Αναγκαίες οι τροποποιήσεις στο «μαχαίρι» του ΕΟΠΥΥ

Σε ισχύ τέθηκε από τη Δευτέρα 8 Σεπτεμβρίου οι περιορισμοί στις διαγνωστικές εξετάσεις των ασφαλισμένων του ΕΟΠΥΥ. «Μαχαίρι»  μπήκε, μεταξύ άλλων, σε μαγνητικές τομογραφίες και τεστ ΠΑΠ, τα οποία θα συνταγογραφούνται από τους γιατρούς του Οργανισμού, σύμφωνα με τα νέα αυστηρότερα κριτήρια. Σύμφωνα με τις νέες οδηγίες του ΕΟΠΥΥ, το τεστ ΠΑΠ δεν δικαιολογείται πλέον σε γυναίκες μικρότερες των 21 ετών και σε γυναίκες άνω των 65 ετών, ενώ ενδείκνυται έλεγχος κάθε τριετία. Έως σήμερα, όλες οι γυναίκες χωρίς ηλικιακά όρια μπορούσαν να πραγματοποιήσουν το τεστ και να το δικαιολογήσει καλύπτοντας τις δαπάνες ο ΕΟΠΥΥ.

Διευκρινίσεις για την απόφαση αυτή έδωσε ο υπουργός Υγείας, τονίζοντας την αναγκαιότητα διαρθρωτικής παρέμβασης στο ζήτημα διενέργειας διαγνωστικών εξετάσεων, ενώ ανέφερε  ότι αυτό πηγάζει τόσο από την εξέλιξη των δαπανών, οι οποίες έχουν εκτοξευθεί, όσο και από την ανάγκη εξορθολογισμού της πρακτικής των προληπτικών εξετάσεων. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε ο Μάκης Βορίδης κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου, το 2012 οι δαπάνες των διαγνωστικών εξετάσεων ήταν 300 εκατ. ευρώ, το 2013 υπερέβησαν τα 500 εκατ. και το α' εξάμηνο του 2014 έχει δαπανηθεί το σύνολο του κλειστού προϋπολογισμού που είναι 323 εκατ. ευρώ, φτάνοντας τα 340 εκατ. «Αν δεν παρεμβαίναμε η δαπάνη θα κατέληγε στα 700 εκατ. ευρώ» σημείωσε ο υπουργός. «Το μέτρο αυτό προστατεύει τον έντιμο, συγκροτημένο, σοβαρό γιατρό έναντι αυτών που κάνουν προκλητή συνταγογράφηση», ανέφερε ο υπουργός, προσθέτοντας ότι αυτό δεν σημαίνει ότι ο γιατρός δεν θα συνταγογραφεί και δεν θα διενεργούνται εξετάσεις, ωστόσο θα υπόκειται στον έλεγχο του ΕΟΠΥΥ, και θα πρέπει να αιτιολογήσει τη σχέση της διάγνωσής του και την αναγκαιότητα της εξέτασης που συνταγογραφεί. Ο Πανελλήνιος Ιατρικός Σύλλογος έχει ήδη εκφράσει την διαφωνία του με τις νέες οδηγίες του ΕΟΠΥΥ και τονίζει ότι είναι εκτός των κανόνων που επιτάσσει η σύγχρονη επιστήμη. Τι λέει όμως ο Ιατρικός Σύλλογος Ροδόπης για τις αλλαγές αυτές; Την απάντηση κλήθηκε να δώσει μέσω της συχνότητας του ράδιο Χρόνος 87,5 ο Στέλιος Κυριαζίδης, πρόεδρος του Ιατρικού Συλλόγου. 

