Αυτά πρέπει να διεκδικήσει η Ροδόπη

Χωροταξία, τουρισμός, υποδομές, αγροτικός τομέας και ενέργεια. Οι παραπάνω είναι οι σημαντικοί άξονες που θα διαδραματίσουν καθοριστικό ρόλο στην αποτελεσματική αντιμετώπιση των τεράστιων αναπτυξιακών προκλήσεων της εποχής, τουλάχιστον σε επίπεδο Π.Ε. Ροδόπης, με τον περιφερειακό σύμβουλο Ροδόπης Νίκο Τσαλικίδη, να έχει ήδη διαμορφώσει συγκεκριμένες προτάσεις και θέσεις για κάθε έναν από τους παραπάνω τομείς και να τις παρουσιάζει μέσω του "Χ".  Ενόψει  της νέας προγραμματικής περιόδου ΕΣΠΑ 2014-2020, του νέου αναπτυξιακού νόμου, και της συζήτησης του στρατηγικού αναπτυξιακού σχεδιασμού της περιφερειακής αρχής, παρουσιάζονται οι παρακάτω προτάσεις και έχουν εξαιρετικό ενδιαφέρον στην ανάγνωσή τους. Μία αρχή μπορεί να γίνει αίροντας τους περιορισμούς και κατ' επέκταση την εγκατάλειψη και απομόνωση κάποιων περιοχών με ιδιαίτερο φυσικό κάλλος και συγκριτικά πλεονεκτήματα σε σχέση με άλλες, διορθώνοντας αδικίες του παρελθόντος, εξισορροπώντας και ιεραρχώντας τις προτεραιότητες προς ανάδειξη του τόπου.

Διανύουμε ήδη το δεύτερο 20μηνο θητείας της νέας περιφερειακής αρχής με περιφερειάρχη τον Γιώργο Παυλίδη έχοντας καταγράψει προβλήματα, ελλείψεις και δυσλειτουργίες της περιοχή μας. Έχοντας πλέον διακρίνει με ωριμότητα τα πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα της περιφέρειας είναι εύκολο να θέσει κάποιος προτεραιότητες  για να αναδειχθεί  η στρατηγική θέση της ευρύτερης περιοχής μας. Βέβαια όλα αυτά χωρίς να αγνοούμε το γεγονός της ιδιαίτερης περιόδου και των έντονων εξελίξεων σε διάφορους τομείς για τη χώρα και την περιοχή.



Κατά τον κ. Τσαλικίδη πρέπει "να γίνει συγκερασμός και συνδυασμός προϋποθέσεων για  να προκληθεί  οικονομική αυτάρκεια και παράλληλα εξωστρέφεια και επιθετικότητα προς τις επενδύσεις, αποφεύγοντας την μετριότητα και τον εφησυχασμό.  

Πιο συγκεκριμένα μια πρώτη προσέγγιση οφείλει να γίνει προς βελτίωση των παρεχόμενων υπηρεσιών. Η ηλεκτρονική διακυβέρνηση πρέπει να γίνει πραγματικότητα, ώστε να απαλλάξουμε τον πολίτη από την επιπρόσθετη ταλαιπωρία. Επιπλέον, άμεση και επιτακτική ανάγκη είναι η αναβάθμιση των υποδομών και κατά κύριο λόγο του οδικού δικτύου, το οποίο στην παρούσα κατάσταση είναι τουλάχιστον αποτρεπτικό πρωτίστως για εμάς, πολύ δε περισσότερο  για τους επισκέπτες της περιοχής. Ο τουρισμός μπορεί να αποτελέσει πυλώνα για την οικονομία της ακριτικής περιοχής μας, που αποτελεί γεωπολιτικό κόμβο. Η ανάδειξη της μοναδικής πολιτισμικής και αρχαιολογικής μας κληρονομιάς (όπως σπήλαιο Μαρώνειας) σε συνδυασμό με τον πλούτο του θρακικού τοπίου είναι αρκετά για να βγάλουν τον τόπο μας από την απομόνωση που βιώνει. 

