Τα 16 έτη και -κυρίως- αυτή της τελευταίας τετραετίας, της δυσκολότερης περιόδου στην ιστορία της Τοπικής Αυτοδιοίκησης – αποτελούν για μένα εφαλτήριο έμπνευσης και απόφασης να συνεχίσω τον αγώνα στον στίβο των δημοτικών εκλογών Λίγες μέρες πριν πεθάνει ο αείμνηστος δήμαρχος Γιώργος Παπαδριέλλης τον Αύγουστο του 2002, ζήτησε να δει 8 μέλη της Δημοτικής του παράταξης στο νοσοκομείο όπου νοσηλευόταν και μας παρέδωσε ένα ακόμη μάθημα πολιτικής αντρειοσύνης. Τα όσα μας είπε εκείνο το πρωινό, θα τα κουβαλώ πάντα στην καρδιά μου ως την πολιτική του παρακαταθήκη και ως φυλαχτό ακριβό και πολύτιμο... Συνέντευξη: Σταύρος Φανφάνης
Πρόεδρος δημοτικού συμβουλίου, φιλόλογος με γλαφυρό λόγο και ενδιαφέρουσα ματιά αλλά και ρεαλίστρια στην αντιμετώπιση πολλών καταστάσεων, με θητεία σε διαφορετικούς δημάρχους και συμβούλια, η Σοφία Μενεσελίδου θεωρείται από τα πιο έμπειρα στελέχη του Γιώργου Πετρίδη κι ένα πολύτιμο κεφάλαιο στο έμψυχο δυναμικό του.
Στην συνέντευξη που ακολουθεί επιδιώκουμε να ανιχνεύσουμε την δική της οπτική με την εμπειρία 16 χρόνων στα αυτοδιοικητικά, να καταγράψουμε το στίγμα της λειτουργίας της και να δούμε πως αντιμετωπίζει τα παράπονα και τις αξιώσεις του κόσμου σε μια εποχή κρίσης, καθημερινών αγωνιών και δυσκολιών για όλους. Η ίδια έμαθε να μοιράζεται πράγματα, να συμμετέχει σε δράσεις, να ακουμπά στον πολιτισμό, το κοινωνικό έργο, στα μεγαλεπήβολα αλλά και στα ταπεινά παραμένοντας αυθεντική ως ένας προσηνής και ουσιαστικός άνθρωπος που έχει μάθει να προσφέρει με ανιδιοτέλεια. Οι δέκα ερωτήσεις του «Χ» βοηθούν στο να ξεδιπλώσει τις σκέψεις της.
Για σας ο Δήμος είναι ένα μετερίζι πολιτισμού, αλλά και ποιότητας ζωής;
-Ο Δήμος, η πρωτοβάθμια συγκρότηση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, αποτελεί το προνομιακό πεδίο άσκησης πολιτικών, που μπορούν να αναδείξουν και να στηρίξουν στο έπακρον δράσεις που έχουν στο επίκεντρό τους τον άνθρωπο και τις ευαισθησίες του. Ο πολιτισμός, ως δομή συγκρότησης και διαφύλαξης της ταυτότητας και της ιστορικής κουλτούρας του τόπου μας, αλλά και διασφάλισης της ποιότητας της ζωής μας, μπορεί να ενισχυθεί και να προβληθεί, πλέον, μόνο μέσα από τα μετερίζια της Τοπικής Αυτοδιοίκησης.
Τι σας έδειξε όλα αυτά τα χρόνια η ενασχόλησή σας με τα κοινά;
-Ότι το αξιακό πλαίσιο μέσα στο οποίο ασκούνται οι πολιτικές σε επίπεδο Τοπικής Αυτοδιοίκησης παραμένει αλώβητο από τις παθογένειες της κεντρικής πολιτικής σκηνής, γιατί ο παρεμβατικός ρόλος της κοινωνίας των πολιτών είναι διαρκής και άμεσος. Καθώς τα πληθυσμιακά μεγέθη είναι μικρότερα, ο δημόσιος διάλογος διεξάγεται απρόσκοπτα και ο κοινωνικός έλεγχος ασκείται ευκολότερα και πιο στοιχειοθετημένα. Έτσι, οι διοικούντες έχουν συνεχώς δίπλα τους ενεργούς πολίτες, που μπορούν να συνδιαμορφώνουν μαζί τους δίκτυα ανάμεσα στους θεσμούς και πλαίσια θετικών πολιτικών αξιών.
