Επαγγελματικός προσανατολισμός στα χρόνια της κρίσης

Η επιλογή του επαγγέλματος ήταν δύσκολη υπόθεση σε καλές εποχές, τότε που η ανεργία είχε μονοψήφια ποσοστά και το δημόσιο προσλάμβανε προσωπικό και το καλοπλήρωνε. Στις εποχές που ζούμε η επιλογή επαγγέλματος είναι γρίφος. Να κάνω αυτό που μου αρέσει, ρισκάροντας να μην ασκήσω ποτέ το επάγγελμα, να σπουδάσω κάτι που δεν μου αρέσει, μόνο και μόνο γιατί μπορώ να βρω δουλειά ή να σπουδάσω κάτι που έχει προοπτική στην αγορά εργασίας του εξωτερικού; Αυτές είναι οι σκέψεις που απασχολούν τους υποψήφιους εισαγωγής στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, τώρα που πλησιάζει η ώρα της αλήθειας, αυτή της κατάθεσης του μηχανογραφικού δελτίου. 

Η αγωνία κορυφώνεται καθώς σήμερα το μεσημέρι αναμένεται η ανακοίνωση των αποτελεσμάτων των πανελλαδικών εξετάσεων, σύμφωνα με το υπουργείο Παιδείας. Παράλληλα, σήμερα αναμένεται να ανακοινωθούν και τα πρώτα στατιστικά στοιχεία σχετικά με τις επιδόσεις των 105.000 υποψηφίων που διεκδικούν 68.345 θέσεις στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Υπενθυμίζεται ότι έχει ξεκινήσει η διαδικασία για την υποβολή μηχανογραφικού, η οποία θα πρέπει να έχει ολοκληρωθεί από τους υποψηφίους μέχρι και την Τρίτη 7 Ιουλίου. Οι βάσεις των σχολών αναμένεται να ανακοινωθούν μετά τις 20 Αυγούστου. Χθες πραγματοποιήθηκαν οι εξετάσεις στο ειδικό μάθημα της Αρμονίας, ενώ την Τρίτη οι υποψήφιοι θα εξεταστούν στον Έλεγχο Μουσικών Ικανοτήτων.  Το πρόγραμμα εξετάσεων των ειδικών μαθημάτων θα ολοκληρωθεί την Τετάρτη, 24/6, με την εξέταση στα Γερμανικά και τα Ιταλικά.

Γνωρίζοντας από πρώτο χέρι την αγωνία των μαθητών τους, οι ιδιοκτήτες φροντιστηρίων της Θράκης αποφάσισαν να ενημερώσουν μαθητές και γονείς για τις επιλογές τους.  Σε αυτό το πλαίσιο, ο Σύλλογος Φροντιστών Θράκης διοργάνωσε την Κυριακή 21 Ιουνίου στην Κομοτηνή, εκδήλωση επαγγελματικού προσανατολισμού με θέμα την επιλογή σπουδών και επαγγέλματος με προσκεκλημένο ομιλητή το διδάκτορα Α.Π.Θ. και συγγραφέα της σειράς οδηγών Σπουδών «Επιλέγω Σπουδές & Επάγγελμα» Χρήστο Ταουσάνη. Η εκδήλωση φιλοξενήθηκε στο ίδρυμα Παπανικολάου, όπου οι μαθητές και οι γονείς τους ενημερώθηκαν για όλα τα στοιχεία που αφορούν στην εισαγωγή στα πανεπιστήμια και τα Τ.Ε.Ι. για τις σπουδές και τα επαγγέλματα, για το νέο εκπαιδευτικό σύστημα και τις αλλαγές στο Νέο Λύκειο, καθώς και τα νέα δεδομένα στο μηχανογραφικό δελτίο του 2015. 

Ο σύμβουλος σταδιοδρομίας αναφέρθηκε σε πλήθος θεμάτων και απάντησε σε ερωτήσεις, σχετικά με τις σχολές και τα επαγγέλματα του μέλλοντος, τις στρατιωτικές και αστυνομικές σχολές και τα πανεπιστήμια της Κύπρου. Παράλληλα, ανέλυσε ειδικά δεδομένα που αφορούν στις πανελλήνιες εξετάσεις, όπως οι μετεγγραφές, έξυπνες πληροφορίες για τη συμπλήρωση του μηχανογραφικού, τα επαγγελματικά δικαιώματα των αποφοίτων, τις κατηγορίες των αθλητών κ.ά. 

«Ξεκάθαρα έχει αποτυπωθεί μία μεταστροφή των παιδιών, αναφορικά με τις επιλογές τους», παραδέχθηκε ο ομιλητής της εκδήλωσης, αναφερόμενος στις συνέπειες που έχει επιφέρει η κρίση, στον τρόπο σκέψης των νέων που θέλουν να σπουδάσουν. «Ενώ παλαιότερα είχαν σαν ασφαλές καταφύγιο σχολές που συνδέονταν με την απασχόληση στο δημόσιο, πλέον αυτό έχει σταματήσει να υφίσταται και τα παιδιά προσπαθούν μέσα σε αυτόν τον κυκεώνα των θεμάτων, να κάνουν επιλογές που θεωρούν ότι είναι πιο ασφαλείς και θα έχουν καλύτερη απασχολησιμότητα. Βέβαια αυτό είναι πολύ δύσκολο να το προβλέψει κανείς στην μελλοντική αγορά εργασίας και γι’ αυτό, εμείς λέμε ότι η δυνητική απασχολησιμότητα ενός τμήματος, είναι ένα από τα στοιχεία και πρέπει να συνδυαστεί με τοπικά δεδομένα, με οικογενειακά δεδομένα και φυσικά με τις κλίσεις και τα ενδιαφέροντα του καθένα», σημείωσε ο Χρήστος Ταουσάνης. Στην Ελλάδα αυτή την εποχή «ασφαλής» επιλογή για το επαγγελματικό μέλλον ενός νέου θεωρείται ο τουρισμός, η ναυτιλία αλλά και οι υπηρεσίες υψηλού επιπέδου (υπηρεσίες έντασης γνώσης), τομείς που αποτελούν βασικοί πυλώνες της ελληνικής οικονομίας. Αυτός είναι ο ένας δρόμος που μπορεί να ακολουθήσει ο νέος, όταν στοχεύει στην επαγγελματική αποκατάσταση. Ο άλλος δρόμος, σύμφωνα με τον κ. Ταουσάνη, είναι να βάλουμε σε προτεραιότητα τις επιθυμίες μας. 

