Πήδηξαν τις φωτιές του Αϊ-Γιάννη του Κλήδονα

Το έθιμο του Αϊ-Γιάννη του Κλήδονα αναβίωσε για ακόμη μία χρονιά ο σύλλογος γυναικών Στρατώνων στην Κομοτηνή. Μία ολόκληρη γειτονιά έστησε υπαίθριο γλέντι, το βράδυ της Τρίτης, παραμονή της γιορτής του Αγίου. Η αναβίωση του εθίμου που ξεκίνησε δεκαετίες πριν, αποτελεί μία από τις κύριες δραστηριότητες του συλλόγου της πόλης μας. 

Η 24η Ιουνίου είναι από τις μεγαλύτερες καλοκαιρινές γιορτές της ελληνικής παράδοσης, αφού η γιορτή του Αϊ Γιάννη του Κλήδονα συνοδεύεται από το παραδοσιακό έθιμο με το πέρασμα πάνω από τις φωτιές. Το προσωνύμιο «Κλήδονας» προέρχεται από την αρχαία ελληνική λέξη «κλήδων» που σημαίνει προγνωστικός ήχος και χρησιμοποιούνταν για να περιγράψει τον συνδυασμό των τυχαίων και ασυνάρτητων λέξεων κατά τη διάρκεια μαντικής τελετής. Ουσιαστικά ο «Kλήδονας» σχετίζεται με μια λαϊκή μαντική διαδικασία, η οποία λέγεται ότι αποκαλύπτει στις άγαμες κοπέλες την ταυτότητα του μελλοντικού τους συζύγου. Σύμφωνα με το έθιμο, την παραμονή του Αϊ-Γιαννιού, οι ανύπαντρες κοπέλες μαζεύονται σε ένα από τα σπίτια του χωριού και μία από αυτές πηγαίνει στο πηγάδι να φέρει το «αμίλητο νερό» και στη διαδρομή μέχρι το σπίτι δεν πρέπει να μιλήσει σε κανέναν. 

Στο σπίτι το νερό μπαίνει σε πήλινο δοχείο, στο οποίο η κάθε κοπέλα ρίχνει ένα προσωπικό της αντικείμενο, τα λεγόμενα ριζικάρια και στη συνέχεια σκεπάζουν το δοχείο με κόκκινο ύφασμα και το δένουν ενώ παράλληλα προσεύχονται στον Αϊ Γιάννη και τοποθετούν το δοχείο σε ανοιχτό χώρο, όπου μένει όλη νύχτα. Την ίδια εκείνη νύχτα λέγεται ότι τα κορίτσια θα δουν στα όνειρά τους το μελλοντικό τους σύζυγο. Παράλληλα, την παραμονή της γιορτής του Αϊ Γιάννη Ιωάννη, αναβιώνει και το γνωστό έθιμο με τις φωτιές: Στη πλατεία του χωριού στήνεται μια μεγάλη φωτιά πάνω από την οποία πηδάνε όλοι οι κάτοικοι του χωριού. Σύμφωνα με την παράδοση, η φωτιά, επιφέρει την κάθαρση και οι άνθρωποι απαλλάσσονται από το κακό.

Αναβιώνοντας το έθιμο τα μέλη του συλλόγου δημιούργησαν μία εστία φωτιάς στη γειτονιά τους, πάνω από την οποία πέρασαν με φόρα μικροί και μεγάλοι. Δίπλα από τη φωτιά στήθηκαν οι ψησταριές για το ψήσιμο των κρεάτων. Την γιορτινή ατμόσφαιρα συμπλήρωσε η ζωντανή ορχήστρα αλλά και τα παραδοσιακά εδέσματα που είχαν ετοιμάσει ειδικά για τη μέρα οι γυναίκες. Το γλέντι κράτησε μέχρι αργά και οι διοργανωτές υποσχέθηκαν να τα ξαναπούν και του χρόνου.