Σε σημαντικούς άξονες που θα διαδραματίσουν καθοριστικό ρόλο στην αποτελεσματική αντιμετώπιση των τεράστιων αναπτυξιακών προκλήσεων της εποχής, τουλάχιστον σε επίπεδο Π.Ε. Ροδόπης, ο περιφερειακός σύμβουλος Νίκος Τσαλικίδης, καταθέτει την άποψή του:

ΧΩΡΟΤΑΞΙΑ
Η χωροταξική και πολεοδομική ασάφεια και αναρχία που επικρατεί λόγω έλλειψης μελετών και κανονιστικών διατάξεων σε επίπεδο δήμων είναι καθοριστική για τη βιωσιμότητα της οικοδομής και μπορεί να αντιμετωπιστεί με την εξασφάλιση των αναθεωρημένων Γ.Π.Σ ? ΣΧΟΟΑΠ.
Επίσης βασική προϋπόθεση για να επιτευχθεί η βιωσιμότητα της οικοδομής και να αξιοποιηθούν κατά το δυνατόν καλύτερα τόσο οι υφιστάμενες όσο και οι νέες υποδομές καθώς και το τεράστιο θαλάσσιο μέτωπο της Θράκης είναι η κατάρτιση του δασολογίου, των ολοκληρωμένων σχεδίων διαχείρισης των ακτών και  η άρση κάποιων απαγορεύσεων σε προστατευόμενες περιοχές, όπως σε υγροβιότοπους. Το γεγονός αυτό θα αποτελέσει εκτός από τον πυλώνα του τουρισμού, συγχρόνως επιλογή της περιοχής για μόνιμη εγκατάσταση. Επίσης, πολεοδόμηση και οριοθέτηση οικισμών με προτεραιότητα σε εκείνους που παρουσιάζουν έντονη οικιστική ανάπτυξη όπως Κόσμιο, Γρατινή, Κάλχας, κτλ, καθορισμός των χρήσεων γης κυρίως στις παραθαλάσσιες περιοχές θα ενθαρρύνει όχι μόνο τον ντόπιο πληθυσμό να μείνει, αλλά θα προσελκύσει και επενδυτές από γειτονικές περιοχές δίνοντας ανάταση στην τοπική οικονομία.

ΥΠΟΔΟΜΕΣ
Η αξιοποίηση υφιστάμενων ολοκληρωμένων μελετών της προηγούμενης περιφερειακής αρχής που με την αξιολόγηση και ιεράρχηση τους μπορούν να γίνουν χρήσιμες για έργα υποδομών στρατηγικής σημασίας στην νέα προγραμματική περίοδο και οφείλουν να αποτελούν κατά την άποψη μου προτεραιότητες σχεδιασμού.

Να ξεκινήσουμε από το επαρχιακό οδικό δίκτυο του νομού Ροδόπης το οποίο είναι σχεδόν εγκαταλελειμμένο σε σχέση με αυτό της υπόλοιπης περιφέρειας, λαμβάνοντας υπόψη και το γεγονός ότι η Ροδόπη είναι σημείο διόδου γειτονικών χωρών.

 1) Η επαρχιακή οδός Κομοτηνής ? Ν. Σιδηροχωρίου και Κομοτηνής - Γρατινής χρήζει συντήρησης και βελτίωσης γεωμετρικών χαρακτηριστικών σε σημεία που χαρακτηρίζονται άκρως επικίνδυνα.

