ΤΕΕ ΘΡΑΚΗΣ: Όχι στον κατακερματισμό πόρων κάτω από πίεση

Σοβαρή προσπάθεια για να αναδειχθεί ένα συγκεκριμένο αναπτυξιακό πρότυπο, διαπιστώνει το ΤΕΕ Θράκης στο προτεινόμενο ΠΕΠ Αν. Μακεδονίας – Θράκης 2014-2020, που τέθηκε σε διαβούλευση. Το ΤΕΕ Θράκης σε επανειλημμένες συνεδριάσεις της διοικούσας επιτροπής του Τμήματος, εξέτασε το προτεινόμενο ΠΕΠ Αν. Μακεδονίας ? Θράκης 2014-2020 στα πλαίσια της διαβούλευσης που άνοιξε η ΠΑΜΘ και διατύπωσε την άποψη του σε συγκεκριμένα σημεία. 

Άλλωστε, όπως τόνισε ο πρόεδρος του Επιμελητηρίου Νίκος Παπαθανασίου μιλώντας στο «Χ» «το θέμα της ανάπτυξης μας απασχολεί συνεχώς και με κάθε ευκαιρία επικαιροποιούμαι τις προτάσεις μας». Καταρχήν το ΤΕΕ διαπίστωσε ότι το προτεινόμενο ΠΕΠ αποτελεί μια πολύ καλή πρόταση ορθολογικής διάταξης πόρων με ιεράρχηση στόχων, η οποία στηρίζεται σε μια αξιολόγηση των δυνατοτήτων και των προοπτικών της ΠΑΜΘ. Η περιγραφή ενός συγκεκριμένου αναπτυξιακού προτύπου, καταγράφεται επίσης στα θετικά στοιχεία της προσέγγισης όπως και η συνάφεια των προτάσεων με τον Εθνικό Σχεδιασμό.

Τρεις είναι οι άξονες, σύμφωνα με τον κ. Παπαθανασίου, στους οποίους πρέπει να «πατήσει» το ΠΕΠ Αν. Μακεδονίας ? Θράκης και ο αναπτυξιακός σχεδιασμός. Πρώτον η αξιοποίηση του συγκριτικού πλεονεκτήματος της περιοχής, που είναι η γεωγραφική της θέση. Δεύτερον η ανάδειξη της περιοχής σε ενεργειακό κέντρο, αλλά με την προϋπόθεση να υπάρξει ανταποδοτικότητα από όλα τα δίκτυα που πρόκειται να εγκατασταθούν στην περιοχή, για την ίδια την περιοχή και τους κατοίκους της, όπως για παράδειγμα το φυσικό αέριο. Τρίτον η ανάδειξη του αγροτικού προφίλ με την ενίσχυση του αγροτικού εισοδήματος με έργα υποδομής και αντικατάσταση των παραδοσιακών καλλιεργειών με νέες εντατικές δυναμικές καλλιέργειες.

Ιδιαίτερη προσοχή, σύμφωνα με τον πρόεδρο του ΤΕΕ Θράκης, πρέπει να δοθεί, ώστε να μην επαναληφθεί ο κατακερματισμός των πόρων του ΠΕΠ με βάση τη γεωγραφική κατανομή των φορέων που θα ζητούν την ένταξη και χωρίς να γίνεται σοβαρή αιτιολόγηση της αποδοτικότητας των προτεινόμενων έργων.

Το ΤΕΕ Θράκης θέτει ως γενικό προβληματισμό, μερικά θέματα και εφ’ όσον υπάρξει συμφωνία προς αυτά, θα πρέπει να εισαχθούν ως “δεσμεύσεις” ή ?αιρεσιμότητες? για τις επιλογές που θα γίνουν κατά την επόμενη προγραμματική περίοδο. Συγκεκριμένα: 

- Πρέπει να γίνεται προσπάθεια ώστε οι επιλεγμένες δράσεις να υλοποιούν ευρύτερα προγράμματα και στόχους που υπόκεινται σε ένα συνολικό σχεδιασμό.