- Είναι αλήθεια ότι εμείς σαν λαός είμαστε της υπερβολής, είτε προς τα πάνω είτε προς τα κάτω. Επίσης είναι αλήθεια ότι η ύπαρξη πολλών διαφορετικών διαγνωστικών μέσων, που χαρακτηρίζει άλλωστε τη σύγχρονη εποχή, έχει σαν αποτέλεσμα τη βελτίωση του προσδόκιμου και της ποιότητας της ζωής του πληθυσμού, αλλά παράλληλα και τη σημαντική αύξηση των δαπανών για την υγεία, πολύ δε περισσότερο όταν η χώρα μας είναι από τις χώρες οι οποίες εφήρμοσε και πέτυχε τις καλύτερες επιδόσεις στην εφαρμογή των πλέον επαχθών μέτρων λιτότητας. Άρα, λοιπόν, η αναγκαιότητα μιας διαρθρωτικής παρέμβασης στο ζήτημα της διενέργειας διαγνωστικών εξετάσεων θεωρώ πως ήταν απαραίτητη. Πηγάζει τόσο από την εξέλιξη των δαπανών, οι οποίες ειλικρινά έχουν εκτοξευθεί στα ύψη, όσο και από την ανάγκη εξορθολογισμού της πρακτικής των προληπτικών εξετάσεων. Το πρόβλημα μάλλον είναι της στάθμισης κλινικής ωφελιμότητας και κόστους σε σχέση με την εξέταση. Θα πρέπει, δηλαδή, όπως ισχύει άλλωστε διεθνώς, να ισχύσει η τεκμηριωμένη ιατρική, γι’ αυτό κιόλας έχουν εφαρμοστεί με αυτή την υπουργική απόφαση, η οποία θέτει όρια και περιορισμούς και προϋποθέσεις στη διενέργεια διαγνωστικών εξετάσεων. Αυτή τη λογική έχει, να ακολουθήσει κατευθυντήριες οδηγίες που ισχύουν και σε άλλα κράτη. 

- Η εφαρμογή των διαγνωστικών πρωτοκόλλων έχει το νόημα ότι για κάθε συμπτωματολογία ή πάθηση θα πρέπει να τεκμηριώνεται η κλινική ωφελιμότητας της εξέτασης σε σχέση με τη δαπάνη που απαιτείται. Δεν μπορούμε, δηλαδή, να παίρνουμε ένα κανόνι, για να σκοτώνουμε μια μύγα. Είναι ακρότητα, είναι υπερβολή. Θα ακούτε φαντάζομαι μόνιμα ότι η υγεία και η παιδεία είναι οι μόνιμα ασθενείς σε αυτή τη χώρα. Όταν, λοιπόν, όλα γίνονται με μια απίστευτη προχειρότητα, κοντά στο ξερό καίγεται και το χλωρό και αυτό πληρώνουμε τώρα. 

Όμως ευελπιστώ ότι θα γίνουν τροποποιητικές παρεμβάσεις προς το καλύτερο με σκοπό να αποκατασταθούν τα προβλήματα που έχουν προκύψει για το καλό των ασθενών. Φαίνεται, τουλάχιστον θεωρητικά, ότι σε ό,τι αφορά κάποιες εξετάσεις, όπως είναι οι προληπτικές εξετάσεις, η μαστογραφία, το τεστ ΠΑΠ, υπάρχουν ασάφειες. Θεωρώ ότι κάποια στιγμή θα γίνουν πολύ πιο σαφείς οι διατυπώσεις σχετικά με τη διενέργεια αυτών των εξετάσεων. 

Για παράδειγμα εφόσον κάποιοι ασφαλισμένοι ανήκουν σε μια ομάδα υψηλού κινδύνου ο προληπτικός έλεγχος συνεχίζει να υφίσταται, με την προϋπόθεση ότι σε ενδεχόμενο έλεγχο που θα υποστεί ο κλινικός γιατρός ο οποίος συντάσσει το παραπεμπτικό, να μπορεί να αποδείξει και να αιτιολογήσει ότι οι συγκεκριμένοι ασφαλισμένοι ανήκουν στην ομάδα υψηλού κινδύνου. Παράδειγμα και το ΠΑΠ τεστ. Δεν ορίζει ανώτατο ή κατώτατο όριο σεξουαλικά ενεργού ζωής μιας γυναίκας, αλλά αυτό δεν εμποδίζει τον γιατρό να γράψει σε οποιαδήποτε ηλικία, με την προϋπόθεση ότι να αποδείξει την ανάγκη μέσω του ελέγχου.