Υπήρξαν στιγμές έντασης και απογοήτευσης σ’ αυτήν τη διαδρομή και τι είναι εκείνο που την κάνει πάλι ελκυστική;
-Φυσικά και υπήρξαν! Και μάλιστα, πάμπολλες! Αρκεί μόνο να σκεφτείτε ότι σ? όλην τη διάρκεια των 16 χρόνων που είμαι εκλεγμένη Δημοτική Σύμβουλος Κομοτηνής αποτέλεσα μέλος των Διοικήσεων που υλοποίησαν και εφάρμοσαν τις δύο μεγαλύτερες ιστορικά θεσμικές μεταρρυθμίσεις της Τοπικής Αυτοδιοίκησης στην Ελλάδα: του Καποδίστρια και του Καλλικράτη. Κι αν συνυπολογίσετε σ? αυτό και την αβελτηρία των Κεντρικών Διοικήσεων, που αποστερούν διαρκώς πόρους και έμψυχο δυναμικό από τους Δήμους, χωρίς να ενδιαφέρονται επ? ουδενί για τις ανάγκες που ανακύπτουν, μπορείτε ν? αντιληφτείτε το μέγεθος και την πολλαπλότητα των εντάσεων και των απογοητεύσεων. Η Τοπική Αυτοδιοίκηση, όμως, μπορεί και διατηρεί ακόμη αλώβητη τη γοητεία της. Ακριβώς γιατί, αφ? ενός, παραμένει πάντα μια υπόθεση στα χέρια των πολιτών. Είναι οι άνθρωποι της διπλανής πόρτας που σου δίνουν το έναυσμα να συνεχίσεις, παρά τις αντιξοότητες και τις δυσχέρειες. Και αφ? ετέρου, γιατί ο επικεφαλής της εκ νέου προσπάθειάς μας είναι ο Γιώργος ο Πετρίδης. Η στέρεη και οραματική αυτοδιοικητική του συγκρότηση, καθώς και η συνεργασία μας επί 16 συναπτά έτη και- κυρίως- αυτή της τελευταίας τετραετίας, της δυσκολότερης περιόδου στην ιστορία της Τοπικής Αυτοδιοίκησης – αποτελούν για μένα εφαλτήριο έμπνευσης και απόφασης να συνεχίσω τον αγώνα στον στίβο των Δημοτικών εκλογών.
Αν επιλέγατε τον στίχο ενός ποιητή για την πόλη των ονείρων σας, ποιος θα ήταν αυτός;
-Θα ήταν του λατρεμένου μου δημοσιογράφου και ποιητή του λόγου, του Στάθη του Σταυρόπουλου: « Κι όταν, νύχτα πια κι αργά, βγεις στον δρόμο να γυρίσεις, θα βρεις τη γειτονιά σου απ? τη μουσική της…αδύνατον να χαθείς σ? αυτήν την πόλη?πάνω απ? το κεφάλι σου είναι τ? άστρα, το χιπ-χοπ των αγγέλων?τα ραδιόφωνα ξενυχτούν? τα ζευγάρια αγκαλιάζονται στα κρεβάτια τους, ούτε σήμερα χαθήκαμε».
Ποιο είναι το πιο δυνατό στοιχείο της πόλης μας;
-Η πολυμορφία των πολιτιστικών ταυτοτήτων που συνυπάρχουν και συνδιαμορφώνουν την ιστορική της διαδρομή. Απόρροια αυτής της πολυμορφίας είναι η συμβίωση με γνώμονα τον σεβασμό στη διαφορετικότητα, που αποτελεί πια το συγκριτικό πλεονέκτημα αυτού του τόπου. Ένα πλεονέκτημα, που δεν επιβλήθηκε άνωθεν, αλλά κατακτήθηκε από τους ίδιους τους ανθρώπους της πόλης μας, ως βίωμα ζωής.
Πού θα μπορούσε να δοθεί μεγαλύτερη έμφαση τώρα που περνάμε και συνθήκες οικονομικής κρίσης;
-Στην άσκηση κοινωνικών πολιτικών. Τεράστιες αποδιαρθρώσεις του κοινωνικού ιστού, που επέρχονται καταιγιστικά ως άμεση απόρροια της οικονομικής κρίσης, επιβάλλεται ν? αντιμετωπιστούν άμεσα. Παρά τη δραματική μείωση των οικονομικών πόρων του Δήμου μας από την κεντρική Διοίκηση, επί παραδείγματι, ήδη το μεγαλύτερο κομμάτι από τα εναπομείναντα ελάχιστα έσοδα έχει διατεθεί σε δράσεις της κοινωνικής πολιτικής. Η Τοπική Αυτοδιοίκηση μπορεί και πρέπει να στέκεται στο επίκεντρο της δραστηριοποίησης των θεσμικών δυνάμεων, που προσπαθούν ν? ανακουφίσουν τον χειμαζόμενο λαό μας.
