Ο γκουρού της ενέργειας στην Ελλάδα καλωσόρισε τους μεταπτυχιακούς της Νομικής

Η Θράκη είναι ενεργειακό πέρασμα, κόμβος και η αξιοποίηση του ρόλου αυτού έχει πολλά και σημαντικά οφέλη, «όχι μόνο οικονομικά και πολιτικά, αλλά οφέλη τα οποία είναι  σημαντικότατα για τη γεωπολιτική θέση της χώρας, για την ισχύ της.  Όταν είσαι πέρασμα δεν έχεις πάντα οικονομικά οφέλη, είναι και η σημασία πια που αποκτάς στην γεωπολιτική κατανομή δυνάμεων. Σε υπολογίζουν!» Τα παραπάνω είπε ο Κωνσταντίνος Μανιατόπουλος, πρώην γενικός διευθυντής Ενέργειας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και ένας εκ των πλέον ειδικών σε θέματα ενέργειας στην Ευρώπη, κατά την παρουσία στην Κομοτηνή χθες. Ο Mr. Ενέργεια της Ελλάδας όπως τον χαρακτηρίζουν, ήταν προσκεκλημένος ομιλητής στην πανηγυρική έναρξη μαθημάτων του νέου μεταπτυχιακού προγράμματος σπουδών της Νομικής Σχολής του ΔΠΘ που αφορά στην ενέργεια. 

«Διεθνές και Ευρωπαϊκό Δίκαιο της Ενέργειας», είναι το νέο μεταπτυχιακό πρόγραμμα που ξεκινά από φέτος στη Νομική Σχολή του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης. Έχει διάρκεια φοίτησης 12 μήνες, κοστίζει 3.000 ευρώ και ο αριθμός των αιτήσεων ξεπέρασε κατά πολύ τις προσδοκίες των υπευθύνων του, καθώς ήταν τριπλάσιος από τις προσφερόμενες θέσεις.  Το πρόγραμμα είναι μοναδικό στην Ελλάδα και τοποθετεί τη Σχολή στην πρωτοπορία των ελληνικών νομικών σχολών σε θέματα ενέργειας. Απευθύνεται σε νομικούς και μη, που επιθυμούν να αποκτήσουν σε βάθος, ειδικές γνώσεις στον τομέα του διεθνούς και του ευρωπαϊκού ενεργειακού δικαίου. Οι σπουδαστές θα εξοικειωθούν με τις τεχνικές και οικονομικές βάσεις των αγορών ενέργειας, καθώς και με όλα τα ειδικά νομικά ζητήματα, που αφορούν ολόκληρη την αλυσίδα του τομέα της ενέργειας. Το νέο πρόγραμμα με την εξειδικευμένη γνώση που προσφέρει μπορεί να αποβεί χρήσιμο, μεταξύ άλλων, σε δικηγόρους, σε στελέχη του ενεργειακού και περιβαλλοντικού τομέα σε επιχειρησιακό, κυβερνητικό και μη κυβερνητικό επίπεδο, καθώς και σε όσους ενδιαφέρονται για καριέρα σε διεθνείς ενεργειακούς  οργανισμούς. 

«Η ενέργεια είναι το αίμα της ζωής, το αίμα της οικονομίας, η βάση όλων των εξελίξεων, όχι μόνο στον οικονομικό τομέα, αλλά στην οικονομία, την πολιτική, την ίδια την κοινωνία, διότι χωρίς ενέργεια δεν περπατάει τίποτα πια. Χωρίς λοιπόν γνώση του τομέα της ενέργειας και χωρίς γνώση της πολυπλοκότητας των ρυθμίσεων γύρω από την ενέργεια που είναι κυρίως νομικές,  πραγματικά δεν μπορούν να σταθούν τα ενεργειακά συστήματα με εμπειρία και μόνο. Χρειάζεται εξειδικευμένη γνώση και νομίζω ότι αυτό το πρόγραμμα είναι εξαιρετικά σημαντικό, χρήσιμο για στελέχη, ανθρώπους που μπαίνουν σε αυτόν τον τομέα και σκοπεύουν να κάνουν μια καριέρα», είπε ο κ. Μανιατόπουλος. 