- Οι ετήσιες δαπάνες των διαγνωστικών εξετάσεων, όλων των διαγνωστικών: μικροβιολογικών, απεικονιστικών, πυρηνικών το 2012 ανήλθε στα 300 εκατομμύρια. Το 2013 ξεπέρασε τα 500 εκατομμύρια, ανήλθε σε περίπου 570. Πρέπει όμως να λάβουμε υπόψη ότι το τελευταίο τρίμηνο του 2013 και τους πρώτους μήνες του 2014 δεν υπήρξε ο ΕΟΠΠΥ. Ήταν στη φάση μετατροπής του σε ΠΕΔΥ. Αυτό λοιπόν το ρεύμα των ασθενών μετατοπίστηκε και προσανατολίστηκε όλο προς τον ιδιωτικό τομέα με αποτέλεσμα να αυξήσει το κόστος. Εδώ το υπουργείο κωφεύει. Και τι έκανε λοιπόν; Βρήκε την απλή μέθοδο; Να σας πω τι έκανε στους παρόχους, σε αυτούς δηλαδή που παρέχουν υπηρεσίες αυτού του είδους; Έβγαλε μια νομοθετική διάταξη και λέει ότι ή δεν σας πληρώνω τους τέσσερις τελευταίους μήνες του 2013, αυθαίρετα παντελώς. Είναι, δηλαδή, η λογική του Προκρούστη, όπως έχουμε πει κι άλλη φορά. Μέχρι εκεί, από εκεί και πέρα δωρεάν. 

Ναι, αλλά αντιλαμβάνεστε ότι αυτό το κόστος δεν μπορεί να το αντέξει ο ιδιωτικός πάροχος σε καμία περίπτωση. Οι εργαστηριακοί πάροχοι έχουν υποστεί μεγάλο πλήγμα, μεγάλη ζημιά. Είναι απλήρωτοι από τους τρεις τελευταίους μήνες του 2011, από τα λεγόμενα ληξιπρόθεσμα, από τα οποία κάποια στιγμή προέκυψε να μην είναι ληξιπρόθεσμα. Είναι απλήρωτοι για το 2012, για το 10% της συνολικής δαπάνης που υπέβαλαν στον ΕΟΠΠΥ. Είναι απλήρωτοι για τους τέσσερις τελευταίους μήνες του 2013 και για το 2014 πλήρωσε τρεις μήνες για το πρώτο εξάμηνο και ενδέχεται να πληρώσει άλλους τρεις μήνες για το δεύτερο εξάμηνο. Αυτό όμως δε μπορεί να συνεχιστεί. Αυτό οδηγεί στο κλείσιμο του κλάδου ή στην πληρωμή των εξετάσεων από τους ασθενείς. Αλλά γνωρίζετε πολύ καλά ότι όπου εφαρμόστηκαν πολιτικές στον χώρο της υγείας παρόμοιες απειλείται και η υγεία και η κοινωνική ζωή και μειώνεται και το προσδόκιμο επιβίωσης του πληθυσμού, οδηγείται σε κοινωνική εξαθλίωση.

Στο μεταξύ έπειτα από τις αλλαγές που έχουν συντελεστεί στο χώρο της Υγείας με τη δημιουργία του Πρωτοβάθμιου Εθνικού Δικτύου Υγείας (ΠΕΔΥ) και κυρίως την μετατροπή του ΕΟΠΥΥ από πάροχο υπηρεσιών υγείας σε αγοραστή, ολοκληρώθηκε η σύνταξη του νέου Κανονισμού Παροχών του μεγαλύτερου ασφαλιστικού Οργανισμού της χώρας. Ο Κανονισμός έχει τη μορφή προσχεδίου και αναμένεται να δοθεί στη δημοσιότητα για διαβούλευση εντός της εβδομάδας.