Θυμηθείτε κάποιες έντονες αυτοδιοικητικές στιγμές σας.
-Οι έντονες στιγμές υπήρξαν πολλές και σημαντικές καθ? όλη τη διάρκεια της αυτοδιοικητικής μου πορείας. Αν θα επέλεγα, όμως, να ξεχωρίσω κάποια, αυτή θα ήταν ο θάνατος του αείμνηστου Δημάρχου μας, του Γιώργου του Παπαδριέλλη, που υπήρξε και για μένα ένας μεγάλος Δάσκαλος στον χώρο της Αυτοδιοίκησης. Ένας άνθρωπος, που και στις τελευταίες στιγμές της ζωής του νοιάζονταν για την ομάδα του και για το μέλλον του Δήμου μας. Λίγες μέρες πριν πεθάνει, τον Αύγουστο του 2002, ζήτησε να δει 8 μέλη της Δημοτικής του παράταξης στο νοσοκομείο όπου νοσηλευόταν και μας παρέδωσε ένα ακόμη μάθημα πολιτικής αντρειοσύνης. Τα όσα μας είπε εκείνο το πρωινό θα τα κουβαλώ πάντα στην καρδιά μου ως την πολιτική του παρακαταθήκη και ως φυλαχτό ακριβό και πολύτιμο.
Τι πρέπει να γίνει άμεσα στην Κομοτηνή σε ζητήματα νεολαίας, τρίτης ηλικίας και ΑΜΕΑ;
-Αυτές οι τρεις πληθυσμιακές ομάδες περικλείουν όλη τη σοφία της ταυτότητας μιας πόλης. Τη σπονδή, δηλαδή, σε αξίες που δεν πρέπει επ? ουδενί να εκλείψουν από τις γειτονιές του τόπου μας: τον αυθορμητισμό του πάθους για τη ζωή, τις μυρωδιές από τις θύμησες του παρελθόντος και το πολύτιμο ηθικό «κεχριμπάρι» της αλληλέγγυας κοινότητας. Η ποιότητα των σχέσεων μας μ? αυτές τις ομάδες, «σηματωρούς και κήρυκες» της πορείας μας προς το μέλλον, πρέπει να περιφρουρηθεί και να διαφυλαχτεί στο ακέραιο. Γιατί η ομορφιά αυτής της γης μπορεί να αποτυπωθεί ανεξίτηλα μόνο μέσα από την προσωδία της αρμονικής συμπόρευσης του χθες με το αύριο και με τον σεβασμό στη διαφορετικότητα. Οι νέοι, οι ηλικιωμένοι και τα άτομα με ειδικές ανάγκες θα μας παρέχουν πάντα τη δυνατότητα να διασώζουμε την ψυχή του τόπου μας από την στατικότητα του εφησυχασμού, την αμετροέπεια της αίσθησης της αφθαρτότητας και την αλαζονεία της κυριαρχίας στη μοίρα μας.
Τι σας λέει ο κόσμος που σας συναντά στον δρόμο;
-Εκφράζει την αγωνία του για το μέλλον της χώρας μας. Για το αύριο των παιδιών του και για τις προοπτικές που διανοίγονται μπροστά μας. Κανείς δεν έχει μείνει αλώβητος από την κρίση και κανείς δεν μπορεί να παρακολουθήσει εφησυχασμένος τις οικονομικές και πολιτικές εξελίξεις.
Ποια είναι η μεγαλύτερη απειλή για την αυτοδιοίκηση στην Ελλάδα του σήμερα;
-Το γεγονός ότι ενώ κατοχυρώθηκε θεσμικά η μεταφορά ενός τεράστιου όγκου αρμοδιοτήτων και διαμορφώθηκαν τα κανονιστικά πλαίσια άσκησης όλων αυτών των πολιτικών, το Κεντρικό κράτος αποστερεί καθημερινά την Τοπική Αυτοδιοίκηση από οικονομικούς πόρους και από το απαιτούμενο έμψυχο ανθρώπινο δυναμικό, που θα εφαρμόσει το σύνολο των αρμοδιοτήτων. Πρέπει να συνειδητοποιήσει άμεσα η κεντρική εξουσία ότι οι στρατηγικές τής αποδυνάμωσης της Τοπικής Αυτοδιοίκησης έχουν ως μοναδικό αποτέλεσμα το να επιτείνουν τα διαρθρωτικά οικονομικά και κοινωνικά προβλήματα της χώρας.
Σας ευχαριστώ θερμά.
Ακολουθήστε το xronos.gr στο Google News