Οι διεθνείς ενεργειακές σχέσεις και η γεωπολιτική της ενέργειας, ήταν το θέμα που ανέπτυξε κατά το ανοιχτό μάθημα ο Κωνσταντίνος Μανιατόπουλος. Μίλησε για την Ελλάδα η οποία, όπως είπε, έχει κάνει πολύ μικρά βήματα στον τομέα της πολιτικής της ενέργειας. «Η πολιτική της ενέργειας έχει υποβαθμιστεί και έχει αντιμετωπιστεί, κατά περίπτωση, ευκαιριακά. Έχουν γίνει κάποιες σωστές προσπάθειες όπως την περίοδο που είπαμε ότι θα κάνουμε έρευνα για εκμετάλλευση υδρογονανθράκων, η οποία έμεινε στα μισά και σε άλλους τομείς όπως οι αγωγοί. Συζητάμε, αλλά από τη συζήτηση έως τη λήψη αποφάσεων, υπάρχει ένας μακρύς δρόμος και η Ελλάδα αγνοεί αυτόν το δρόμο, τον παίζει με κριτήρια που δεν είναι πάντα τα καλύτερα για τον τομέα της ενέργειας. 

Κατά τον κ. Μανιατόπουλο η Ελλάδα κρύβεται πίσω από προφάσεις, αντί να αναπτύξει μία ουσιαστική πολιτική της ενέργειας. Οποιαδήποτε απόφαση για τον ενεργειακό τομέα, είναι μία απόφαση που θέλει ορίζοντα, «στην Ελλάδα, το σύστημα, και το πολιτικό και το εθνικό, έχει κοντή όραση. Βλέπει μόνο κοντά, εάν ξεπερνάει κάποια χρόνια, εάν είναι πολιτικός δεν τον ενδιαφέρει. Εάν ξεπερνάει περισσότερα τα χρόνια από αυτά που βλέπει ο πολιτικός, αλλά και ο επενδυτικός παράγοντας, έχει ανασφάλειες. Ζούμε και σήμερα σε μία χώρα, σε μία οικονομία που κανείς δεν μπορεί να προβλέψει. Όταν όμως μια ενεργειακή επένδυση θέλει μερικά χρόνια για να σχεδιαστεί και πολύ περισσότερα να υλοποιηθεί και πάρα πολύ περισσότερα για να αφήσει απόδοση, εκεί μπερδεύονται τα πράγματα. Εάν δεν μπορείς να δεις με έναν ορίζοντα δεκαετιών, στον τομέα της ενέργειας δεν μπορείς να προχωρήσεις». 

Όσον αφορά στο ρόλο της Θράκης στον ενεργειακό χάρτη, κατά τον κ. Μανιατόπουλο έχει ένα προνόμιο: είναι ο δρόμος και «στην ενέργεια έχουν σημασία η παραγωγή και η κατανάλωση, αλλά ο δρόμος της ενέργειας είναι κάτι πάρα πολύ σημαντικό». Με αυτό το σκεπτικό η Θράκη είναι ο δρόμος από όπου μπορεί να περάσει η ενέργεια, αλλά η συζήτηση είναι πολύχρονη και χωρίς αποτέλεσμα. «Το συζητάμε, μιλάμε για κόμβους στην Ελλάδα, λέμε ότι μπορεί να γίνει ο κόμβος της ενέργειας, αλλά… 

Ο κόμβος είναι μία πολύ ωραία λέξη αλλά βασικά είναι ένας κρίκος, από εδώ θα περάσουν αγωγοί, όταν περάσουν και όταν περνούν αγωγοί δημιουργείται ανάπτυξη. Από εδώ θα μπορούσε όχι απλώς να περάσουν αγωγοί, αλλά να δημιουργηθούν terminal για LNG(φυσικό αέριο), που είναι η αυριανή μορφή διακίνησης του φυσικού αερίου και από τη μορφή την υγροποιημένη που μπορεί να έρθει χωρίς να δεσμεύεται από αγωγούς και χωρίς να υπόκειται στους νόμους της αγοράς, των διακρατικών συμφωνιών, να τροφοδοτήσει όχι μόνο τη βαλκανική χερσόνησο αλλά και τη Νότια Ευρώπη. 

