Ημερολόγιο 10 ημερών για τους πρόσφυγες

Κυριακή 4 Οκτώβρη, μόλις αρχίζει ο χειμώνας τα δειλά του βήματα κι ο καιρός μας δείχνει τα δόντια του… Στην Μυτιλήνη οι πρόσφυγες από τη Συρία ανεβαίνουν στα καράβια με προσωρινή άφιξη στην Καβάλα και τελικό προορισμό την Ειδομένη κι από κει και πέρα εις αναζήτησιν μέλλοντος, με έλλειψη βασικών ειδών πρώτης ανάγκης? Έφθασαν κατακαλόκαιρο κι έπιασε χειμώνας. "Μέλλον, λέξις σημαίνουσα την έλλειψιν παρόντος". Φράση του Παπαρρηγόπουλου, σταχυολογημένη από τον Σεφέρη.

 Έκτακτη συνεστίαση του Ροταριανού Ομίλου Κομοτηνής «Ροδόπη». Ο Επίκτητος γράφει στο "Εγχειρίδιον", τον αξεπέραστο οδηγό του για τη ζωή: "Όταν πρόκειται να καταπιαστείς με κάτι, ξεκαθάρισε μέσα σου τι λογής είναι αυτό που πας να κάνεις.» Οι ροταριανές γνωρίζουν πολύ καλά τί πρέπει να κάνουν. Οφείλουν να γίνουν το δώρο γι’ αυτόν τον ταλαιπωρημένο κόσμο. Σαν τη μονόπολη των παιδικών χρόνων, «επιστρέφουν στην αφετηρία", σ΄ αυτό που υποσχεθήκαν ξεκινώντας: δεν θα αλλάξουν αυτό που είναι. Αρχή σταθερή, που ησυχάζει το νου και την ψυχή. 

Δευτέρα πρωί 5 Οκτώβρη. Αρχίζει η συλλογή ειδών πρώτης ανάγκης. Αρχικά από τα μέλη και τους φίλους του Ομίλου. Γρήγορα ανοίγει ο κύκλος, τα γρανάζια δουλεύουν πυρετωδώς και διαρκώς μαζεύεται υλικό. Η προσφυγιά? ενσωματωμένη στην ύφανση της κοινωνίας.

Τετάρτη 7 Οκτώβρη. Η πρώτη αποστολή. Δώδεκα άτομα του Ομίλου, τρεις-τέσσερεις εξωροταριανοί φίλοι, προεξάρχων ο διοικητής της Ροταριανής Περιφέρειας 2484 Γιώργος Χριστοφορίδης. Κούτες 40 και κάτι στον αριθμό. Μετανάστες 1.200 και πλέον στον αριθμό.  Η βοήθεια σταγόνα στον ωκεανό. Όσοι συνοδέψαμε γυρίσαμε βουβοί, με μάτια βουρκωμένα. Αν υπάρχουν στιγμές στη ζωή που δείχνει κανείς τον αληθινό εαυτό του, τέτοιες ώρες είναι σίγουρα μία απ' αυτές. 

Πέμπτη 8 Οκτώβρη. Απόφαση άμεση του Ροταριανού Ομίλου Κομοτηνής «Ροδόπη». Η δράση συνεχίζεται. Καθημερινό πρόγραμμα συγκέντρωσης υλικού, από νωρίς το πρωί μέχρι αργά το βράδυ, η Λέσχη Κομοτηναίων φιλόξενη, στο μυαλό όλων όσων συμμετείχαν στην αποστολή τριβελίζουν οι στιγμές των προσφύγων που τρέχουν ξυπόλητοι να προλάβουν το μέλλον τους κάνοντας μόνο μια ολιγόλεπτη στάση για να πάρουν τα απαραίτητα για να ζεσταθούν, περισυλλογή, συλλογή και διαλογή. Μια ανάσα μόνο μέχρι την επόμενη Τετάρτη. Οι 40 κούτες δεν αρκούν, δεδομένου ότι οι πληροφορίες αναφέρουν ότι επίκειται άφιξη 1.600 Σύριων μεταναστών. Η κινητοποίηση του κόσμου αξιοθαύμαστη. Πιστοί στην έκκληση φέρνουν καθαρά ρούχα, πλυμένα, τακτοποιημένα, κάνουν τη δουλειά ευκολότερη. Τελικά η αλληλεγγύη δεν έχει χρώμα, θρησκεία ή προκαταλήψεις. 