 3)  Για την οδό Πανεπιστημιούπολης ? Ν. Σάντας (παλιός δρόμος ΜΟΜΑ) έχει εκπονηθεί μελέτη με τα απαιτούμενα τεχνικά (7 γέφυρες) που αντικαθιστούν τις υφιστάμενες ιρλανδικές διαβάσεις. Απαιτείται η κατασκευή τους και η συνολική  βελτίωση της οδού η οποία αποτελεί και συνδετήρια οδό με το Βόρειο Έβρο μέσα από μια διαδρομή μοναδικού φυσικού κάλλους. Ακόμη προτείνεται κι η αντικατάσταση όλων των ιρλανδικών διαβάσεων του Νομού με γέφυρες, όπως στην οδό Λαμπρού ? Γρατινής και στην εκβολή του ποταμού Λίσσου στο ύψος της Αγίας Μαρίνας στον Ίμερο που αποτελεί και τμήμα της οδού που συνδέει τα δυο μεγάλα θέρετρα του Νομού (Μαρώνεια - Φανάρι).

 4) Αναβάθμισης χρήζει και το παλιό Εθνικό Δίκτυο Κομοτηνής - Σαπών με ισόπεδους κόμβους καθώς και η ΕΟ Σαπών ? Κρωβύλης - Μαρώνειας.

 5) Τέλος πρέπει να βελτιωθεί η προσβασιμότητα του ορεινού όγκου τόσο για τη δημιουργία τουριστικών διαδρομών όσο και για την ευκολότερη και συντομότερη σύνδεσή τους με τα αστικά κέντρα (Κομοτηνή ? Σάπες) προς εξυπηρέτηση των κατοίκων και δυνατότητα διατήρησης στους ορεινούς οικισμούς, της μόνιμης κατοικίας τους.

 6) Τα υπάρχοντα λιμάνια στο Ν. Ροδόπης (Φαναρίου, Ιμέρου, Μαρώνειας) λειτουργούν σαν αλιευτικά καταφύγια και μόνο το λιμάνι του Φαναρίου μπορεί να προσφέρει υπηρεσίες μαρίνας. 

Μπορεί να γίνει αναβάθμιση των λιμανιών ώστε να ενταχθούν στο Πανελλήνιο δίκτυο μαρίνων για να μπορούν να φιλοξενήσουν μικρά ταχύπλοα και μικρά ιστιοφόρα ώστε να αναπτυχθεί ο ναυτικός τουρισμός. 

ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
Ο τρόπος ώστε ο τουρισμός να αποτελέσει ισχυρό κεφάλαιο ανάκαμψης και σωτήρια λέμφος για τον τόπο μας είναι να αντιμετωπιστεί καταρχάς συνολικά ως ΑΜΘ, ένα θέμα που έχει γίνει συνείδηση από την περιφερειακή αρχή και προωθείται από τον περιφερειάρχη μας.

Θα πρέπει να αποφευχθούν άσκοπες και προσχηματικές ενδοπεριφερειακές συγκρούσεις που δρουν ανασταλτικά στην προσέλκυση ξένου τουριστικού συναλλάγματος και να αντιμετωπιστεί συνολικά το γεγονός της εισροής των τουριστών στην περιφέρεια μας.

Απαιτείται η εύρεση διαπεριφερειακών συνεργασιών τόσο στον ελλαδικό χώρο, όσο και στον βαλκανικό χώρο, μεγιστοποιώντας το συγκριτικό πλεονέκτημα της θέσης μας προς το Αιγαίο ( και κυρίως της βαλκανικής ενδοχώρας.)

Για να αποκατασταθεί έστω και αποσπασματικά η παραλιακή σύνδεση των τριών Νομών η κατασκευή του δρόμου Μαρώνειας ? Μάκρης  θα πρέπει να αποτελέσει προτεραιότητα,  αλλά και για να αποδοθεί στους κατοίκους της Θράκης και τους επισκέπτες της, μία τεράστια παραλία που μέχρι σήμερα παραμένει για αυτούς άγνωστη και απροσπέλαστη. 

Η αξιοποίηση του φράγματος Γρατινής της ΔΕΗ μπορεί να αποτελέσει εκπαιδευτικός τουριστικός προορισμός όπου μπορούν  να γίνονται και αθλητικές δραστηριότητες.

