ταιριάζει με τόση αξιοπρέπεια αυτή η έκφραση. Ο ίδιος έζησε μια ζωή ασυμβίβαστος μέχρι στο τέλος της ζωής του πάλευε αγωνιζόταν για μια ουσιαστική Παιδεία. Σας θυμίζω ότι παραιτήθηκε από αντιπρόεδρος του παιδαγωγικού ινστιντούτου όταν συγκρούσθηκε για θέματα Παιδείας και ουσίας. Το παρήγορο είναι ότι έμαθε ανθρώπους κι άφησε πίσω του μαγιά, πανεπιστημιακούς, καθηγητές δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, μαθητές του, που πήραν πολλά. Ήταν άνθρωπος γενναιόδωρος γιατί μετάγγιζε τις ιδέες του»?
Ήταν και θα είναι στο μυαλό και την ψυχή μας.
ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΣΗΕΜΘ
Οι δημοσιογράφοι της βόρειας Ελλάδας πενθούν την απώλεια
του Χρίστου Τσολάκη
Τα διοικητικά συμβούλια της Ένωσης Συντακτών Ημερήσιων Εφημερίδων Μακεδονίας-Θράκης και του Μορφωτικού Ιδρύματός της εκφράζουν τη βαθύτατη θλίψη τους για τον θάνατο του ομότιμου καθηγητή της Φιλοσοφικής Σχολής του ΑΠΘ Χρίστου Τσολάκη.
Ο πνευματικός και εκπαιδευτικός κόσμος της χώρας στερούνται πια ένα πολύτιμο κεφάλαιο. Ο δημοσιογραφικός κόσμος της Μακεδονίας-Θράκης θρηνεί επιπλέον για την απώλεια ενός σταθερού συμπαραστάτη του και ανεκτίμητου δασκάλου. Ο Χρίστος Τσολάκης, επίτιμο μέλος της ΕΣΗΕΜ-Θ από το 2005, επί πολλά χρόνια με ζήλο και απόλυτη αφοσίωση πραγματοποίησε σεμινάρια ελληνικής γλώσσας για δημοσιογράφους, δημιούργησε ένα διαρκές σχήμα ασκήσεων που αποτέλεσε πολύτιμο οδηγό για τους συντάκτες όλων των Μέσων και στάθηκε με κάθε τρόπο αρωγός σε επιμορφωτικές προσπάθειες της Ένωσης Συντακτών. Οι δημοσιογράφοι της Μακεδονίας-Θράκης θα τον θυμούνται πάντα ως Δάσκαλο, όπως με ειλικρινή θαυμασμό τον αποκαλούσαν. Η εξόδιος ακολουθία θα τελεσθεί στον ιερό ναό της Του Θεού Σοφίας σήμερα, Τρίτη 31 Ιουλίου, στις 11 π.μ.
Ακολουθήστε το xronos.gr στο Google News