Τετάρτη 14 Οκτώβρη. Δύο ώρες πριν την έναρξη της αποστολής, ο όγκος από τις κούτες καλύπτει όλη την είσοδο της Λέσχης Κομοτηναίων. Η μπαγκαζιέρα του λεωφορείου- ευγενική προσφορά του ταξιδιωτικού πρακτορείου του Δήμου και Δήμητρας Δεληδήμου- δεν χωράει όλα τα είδη και για το λόγο αυτό επιστρατεύεται το επαγγελματικό φορτηγάκι του ψυκτικού Νεοπτόλεμου Τερλεμέ. Εθελοντές και εθελόντριες έρχονται δειλά-δειλά και ρωτούν τα μέλη του Ομίλου αν μπορούν να συνοδέψουν την αποστολή και να προσφέρουν τις υπηρεσίες τους. Χέρια που χρειάζονται. Ο εθελοντισμός είναι τελικά μεγάλη μαγκιά που δεν τη βρίσκεις αφειδώς.

Ώρα άφιξης στο λιμάνι: 19.00 ακριβώς. Μόλις δένει το καράβι. Η επίσημη πληροφόρηση του λιμεναρχείου ήταν ώρα άφιξης: 19.50. Whateverism σε όλο του το μεγαλείο. Χρόνος μηδέν. Φωτισμός μηδέν. Οι κούτες πλίνθοι κέραμοι ατάκτως ερριμμένοι, αλλού τα ρούχα, αλλού τα παπούτσια, αλλού τα μωρομάντηλα, αλλού τα τρόφιμα, αλλού τα νερά, αλλά παρά ταύτα επιτελούν το σκοπό τους. Η διαλογή από τους πρόσφυγες γίνεται με τους φακούς των κινητών και η δουλειά των εθελοντών δυσκολότερη. 

 Οι λέξεις που επαναλαμβάνονται συνεχώς απ? όλες τις μεριές, thank you και good luck. Μετά από γκρίνια ανάβει ένας προβολέας.  Και μέσα σε όλη την ανθρώπινη αγωνία, ο κυνισμός, ο οποίος θέλει μεγάλη μαστοριά. 

Μέσα στον κόσμο που ψάχνει εναγωνίως ένα ρούχο για να ζεσταθεί, ένα ζευγάρι παπούτσια να φορέσει, ένας επιτήδειος μαζεύει ρούχα, παπούτσια, νερά, μωρομάντηλα και τα βάζει με μαεστρία στο πορτμπαγκάζ του παρακείμενου αυτοκινήτου του. 

Επιλαμβάνεται του θέματος η αστυνομία κι ευτυχώς παραδίδονται στους μετανάστες. Όπως είχε γράψει και η Τζόαν Ντίντιον στο δοκίμιό της «περί αυτοσεβασμού» πριν από μισό και πλέον αιώνα, έτσι και χάσεις τον αυτοσεβασμό σου, δεν τον ξαναβρίσκεις εύκολα: τρέχεις σπίτι αναζητώντας τον εαυτό σου, χτυπάς την πόρτα, αλλά δεν είναι κανείς μέσα. 

Στον αντίποδα όλοι αυτοί που θα υπάρχουν στις καρδιές των ταλαιπωρημένων μεταναστών –ίσως για λίγο- ως ανάμνηση, τρεις κυρίες-εθελόντριες, οι οποίες, βγάζουν τα παπούτσια τους και τα δίνουν στους μετανάστες, μένοντας εκείνες ξυπόλητες, μία ροταριανή που βρίσκει ένα πορτοφόλι μετανάστριας και το παραδίδει άμεσα στην Αστυνομία, τρεις κυρίες που προσπαθούν εναγωνίως να βρουν την οικογένεια μιας μικρής που χάθηκε μέσα στο πλήθος και τελικά τα καταφέρνουν. 

Διαυγής καθρέφτης το ποιόν του κάθε ανθρώπου. Άνθρωποι υπάρχουν, η  ανθρωπιά λείπει.