Επίσης μπορεί να δοθεί ώθηση και στην ανάπτυξη των μορφών εναλλακτικού τουρισμού (εκκλησιαστικός, ιαματικός, κυνηγητικός, εξειδικευμένος για ΑΜΕΑ ) για τους οποίους ενώ υφίστανται οι αναγκαίες προϋποθέσεις αξιοποίησης  τους, δεν έχουν τύχει της απαραίτητης προσοχής και ανάδειξης. 

 ΑΓΡΟΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ
Πρώτης και άμεσης προτεραιότητας για την περιοχή της Ροδόπης είναι η στήριξη της αγροτικής ανάπτυξης  και του αγροτικού εισοδήματος. 
Ένα από τα κύρια χαρακτηριστικά γνωρίσματα του Νομού Ροδόπης είναι η αγροτική φυσιογνωμία του όπως αποδεικνύεται και από το μεγάλο ποσοστό πληθυσμού του που απασχολείται με αγροτικά επαγγέλματα. Κατά κύριο λόγο η οικονομία του νομού στηρίζεται στο αγροτικό εισόδημα γεγονός που αναδεικνύει την ανάγκη της ενίσχυσης του.

Η κατασκευή σειράς έργων σε περιοχές όπου υπάρχει σημαντική υστέρηση σε σχέση με άλλες όπως:

Φράγματα και ταμιευτήρες που βοηθούν στην αξιοποίηση και οικονομία των υδάτινων πόρων,

Εγγειοβελτιωτικά έργα υποδομής,

Εμπλουτισμό των υπόγειων υδάτων για την αντιμετώπιση της υφαλμύρωσής τους, 

Προώθηση της διαδικασίας των αναδασμών,

Αξιοποίηση της γεωθερμίας για την δημιουργία θερμοκηπίων.

Έργα για την αξιοποίηση - εκμετάλλευση του ορυκτού πλούτου όπως ο ζεόλιθος που υπάρχει σε μεγάλες ποσότητες σύμφωνα με μελέτες του αριστοτέλειου πανεπιστημίου του Δημοκρίτειου πανεπιστήμιου και του ΙΓΜΕ.

ΕΝΕΡΓΕΙΑ
Στον τομέα της ενέργειας αποτελεί κοινή διαπίστωση, ότι η ανάδειξη της Θράκης ως ενεργειακού κόμβου, είναι βέβαιο ότι  θωρακίζει την γεωστρατηγική της θέση, αναβαθμίζει τον ρόλο της στην ιεράρχηση των εθνικών προτεραιοτήτων ενισχύοντας τις αναπτυξιακές διεκδικήσεις της, προσελκύει το παγκόσμιο ενδιαφέρον προσδίδοντας διεθνή αναγνωρισιμότητα στην περιοχή.

Παράλληλα είναι αδιαμφισβήτητο ότι η κατασκευή και λειτουργία όλων των μεγάλων ενεργειακών έργων στην Θράκη εγκυμονούν σοβαρούς κινδύνους για το περιβάλλον (φυσικό και ανθρωπογενές), που επιβάλλεται να αντιμετωπισθούν με τα κατάλληλα έργα και μέτρα προστασίας που θα προκύψουν ύστερα από εμπεριστατωμένες περιβαλλοντικές και άλλες επιστημονικές μελέτες και με την απαραίτητη προϋπόθεση της έγκαιρης εφαρμογής τους. 

Η ύπαρξη περιβαλλοντικής επικινδυνότητας επιπρόσθετα επιβάλλει να μην χρησιμοποιηθεί η Θράκη απλά ως χώρος διέλευσης των ενεργειακών δικτύων, αλλά αφενός να εισπράξει στο σύνολο τους τα αντισταθμιστικά οφέλη και αφετέρου να αναβαθμισθούν οι ενεργειακές παροχές στους κατοίκους της.