Σύμφωνα με τον νέο Κανονισμό:

• Οι ανασφάλιστοι πολίτες δικαιούνται φαρμακευτικής περίθαλψης από τον ΕΟΠΥΥ.

? Οι ασφαλισμένοι του ΕΟΠΥΥ θα έχουν στο εξής πρόσβαση σε οδοντιατρικές υπηρεσίες. 

? Θα παρέχονται και θα αποζημιώνονται υπηρεσίες που θα περιλαμβάνουν προληπτικές και θεραπευτικές δράσεις, ακόμη και προσθετικές αποκαταστάσεις.

? Τα φάρμακα υψηλού κόστους και ειδικών παθήσεων θα εξετάζονται από επιτροπή του ΕΟΠΥΥ. Η επιτροπή θα εγκρίνει τη χορήγηση των συγκεκριμένων φαρμάκων στους ασθενείς  η αξία των οποίων υπερβαίνει το ποσό των 3.000 ευρώ. Τα φάρμακα θα χορηγούνται τόσο από τα φαρμακεία του ΕΟΠΥΥ όσο και από τα Δημόσια Νοσοκομεία.

? Οι συμβαλλόμενες με τον ΕΟΠΥΥ ιδιωτικές κλινικές δεν θα μπορούν να κάνουν επιλογή των περιστατικών (πχ ογκολογικών ασθενών, χρονίων καταστάσεων κλπ). Είναι υποχρεωμένες να νοσηλεύουν όλους τους ασθενείς ανεξάρτητα από τη βαρύτητα της παθήσεώς τους.

? Εντάσσονται στους παρόχους υγείας του ΕΟΠΥΥ οι  πιστοποιημένοι προμηθευτές ιατροτεχνολογικών ειδών (λοιποί πάροχοι υγείας- συμβάσεις).  Ο ΕΟΠΥΥ κατ΄ αυτόν τον τρόπο επιχειρεί την αγορά προϊόντων σε καλύτερες (χαμηλότερες) τιμές.

? Οι ασφαλισμένοι δεν θα πληρώνουν ποσοστό συμμετοχής στα φάρμακα κατά την διάρκεια της νοσηλείας τους στα Δημόσια Νοσοκομεία και στις ιδιωτικές Κλινικές (θα ισχύουν τα πακέτα νοσηλείας).  

? Οι ασφαλισμένοι του ΕΟΠΥΥ θα δικαιούνται περίθαλψη και παροχές υγείας σε κράτη μέλη της ΕΕ και σε λοιπές χώρες, στο πλαίσιο της οδηγίας της διασυνοριακής  υγειονομικής περίθαλψης. Μέχρι τώρα το πλαίσιο είναι πιο αυστηρό,  καθώς αφορά συγκεκριμένες παθήσεις που δεν αντιμετωπίζονται στην Ελλάδα.

Επίσης, μέσα από το προσχέδιο του νέου Κανονισμού:

? Προτείνεται αύξηση του ποσοστού αποζημίωσης στα «τεχνητά» μέλη κάτω άκρων στο ποσοστό του ΦΠΑ 13%. Δηλαδή οι ασφαλισμένοι θα έχουν μικρότερη συμμετοχή στην αγορά τεχνητών μελών (κάτω άκρων).  

? Προτείνεται αύξηση στις φυσιοθεραπείες.

? Προτείνεται αύξηση του ποσοστού αποζημίωσης των  τεχνητών οφθαλμών, ακουστικών βαρηκοΐας και αμαξιδίου ελαφρού τύπου.

? Θα αποδίδεται δαπάνη για τη συντήρηση των εξαρτημάτων για την ασφαλή λειτουργία των αναπνευστήρων όγκου/πίεσης.

Σημειώνεται ότι τα χορηγούμενα είδη και οι τιμές τους θα επικαιροποιούνται - τροποποιούνται με απόφαση του Δ.Σ. του ΕΟΠΥΥ.