Στη ζώνη επικινδυνότητας το μετάλλευμα χρυσού των Σαπών

Ενημέρωση για το τι συνέπειες μπορεί να επιφέρει στο περιβάλλον η εξόρυξη χρυσού θα προσφέρει στους πολίτες ο ομότιμος καθηγητής Γεωλογίας του Α.Π.Θ. Σαράντης Δημητριάδης, σε εκδήλωση που προγραμματίζεται να γίνει αύριο Σάββατο στις Σάπες. Ο Δήμος Μαρώνειας Σαπών, σε συνεργασία με την Διανομαρχιακή Επιτροπή Ροδόπης Έβρου Κατά της Εξόρυξης και Μεταλλουργίας χρυσού, συνδιοργανώνουν αύριο Σάββατο 20 Σεπτεμβρίου 2014 εκδήλωση με θέμα: «Ζωή χωρίς νερό…». Βασικός ομιλητής της εκδήλωσης, που θα λάβει χώρα στις 7 μ.μ., στον χώρο μπροστά από το δημαρχείο, στις Σάπες, θα είναι ο ομότιμος καθηγητής Γεωλογίας του Α.Π.Θ. Σαράντης Δημητριάδης με θέμα: «Είναι η μεταλλευτική δραστηριότητα επικίνδυνη για τον υδροφόρο ορίζοντα ή όχι;». Ο κ. Δημητριάδης μίλησε στο ράδιο Χρόνος 87.5 FM απαντώντας στα ερωτήματα γιατί η Β. Ελλάδα βρίσκεται στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος της εξορυκτικής δραστηριότητας. 

- Σκοπός μου δεν είναι μόνο να μιλήσω για το νερό. Είναι να κάνουμε γενικότερα μια συζήτηση για το θέμα, βεβαίως να δούμε, κατά πόσο η μεταλλευτική δράση είναι επικίνδυνη. Το νερό είναι κάτι το οποίο ιδιαίτερα μας απασχολεί. Αυτό κατά περίπτωση πρέπει κανείς να το βλέπει, διότι δε μπορεί να βγάλει μια γενική απόφαση και να πει, ότι η μεταλλευτική δράση παντού και πάντοτε και σε όλες τις περιπτώσεις και για όλα τα είδη μεταλλευμάτων, είναι επικίνδυνη. Ούτε μπορούμε να πούμε, ότι πουθενά δεν είναι επικίνδυνη και δεν τρέχει τίποτα ή πως οπουδήποτε υπάρχει μεταλλευτική δράση, έχουμε και κίνδυνο. Άρα, κατά περίπτωση πρέπει να εξετάζεται και να βλέπουμε όλες τις παραμέτρους. 

-Η ειδική περίπτωση σε ό, τι αφορά τις Σάπες είναι η ατυχία ότι το μετάλλευμα είναι θειούχο, όπως και στον Άγιο Δημήτριο είναι θειούχο μετάλλευμα. Και τα θειούχα μεταλλεύματα κατά κανόνα είναι αυτά τα οποία παρουσιάζουν τα μεγαλύτερα περιβαλλοντικά προβλήματα. Υπάρχουν άλλα μεταλλεύματα, τα οποία είναι λιγότερα επικίνδυνα σε ό, τι αφορά το περιβάλλον. Τα θειούχα, απαιτούν ιδιαίτερη προσοχή, αν είναι να πάρει κανείς απόφαση για εκμετάλλευση ή όχι. Αυτό είναι και σαν γενικό κριτήριο θα έλεγα, άρα στην περίπτωση των Σαπών έχετε μια περίπτωση μεταλλεύματος, η οποία γενικά θα μπορούσα να πω είναι η χειρότερη που θα μπορούσε να έχει συμβεί.

-Ναι, σε αυτή τη ζώνη είναι. Άρα, πολύ προσεκτικά κανείς πρέπει να σταθμίσει τους παράγοντες που πρέπει να λάβει υπόψη. Δεν θέλω να είμαι απόλυτος, επειδή αυτά τα θέματα είναι θέματα που τα αποφασίζει η τοπική κοινωνία. Δεν μπορεί να έρθει κανένας ξένος από πάνω που να επιβάλλει ότι θα κάνουμε αυτό ή θα κάνουμε εκείνο. Αυτά είναι θέματα συζήτησης και κακώς τα συζητάμε κατόπιν εορτής. Αυτές οι συζητήσεις κανονικά πρέπει να γίνονται σε ένα πρώιμο στάδιο.

-Οι μεταλλευτικές εταιρίες κάνουν τη δουλειά τους. Αυτό θέλουν να κάνουν και από αυτό έχουν κέρδος. Ασφαλώς κοιτάνε το συμφέρον τους, αλλά εκείνοι οι οποίοι πρέπει να κάνουν αυτές τις συζητήσεις νωρίς με την τοπική κοινωνία είναι το υπουργείο Περιβάλλοντος, είναι οι αρμόδιοι και η πολιτεία. Πράγματα τα οποία από ό, τι ξέρω και από ό, τι βλέπω πουθενά δεν έχουν γίνει. Παντού έρχονται όλα έτοιμα.

