Το αρχαιολογικό μουσείο Κομοτηνής τιμά τον αρχιτέκτονά του

«Εκτός Χρόνου, Εντός Ορίων: Άρης Κωνσταντινίδης» είναι ο τίτλος της έκθεσης που φιλοξενεί από τις 17 Μαΐου το αρχαιολογικό μουσείο Κομοτηνής  και είναι αφιερωμένη στον σπουδαίο Έλληνα αρχιτέκτονα Άρη Κωνσταντινίδη, τον άνθρωπου που σχεδίασε το κτήριο. Η πρώτη αρχαιολογική συλλογή (1937-1962) στην Κομοτηνή φιλοξενήθηκε στο γυμνάσιο αρρένων. Το πρώτο αρχαιολογικό μουσείο λειτούργησε το 1966 σε κτήριο του δήμου, ο οποίος αργότερα παραχώρησε ένα οικόπεδο στο μικρό πάρκο της πόλης για την κατασκευή νέου μουσείου που έγινε σε μελέτη του Άρη Κωνσταντινίδη και εγκαινιάστηκε το 1976. Το αρχαιολογικό μουσείο Κομοτηνής βρίσκεται στον νοτιοκεντρικό τομέα της πόλης , απέναντι από το 1ο γυμνάσιο Κομοτηνής. Το μουσείο διακρίνεται από μία οργανική και πλαστική ενότητα των εσωτερικών και εξωτερικών χώρων που ιεραρχούνται σε κλειστούς, ημιυπαίθριους και υπαίθριους, με τη μετάβαση από τον έναν στον άλλο να είναι φυσική ή ίσως υποχρεωτική. Ο κλειστός εκθεσιακός χώρος στο ανατολικό τμήμα του κτηρίου έχει εμβαδόν 422 τ.μ. και ύψος οροφής 3 και 5 μέτρα με ημιυπαίθριους εκθεσιακούς χώρους-στοές αμέσως δυτικά του και έναν τρίτο στην είσοδο. Δύο αίθρια φωτίζουν με φυσικό φως τον εκθεσιακό χώρο από ανατολικά και δυτικά, ενώ ταυτόχρονα ξεκουράζουν το βλέμμα που επισκέπτη. Ο φυσικός φωτισμός του εκθεσιακού χώρου ενισχύεται με  τις δύο μεγάλες συρόμενες πόρτες που ανοίγουν στις στοές νότια και βόρεια του κεντρικού αίθριου, καθώς επίσης και με φεγγίτες οι οποίοι καλύπτονται από περσίδες εξωτερικά που λειτουργούν ως μετατροπείς του άμεσου σε έμμεσο μαλακό φυσικό φως. Αυτή η ευρηματική διαχείριση του φυσικού φωτισμού ευνοεί τη δημιουργία των προϋποθέσεων μιας αφαιρετικής προσέγγισης για την επίσκεψη της έκθεσης που είναι χρονολογική-θεματική και διαρθρώνεται σε τρεις ενότητες από άποψη χώρου. 

Η έκθεση παρουσιάζει στοιχεία για τη ζωή και το έργο του αρχιτέκτονα.  Υπάρχουν φωτογραφίες από διάφορα κτήρια που κατασκεύασε ο Κωνσταντινίδης ανά την ελληνική επικράτεια,  σχέδια και σημειώσεις για το κτήριο του μουσείου, καθώς και βιβλία σχετικά με το έργο του αρχιτέκτονα. Τέλος, παρουσιάζονται φωτογραφίες μουσείων στον ελλαδικό χώρο. Η έκθεση "Εκτός Χρόνου, Εντός Ορίων: Άρης Κωνσταντινίδης" ήρθε από το αρχαιολογικό μουσείο Ιωαννίνων το οποίο επίσης σχεδίασε ο Κωνσταντινίδης. Η έκθεση οργανώθηκε πέρσι στα Ιωάννινα, γιατί το 2013 συμπληρώθηκαν 100 χρόνια από τη γέννησή του. Αμέσως μόλις ολοκληρώθηκε η έκθεση στα Ιωάννινα ζητήθηκε η μεταφορά της από τους υπευθύνους του αρχαιολογικού μουσείου Κομοτηνής, προκειμένου οι ντόπιοι και οι επισκέπτες της πόλης μας,  να γνωρίσουν τον πρωτομάστορα της νεοελληνικής αρχιτεκτονικής. 

Ο Άρης Κωνσταντινίδης γεννήθηκε το 1913 στην Αθήνα. Φοίτησε στο Βαρβάκειο Πρακτικό Λύκειο και στην Technische Hochschule του Μονάχου. Μεταξύ των έργων του περιλαμβάνονται το αρχαιολογικό μουσείο Κομοτηνής, περίπτερα για έκθεση στη Θεσσαλονίκη, τα αποδυτήρια για τους ηθοποιούς στην Επίδαυρο και περίπτερα αναμονής στην Ήπειρο. Δίδαξε στο Πανεπιστήμιο της Ζυρίχης και ανακηρύχτηκε Ανεπιστέλλον Μέλος της Βαυαρικής Ακαδημίας Καλών Τεχνών του Μονάχου. Πέθανε το 1993. Το αρχαιολογικό Μουσείο Κομοτηνής εγκαινιάστηκε το 1976 και θεωρείται ως προς την αρχιτεκτονική του μορφή το πιο εντυπωσιακό από τα σύγχρονα κτήρια της πόλης. 

Μέχρι τον Σεπτέμβριο θα παραμείνει η έκθεση στο αρχαιολογικό  μουσείο όπου συνεχίζονται οι δράσεις ακόμα και κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού. Τις αμέσως επόμενες ημέρες ετοιμάζεται μία σειρά εκδηλώσεων με υπεύθυνη την αρχαιολόγο, μουσειολόγο Νάγια Δαλακούρα η οποία θα μυήσει μικρούς και μεγάλους στους αρχαίους πολιτισμούς. Η πρώτη δράση θα αφορά στον αρχαίο αιγυπτιακό πολιτισμό, αμέσως μετά θα ακολουθήσει ενημέρωση για τους πολιτισμούς της Μεσοποταμίας, της Αφρικής και της Ν. Αμερικής. Η δράση θα απευθύνεται σε μαθητές δημοτικού που θα προσέρχονται τα σαββατοκύριακα και θα παρακολουθούν ένα μελετημένο πρόγραμμα παρουσίασης αρχαίων πολιτισμών. Η Νάγια Δαλακούρα ετοιμάζει εκπλήξεις στους συμμετέχοντες οι οποίοι θα έχουν την ευκαιρία να βλέπουν κάθε φορά και εκθέματα που έχουν σχέση με τους πολιτισμούς που παρουσιάζονται. 

Η δράση θα είναι ελεύθερη και δωρεάν προς το κοινό και εντάσσεται στο πλαίσιο της προσπάθειας εξωστρέφειας που έχει ξεκινήσει εντατικά τον τελευταίο ενάμιση χρόνο το αρχαιολογικό μουσείο. Μάλιστα τα στοιχεία καταγράφουν κατακόρυφη αύξηση της επισκεψιμότητας. Είναι ενδεικτικό ότι το μουσείο εξυπηρετεί περίπου 1.200 μαθητές το μήνα από διάφορα μέρη της Θράκης. Τα παιδιά προσχολικής και πρώτης σχολικής ηλικίας που καταφθάνουν στην Κομοτηνή μετέχουν σε εκπαιδευτικά προγράμματα. 

Όλγα Τσιούλφα