- Η λογική προώθησης δράσεων με βάση την προώθηση προτάσεων επιμέρους φορέων κυρίως με την λογική της ?διανομής πόρων?, χωρίς αιτιολόγηση της αποδοτικότητας τους, ως χωρική διανομή πρέπει να αποφευχθεί.

- Πρέπει να γίνει κατανοητό προς τους δικαιούχους ότι οι προτάσεις που θα αξιολογούνται θετικά, θα είναι εκείνες που θα στοχεύουν στην υλοποίηση συνολικών σχεδίων, με πολλαπλή στόχευση και χωρίς δεσμεύσεις που επιβάλλουν στενά διοικητικά όρια. Αντίθετα θα πρέπει να προωθούνται δράσεις με χαρακτήρα συνεργασίας και συμπληρωματικότητας μεταξύ των Ο.Τ.Α. Α΄ βαθμού.

- Η εκ των προτέρων οφθαλμοφανής κατανομή πόρων (π.χ. προκηρύσσονται πέντε δράσεις σε πόλεις άνω των 10.000 κατοίκων) που γίνεται μετά από φωτογραφικές περιγραφές οδηγούν στην μη υποβολή ανταγωνιστικών, έξυπνων και δημιουργικών προτάσεων και καλλιεργούν στους δικαιούχους ένα κλίμα επιδοματικής διανομής κονδυλίων τα οποία πρέπει να καταναλωθούν.

- Οι προτάσεις που έχει κάνει το ΤΕΕ Θράκης, ειδικότερα στα θέματα των μεταφορικών υποδομών, εισάγουν μία αυστηρή ιεράρχηση στην επιλογή δράσεων, στην οποία εμμένουμε και η οποία έχει οδηγήσει το ΤΕΕ στην απόρριψη δράσεων που δεν ανταποκρίνονται στην ιεράρχηση που προτάθηκε.

Κάτω από την πίεση δεν πρέπει να στραφούμε σε έργα που δε θα κάνουν τη διαφορά στην περιοχή, αντίθετα θέλουμε δράσεις στραμμένες σε έναν ευρύτερο αναπτυξιακό σχεδιασμό, σημειώνει ο κ. Παπαθασίου και προσθέτει «αυτοί που αποφασίζουν κάτω από την πίεση πολλές φορές απαριθμούν έργα για μία δίκαιη κατανομή των πόρων μεταξύ των Δήμων, αυτό όμως δεν είναι αποτελεσματικό για την ανάπτυξη. 

Για παράδειγμα το να υπάρχουν πέντε σχέδια αστικής ανάπτυξης δεν είναι αποτελεσματικό όλα αυτά πρέπει να ενταχθούν σε ένα ενιαία σχέδιο».

Για την κατανόηση της προτεινόμενης φιλοσοφίας σχεδιασμού του νέου προγράμματος το ΤΕΕ Θράκης τονίζει κάποια παραδείγματα από το προτεινόμενο ΠΕΠ:

• Αναγνώριση βρόγχων τουριστικών ? πολιτιστικών διαδρομών για την αξιοποίηση των οποίων απαιτείται ομάδα δράσεων ώστε να δημιουργούν συνθήκες συνολικής ανάδειξης. Η αξιολόγηση προτάσεων τέτοιας μορφής θα έχει την μέγιστη προτεραιότητα και βαρύτητα στην βαθμολόγηση.

? Η επιλογή δύο προγραμμάτων Βιώσιμης Αστικής Ανάπτυξης καλλιεργεί την ουσιαστική ανταγωνιστικότητα των προτάσεων με αποτέλεσμα να αναπτυχθούν έξυπνες και καινοτόμες ιδέες και προτάσεις, η αποδοτικότητα των οποίων θα είναι υψηλή, σε αντίθεση με την επιλογή 5 προγραμμάτων.

Δήμος Μπακιρτζάκης