«Το τι θέλουμε να κάνουμε στη ζωή μας, τι αγαπάμε και είμαστε στη διάθεση να κυνηγήσουμε. Από εκεί και πέρα δε θα έλεγα, πέρα από τις ένοπλες δυνάμεις και τα σώματα ασφαλείας, ότι υπάρχει κάποιο ασφαλές καταφύγιο, ώστε de facto κάποιος μαθητής δηλώνοντας μία σχολή να έχει μία σίγουρη επαγγελματική αποκατάσταση», ανέφερε ο ομιλητής της εκδήλωσης. Πάντως τους νέους δεν απασχολεί πλέον μόνο η εγχώρια αγοράς εργασίας, αλλά έχουν βλέψεις και για το εξωτερικό. Αυτή είναι μία ενδιαφέρουσα παράμετρος της συμπεριφοράς των νέων, τα χρόνια της κρίσης. 

Ολοένα και περισσότεροι νέοι φαίνεται πως επιλέγουν να κάνουν σπουδές, προσβλέποντας να εργαστούν στο εξωτερικό. «Είναι μία παράμετρος που ειδικά την τελευταία πενταετία αποτελεί μία από τις κλασικές ερωτήσεις που και εγώ δέχομαι σαν σύμβουλος. Με ρωτούν εάν η σχολή που επιλέγουν τους δίνει τη δυνατότητα να εργαστούν στο εξωτερικό, είναι ένα πολύ έντονο φαινόμενο. Εάν απασχολούσε 1 στα 10 παιδιά προ κρίσης, πλέον μιλάμε ότι υπερβαίνει ένα ποσοστό 60-70%, αυτό το στοιχείο και, αποτελεί μία πολύ βασική συνισταμένη του αν αυτό το πτυχίο που θα πάρουν στα χέρια τους, τους δίνει δυνητικές επιλογές στο εξωτερικό». 

Πάντως ενώ περιμένουμε τα αποτελέσματα των πανελλαδικών εξετάσεων, οι φροντιστές τηρούν στάση αναμονής ενόψει αλλαγών για το καθεστώς λειτουργίας του. Η σημερινή ηγεσία του υπουργείου Παιδείας έχει κατά καιρούς χαρακτηρίσει τους φροντιστές «παράσιτα», αλλά και «πληγή» μη θέλοντας φυσικά να αντιμετωπίσει την ουσία του προβλήματος. Την ανεπάρκεια και τα κενά του ελληνικού συστήματος εκπαίδευσης. Το τελευταίο νομοσχέδιο του υπουργείο Παιδείας ορίζει μεταξύ άλλων πως «οι ημέρες διακοπών και αργιών των Φροντιστηρίων Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης και Κέντρων Ξένων Γλωσσών καθορίζονται όπως και το πρόγραμμα των σχολείων, ειδικά την περίοδο του Πάσχα και των Χριστουγέννων. 

Οι φροντιστές υποστηρίζουν πως αν παραμένουν (δια νόμου) κλειστά για 15 μέρες Χριστούγεννα και Πάσχα, τότε θα διογκωθεί το φαινόμενο της εκπαιδευτικής παραοικονομίας των μαύρων ιδιαίτερων μαθημάτων, σε ένα περιβάλλον αθέμιτου ανταγωνισμού. Το θέμα αυτό απασχολεί και το Σύλλογο Φροντιστών Θράκης. «Με αυτή την εκδήλωσή μας, ο σύλλογος απαντά και σε αυτούς οι οποίοι υποστηρίζουν ότι οι φροντιστές και τα φροντιστήρια παίζουν ένα παρασιτικό ρόλο στην κοινωνία. Αποδεικνύουμε κάθε χρόνο ότι ο ρόλος μας είναι πολύ θετικός, βοηθάει τους μαθητές να πετύχουν τους στόχους τους και εκτός αυτών, παρεμβαίνουμε και σε όλες τις υπόλοιπες εκπαιδευτικές λειτουργίες για την ενημέρωση των μαθητών». Αυτή ήταν η απάντηση του Αντέστη Στρατιάδη, προέδρου του Συλλόγου Φροντιστών Θράκης. 

Να σημειωθεί ότι εκδηλώσεις επαγγελματικού προσανατολισμού πραγματοποιήθηκαν επίσης σε  Αλεξανδρούπολη και Ξάνθη. Οι αίθουσες ήταν κατάμεστες, φανερώνοντας ένα ακόμα κενό, την αδυναμία του ελληνικού σχολείου να ενημερώσει τους μαθητές για τις επιλογές τους.