Ανοίκιαστα τα άλλοτε «φιλέτα» της πλατείας

Σε μία οικονομία που αλλάζει και μαζί της και μία πόλη που αλλάζει, η εικόνα της κεντρικής πλατείας Ειρήνης δε θα μπορούσε παρά να είναι διαφορετική εν έτη 2015. Αυτό μπορεί κανείς να το διαπιστώσει κάνοντας μία βόλτα στην καρδιά της πόλης, όπου τα άλλοτε «φιλέτα», ακίνητα με θέα…πλατεία, παραμένουν κλειστά, ανοίκιαστα, πολλά για μεγάλο χρονικό διάστημα. Και πως άλλωστε ένας επαγγελματίας τη σήμερον ημέρα να μπορεί να ανταποκριθεί στην καταβολή μηνιαίου μισθώματος, το οποίο μπορεί να ξεπερνάει ακόμα και τις 4.000 ευρώ; Η τιμή μοιάζει για κάποιους εξωφρενική, όμως για τα δεδομένα της πόλης, με αυτήν την τιμή θα νοίκιαζε κάποιος ένα ακίνητο της πλατείας για να στεγάζει την εμπορική του επιχείρηση. Η παράδοση ήθελε την πλατεία να είναι κέντρο συνάντησης των ανθρώπων, επίκεντρο της καθημερινής συνήθειας του καφέ, αλλά και της νυχτερινής διασκέδασης. Ποιος άλλωστε δεν έχει πει το αμίμητο «Παμ” πλατεία;», έμπνευση για κάποιους του Λάκη Λαζόπουλου, όταν ακόμα ήταν φοιτητής στο Νομική Σχολή Κομοτηνής. Το πέρασμα των ετών βρήκε την πλατεία σε άνθηση να στεγάζει επιχειρήσεις, που στην πλειοψηφία τους σχετίζονταν με τον καφέ και την εστίαση, επιχειρήσεις που απέφεραν μεγάλο κέρδος, με αποτέλεσμα οι ιδιοκτήτες των ακινήτων να καρπώνονται τα παχυλά μισθία. 

Η επέλαση, όμως της οικονομικής κρίσης, σε συνδυασμό με τη δημιουργία νέων πόλων έλξης στην πόλη, μέσω της λειτουργίας μικρών καφέ, στην οδό Ορφέως, τον πεζόδρομο της Βενιζέλου, την πλατεία αρχιεπισκόπου Χρυσάνθου και αλλού, είχε σαν αποτέλεσμα η πλατεία να χάσει την παλιά της αίγλη. Οι επιχειρηματίες το αντιλήφθηκαν αμέσως, λόγω μείωσης του τζίρου τους. Το ίδιο όμως δε συνέβη και με ορισμένους ιδιοκτήτες ακινήτων, οι οποίοι επέμεναν να ζητούν ενοίκια προ κρίσης, αφού είχαν συνηθίσει στα εύκολα χρήματα που απέδιδε η εκμετάλλευση ενός ακινήτου, ιδιαίτερα όταν αυτό βρίσκεται στο κεντρικότερο και εμπορικότερο σημείο της πόλης. Από τα πρώτα χρόνια της κρίσης είδαμε επιχειρήσεις της πλατείας να βάζουν λουκέτο και ακίνητα με μίσθωμα 4.200 ευρώ να μένουν στα αζήτητα. 

Τότε ήταν που κρίθηκε αναγκαία η λειτουργία της Επιτροπής Διακανονισμού Εμπορικών Μισθώσεων στην Περιφερειακή Ενότητα της Ροδόπης. Η Επιτροπή κλήθηκε να χειριστεί υποθέσεις με τον διακανονισμό, μεταξύ ενοικιαστή και ιδιοκτήτη, επιτυγχάνοντας μείωση στο ενοίκιο, μετά το σχετικό αίτημα των ενοικιαστών. Στην Κομοτηνή, αξίζει να σημειωθεί, ότι τα ποσοστά μείωσης των μισθωμάτων, έφτασαν τα πρώτα χρόνια της κρίσης κοντά στα 10-15%, ενώ σε άλλες πόλεις, ξεπερνούσαν ακόμα και το 30% ή 40%, της αρχικής τιμής. Υπήρχαν ιδιοκτήτες που επέμεναν να λαμβάνουν μεγάλα ποσά, παρά τις οχλήσεις εκ μέρους των ενοικιαστών να συμβάλλουν με τη μείωση ενοικίου, ώστε και η επιχείρηση να παραμείνει σε λειτουργία και το ενοίκιο να καταβάλλεται κανονικά κάθε μήνα.

Η κρίση όμως παρέδωσε μαθήματα σε όσους είδαν τα ακίνητά τους να παραμένουν στα αζήτητα επί μακρόν. Η μείωση των μισθίων ήταν αναπόφευκτη, με τις τιμές σήμερα στην κεντρική πλατεία να κυμαίνονται για μεγάλα ακίνητα στα 2.200 με 2.300 ευρώ το μήνα, στα 1.600 ευρώ ακόμα και κάτω από 1.000 για τα μικρότερα καταστήματα. Βέβαια ακόμα για κάποιους, οι παραπάνω τιμές θεωρούνται απαγορευτικές, αφού ο σημερινός τζίρος για μία οποιαδήποτε εμπορική δραστηριότητα δε μπορεί να καλύψει το ενοίκια μαζί με τα υπόλοιπα έξοδα λειτουργίας μιας επιχείρησης. Το αποτέλεσμα είναι σήμερα πολλά καταστήματα, άλλοτε «φιλέτα» της πλατείας, να φέρουν στις βιτρίνες τους ενοικιαστήρια. Είναι χαρακτηριστικό ότι ακόμα και οι ίδιοι ιδιοκτήτες ακινήτων της πλατείας έχουν κλείσει τις εμπορικές τους δραστηριότητες, μη μπορώντας να ανταπεξέλθουν στην πτώση τζίρου. Και να φανταστεί κανείς ότι αυτοί τουλάχιστον δεν χρειάζεται να επωμισθούν τη μηνιαία καταβολή μισθώματος.

Ενοικιαστές της πλατείας προσπαθούν σήμερα σε δύσκολες οικονομικές συνθήκες να κρατήσουν ανοιχτές επιχειρήσεις. Βέβαια δεν τα καταφέρνουν πάντα, χωρίς να δημιουργούν χρέη. Τα χρέη προς τους ιδιοκτήτες των ακινήτων που εκμεταλλεύονται είναι τα συνηθέστερα. Και μπορεί το απλήρωτο ενοίκιο του ενός ή δύο μηνών να δικαιολογείται, συνήθως όμως στο τρίτο ενοίκιο οι ιδιοκτήτες κινητοποιούνται και δε διστάζουν να αποστείλουν ακόμα και εξώδικο καλώντας τους μισθωτές να τακτοποιήσουν τις οφειλές τους. Σε ορισμένες περιπτώσεις έχουν καταγράφει και διαδικασίες έξωσης, ώστε το ακίνητο να αποδοθεί ξανά στον ιδιοκτήτη του και ίσως να νοικιαστεί ξανά.