Ιδιαίτερα η Καβάλα και η Αλεξανδρούπολη στη Β. Ελλάδα, είναι δύο μεγάλα λιμάνια τα οποία θα μπορούσαν να αποτελέσουν τη βάση ενεργειακού εφοδιασμού, όχι της Ελλάδας αλλά της περιοχής». Αυτά είπε κ. Μανιατόπουλος συμπληρώνοντας ότι η συζήτηση συνεχίζεται χρόνια γιατί κανείς δεν είναι αποφασισμένος να δει τα υπέρ και τα κατά στην ουσία, είτε είναι αυτός οι κυβερνήσεις, είτε οι  ίδιοι οι κάτοικοι. Πάντως τα οφέλη είναι πολλά, «όχι μόνο οικονομικά και πολιτικά, αλλά οφέλη τα οποία είναι  σημαντικότατα για τη γεωπολιτική θέση της χώρας, για την ισχύ της.  Όταν είσαι πέρασμα δεν έχεις πάντα οικονομικά οφέλη, είναι και η σημασία πια που αποκτάς στην γεωπολιτική κατανομή δυνάμεων. Σε υπολογίζουν διότι ξέρουν από εσένα. Δεν αναφέρομαι στην Ουκρανία και τα προβλήματα, που είναι η αρνητική πλευρά, αλλά όλοι ξέρουμε ότι ένα πέρασμα είναι πολύ σημαντικό. Είναι η γέφυρα, είναι αυτός που μπορεί σε δύσκολες στιγμές να καθορίσει πράγματα», τόνισε. 

Ο πολύπλευρος ρόλος που μπορεί να επιτελέσει η Θράκη στον τομέα της ενέργειας ήταν ένας από τους λόγους για τους οποίους αποφασίστηκε η δημιουργία του συγκεκριμένου μεταπτυχιακού προγράμματος στη Νομική Σχολή του ΔΠΘ, τόνισε από την μεριά του ο Μιχάλης Χρυσομάλλης, αναπληρωτής καθηγητής, διευθυντής του τομέα Διεθνών Σπουδών και διευθυντής του Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών. Ο κ. Χρυσομάλλης είχε την ιδέα για το νέο πρόγραμμα και έχει αναλάβει την ευθύνη υλοποίησης του. 

«Απαντάμε στις προκλήσεις των καιρών με πρωτότυπο πρόγραμμα, έχοντας την εμπειρία άλλων δύο προγραμμάτων», είπε ο κ. Χρυσομάλλης και πρόσθεσε «τα μεταπτυχιακά προγράμματα, που είναι προγράμματα με δίδακτρα είναι και λίγο ανταγωνιστικά, οπότε πρέπει να είναι πρωτότυπα, σύγχρονα, επίκαιρα και επιλέξαμε αυτό το θέμα. Ούτως ή άλλως την προηγούμενη δεκαετία είχαμε απαντήσει με πρωτοβουλία του σήμερα ομότιμου καθηγητή Γρηγόρη-Ευάγγελου Καλαβρού τον οποίο διαδέχθηκα, βλέποντας την ενδοχώρα μας. Δηλαδή το προηγούμενο ήταν Σπουδές στην Νοτιοανατολική Ευρώπη προσπαθώντας να βγάλουμε στελέχη που θα υποβοηθούσαν στη διείσδυση στα Βαλκάνια και την ευρύτερη περιοχή. Τώρα πρέπει να απαντήσουμε στη νέα πρόκληση που είναι η ενέργεια». 

Η ανταπόκριση ήταν πολύ μεγάλη και ξεπέρασε τις αρχικές προσδοκίες των υπεύθυνων και μάλιστα τους ανάγκασε να προσφέρουν σχεδόν το διπλάσιο αριθμό θέσεων, από τον αρχικό προγραμματισμό τους. «Είπαμε ότι το μεταπτυχιακό θα μπορούσε να πάρει έως 30 φοιτητές σε πρώτη φάση, όμως οι αιτήσεις ήταν υπερβολικά πολλές, ήταν περισσότερες από 90 από όλη την Ελλάδα. Έτσι βρήκαμε έναν τρόπο να απαντήσουμε σε αυτή τη ζήτηση και κάναμε μία παρέκκλιση, ούτως ή άλλως ετοιμάζουμε μία τροποποίηση και θα πάμε περίπου στα 50 άτομα». 

Το πρόγραμμα στόχος είναι να είναι ανοιχτό, αφού οι υπεύθυνοι φρόντισαν να συμβάλλουν με τη συμμετοχή τους διακεκριμένοι εκπρόσωποι από την Ελλάδα και το εξωτερικό, από την ακαδημαϊκή κοινότητα, τα ερευνητικά κέντρα και τις επιχειρήσεις που ειδικεύονται στα θέματα της ενέργειας. Τα μαθήματα θα υλοποιούνται κάθε Παρασκευή και Σάββατο.