-Ακούει κανένας και νομίζει ότι αφού βρήκαμε σπάνιες γαίες ας αφήσουμε τον χρυσό κι ό,τι άλλο αντιδράει ο κόσμος και να πάμε στις σπάνεις γαίες, οι οποίες παρουσιάζονται ως κάτι καλύτερο. Οι σπάνιες γαίες θα έλεγα ότι από άποψη περιβαλλοντική και εκμετάλλευσης είναι εξίσου ή και χειρότερες από τις περιπτώσεις εξόρυξης χρυσού μέσα σε θειούχα. Έχει την ίδια περιβαλλοντική επικινδυνότητα και αρνητική δράση, γιατί κι εδώ έχουμε ελάχιστες ποσότητες και, άρα, για την εξόρυξή τους πρέπει να γίνει εξόρυξη τεράστιων όγκων χώματος. Είναι στην ίδια κατηγορία με την εξόρυξη χρυσού.

-Είναι κάτι στοιχεία –μέταλλα και αμέταλλα- τα οποία υπάρχουν σε πολύ μικρές ποσότητες και γι’ αυτόν το λόγο αργά στην εξέλιξη της χημείας την ανακάλυψαν και τις ονόμασαν κι έτσι ακριβώς λόγω της σπανιότητάς τους. 

-Είναι περιζήτητες και είναι και ακριβές στην αγορά. Αλλά το θέμα είναι ότι, επειδή έχουν αυτές τις αρνητικές επιπτώσεις, καμία χώρα, εκτός από την Κίνα και κάποιες στην υποσαχάρια Αφρική, δεν έχει προχωρήσει σε εκμετάλλευσή και εξόρυξή τους σε μεγάλες ποσότητες. Σπάνιες γαίες υπάρχουν παντού, σε πολύ μικρές όμως ποσότητες, σε όλες τις Ευρωπαϊκές χώρες. Υπάρχουν εμφανίσεις γεωλογικές με τόσες συγκεντρώσεις σπανίων γαιών ανάλογες με αυτές που έχουμε κι εδώ στην Ελλάδα, απλώς καμία χώρα δεν τολμά να προχωρήσει σε εξόρυξη τους, γιατί βλέπει και σταθμίζει τις αρνητικές επιπτώσεις. Οι σπάνιες γαίες, όπως ακούω τώρα σε έρευνες και μελέτες, έχουν πιάσει όλη τη Βόρεια Ελλάδα.

-Ναι, η Βόρεια Ελλάδα θα έχει ή τους λιγνίτες στη δυτική μεριά, πχ στην Πτολεμαϊδα, ή θα έχει τον χρυσό και τις σπάνιες γαίες στην υπόλοιπη. Όλη, δηλαδή, θα είναι ένα πεδίο εξορυκτικό ή ένα πεδίο απόθεσης υλικών. Αυτό κατ? αρχήν σαν εικόνα είναι κάτι αποτρεπτικό, δηλαδή όλος αυτός ο ενθουσιασμός. Δεν είναι έτσι το πράγμα, καθώς η όλη υπόθεση έχει και πάρα πολλά αρνητικά θέματα. Και, βέβαια, και κάτι άλλο: αυτές οι σπάνιες γαίες που συζητάνε είναι συνήθως ραδιενεργά, όπως ουράνιο, φθόριο κ.λπ., και στην ξηρά αλλά και στη θάλασσα. Να πιάσουμε, δηλαδή, τις ακτές, όλες από τη Χαλκιδική ως τον Έβρο και να ψάχνουμε.  Για έναν ο οποίος δεν ξέρει ακούγεται σωτήριο, αλλά για έναν που καταλαβαίνει αντιλαμβάνεται ότι μακροπρόθεσμα είναι καταστροφή για τον τόπο. 

Της αυριανής ομιλίας του καθηγητή γεωλογίας στις Σάπες, θα ακολουθήσει συναυλία με τους: Χρήστο Χατζόπουλο με το μουσικό εργαστήρι ΝΟΤΑ, -Σ. Μαργαρίτη, Δ. Βερβερίδη, Δ. Κατσαούνη και Κ. Στεργίου (Ρεμπέτικη-Λαϊκή μουσική), Γ. Κουμή, Θ. Καρατσιάνη, Β. Αλεξόπουλο (Θρακιώτικη μουσική). Τ. Ζαμπογιάννη, Σ. Βαργεμτζίδη και Ν. Τσάτσα (Έντεχνη ελληνική μουσική). Συγκροτήματα ‘ΤΟΥΡΚΟΥΑΖ ΖΙΓΙΑΝ? (Ροκ Μουσική). Μουσική από τον Πολιτιστικό και Λαογραφικό Σύλλογο Σαπών.  Στην εκδήλωση περιλαμβάνεται και παράσταση Καραγκιόζη από τον καραγκιοζοπαίχτη Γιάννη Βουλτσίδη, ενώ στον χώρο θα υπάρξει και έκθεση τοπικών προϊόντων. Η συμμετοχή στην εκδήλωση θα στείλει ένα ακόμη μήνυμα εναντίωσης των τοπικών κοινωνιών σε οποιαδήποτε σκέψη εξόρυξης και μεταλλουργίας χρυσού στην Θράκη.